Akaryakıtta Dev Sübvansiyon: Eşel Mobil ile Vatandaşa 250 Milyar TL'lik Kalkan

Orta Doğu genelinde tırmanan jeopolitik riskler ve küresel enerji koridorlarının en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'na yönelik endişeler, dünya genelinde petrol fiyatlarını yeniden 100 dolar sınırına taşıdı. Küresel piyasalardaki bu sert dalgalanma Türkiye akaryakıt sektörünü de doğrudan etkilerken, hükümetin devreye aldığı sübvansiyon mekanizmaları vatandaşın üzerindeki maliyet yükünü hafifletmeye devam ediyor. Tüketiciyi korumak amacıyla hayata geçirilen eşel mobil sistemi kapsamında bugüne kadar sağlanan toplam destek tutarı 250 milyar TL'ye ulaştı.

Eşel Mobil Olmasaydı Motorin 100 TL, Benzin 80 TL Olacaktı

Küresel piyasalardaki fiyat artışlarının iç piyasaya yansımasını önlemek amacıyla Mart 2025 döneminde devreye alınan eşel mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarında tarihi bir tampon görevi üstlendi. Eğer devletin ÖTV'den feragat ettiği bu koruma kalkanı uygulanmasaydı, pompadaki rakamlar rekor seviyelere ulaşacaktı. Yapılan hesaplamalara göre, eşel mobil sisteminin bulunmadığı bir senaryoda bugün motorinin litre fiyatı 100 TL sınırına dayanacak, benzin fiyatları ise 80 TL seviyesini aşarak tüketiciye yansıyacaktı. ABD ve İran eksenli gerilimlerin tırmandırdığı petrol fiyatları karşısında bu sistem, enflasyonist baskıyı azaltmada kritik bir rol oynuyor.

Petroldeki Her 1 Dolarlık Artışın Türkiye Ekonomisine Faturası 400 Milyon Dolar

Enerjide dışa bağımlı olan Türkiye için küresel petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar makroekonomik dengeleri doğrudan etkiliyor. Ham petroldeki her 1 dolarlık yukarı yönlü hareket, ülke ekonomisine yaklaşık 400 milyon dolarlık, yani güncel kurla 19 milyar TL'lik ek bir yük getiriyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı, bu devasa maliyet artışlarının doğrudan vatandaşın sırtına yüklenmemesi adına vergi gelirlerinden vazgeçerek eşel mobil sistemini kararlılıkla uygulamayı sürdürüyor.

Yıl Sonuna Kadar Feragat Edilen ÖTV Tutarı 600 Milyar TL'yi Bulacak

Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın Mart 2025'ten bu yana uyguladığı eşel mobil sistemi kapsamında vazgeçtiği Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) tutarı şimdiden 250 milyar TL'yi geride bıraktı. Küresel piyasalardaki seyrin bu şekilde devam etmesi durumunda, devletin akaryakıt üzerinden vatandaşa sunduğu bu dolaylı desteğin yıl sonuna kadar toplamda 600 milyar TL'ye ulaşması öngörülüyor. Sistem kapsamında motorinde litre başına 13 TL 90 kuruş, benzinde ise 14 TL 82 kuruş olan ÖTV oranından feragat edilmesi planlanırken, motorindeki destek uygulamasının tam kapasiteyle sahaya yansıtıldığı bildirildi.