AİHM'den Tarihi Osman Kavala Kararı: Türkiye'ye Çoklu İhlal ve Tazminat Cezası

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) Büyük Dairesi, 2017 yılından bu yana Gezi Parkı Davası kapsamında cezaevinde bulunan iş insanı ve hak savunucusu Osman Kavala’nın yaptığı ikinci başvuruya ilişkin nihai kararını açıkladı. Mahkeme, Türkiye'nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'ni (AİHS) birden fazla maddeden ihlal ettiğine hükmederek, Kavala'nın derhal serbest bırakılması çağrısında bulundu.

Çoklu Hak İhlali Kararı ve Gerekçeleri

AİHM Büyük Dairesi, yaptığı detaylı incelemeler sonucunda Türkiye’nin AİHS’nin birçok temel maddesini çiğnediğini tescilledi. Kararda; işkence yasağını düzenleyen 3. madde, özgürlük ve güvenlik hakkını güvence altına alan 5. madde, adil yargılanma hakkına ilişkin 6. madde, ifade özgürlüğünü koruyan 10. madde, toplantı ve dernek kurma özgürlüğünü içeren 11. madde ve haklara getirilecek kısıtlanmaların sınırlandırılmasını belirleyen 18. maddenin ihlal edildiği belirtildi. Mahkeme Başkanı Mattias Guyomar tarafından okunan kararda, Türkiye’nin Kavala hakkında daha önce verilen yargı kararlarını uygulamadığına dikkat çekildi. Kararda, Kavala’nın tutukluluk gerekçelerinin hukuki değil, "Gezi Parkı protestolarındaki rolü" ve "insan hakları savunucusu kimliği" olduğu vurgulandı.

Yüksek Miktarda Tazminat ve Derhal Serbest Bırakılma Çağrısı

AİHM, hak ihlallerinin tespitiyle birlikte Türkiye’nin Osman Kavala’ya yönelik ciddi bir tazminat ödemesine de hükmetti. Karar doğrultusunda Türkiye, Kavala’ya üç ay içerisinde 70 bin Euro manevi tazminat ve 43 bin 342 Euro yargılama gideri ödemekle yükümlü kılındı. AİHM Başkanı Mattias Guyomar, kararın açıklanmasının ardından yaptığı değerlendirmede, hukukun üstünlüğü ilkesine atıfta bulunarak Kavala’nın mümkün olan en kısa sürede ve gecikmeksizin serbest bırakılmasının sağlanması gerektiğini ifade etti.

Karar 15'e Karşı 2 Oyla Kabul Edildi

Büyük Daire, Kavala'nın ikinci başvurusunu öncelikli gündem maddesi olarak ele aldı. 25 Mart Çarşamba günü gerçekleştirilen kritik duruşmanın ardından başlayan beş aylık titiz değerlendirme süreci tamamlandı ve nihai karar dün kamuoyuna duyuruldu. Söz konusu tarihi karar, 15'e karşı 2 oy gibi ezici bir çoğunlukla kabul edildi. Karara muhalif kalan iki yargıç ise Bosna Hersekli yargıç Faris Vehabović ile Türkiye adına mahkemede görev yapan Saadet Yüksel oldu.