Almanya Lahey'de Sanık Sandalyesinde: Nikaragua'nın Gazze Davası Başladı

İsrail'in Gazze Şeridi'nde gerçekleştirdiği askeri operasyonlara yönelik küresel tepkiler hukuk zemininde yeni bir boyut kazandı. Orta Amerika ülkesi Nikaragua'nın, İsrail'in bölgedeki eylemlerine siyasi, finansal ve askeri destek sağlayarak suç ortaklığı yaptığı iddiasıyla Almanya aleyhine açtığı tarihi dava, Hollanda'nın Lahey kentindeki Uluslararası Adalet Divanı (UAD) nezdinde resmen başladı.

Lahey'de Kritik Duruşma Takvimi ve Karar Süreci

Davanın ilk gününde, davalı konumundaki Almanya'yı temsil eden hukuk heyeti, Nikaragua’nın yönelttiği suçlamalara karşı ilk savunmasını gerçekleştirecek. İkinci gün ise Nikaragua tarafı, Berlin yönetiminin uluslararası hukuku ihlal ettiğine dair hazırladığı argümanları ve somut delilleri mahkeme heyetine sunacak. Çarşamba günü Almanya'nın yeniden sözlü savunma yapmasıyla devam edecek olan yargılama süreci, perşembe günü Nikaragua'nın nihai beyanlarıyla son bulacak.

Birleşmiş Milletler'in en üst yargı organı olan UAD'nin, tarafların savunmalarını tamamlamasının ardından nihai kararını önümüzdeki 6 ay içinde açıklaması öngörülüyor. Yüksek mahkeme, Berlin lehine bir kararla davayı tamamen düşürebileceği gibi, davanın esastan görülmesine hükmederek yargılama sürecini devam ettirebilir.

Nikaragua'nın Berlin Yönetimine Yönelttiği Ağır Suçlamalar

Nikaragua, 1 Mart 2024 tarihinde Almanya'ya karşı resmi olarak harekete geçerek UAD'ye başvurmuştu. Berlin yönetimini sert ifadelerle suçlayan Orta Amerika ülkesi; Almanya'nın 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi'ni, 1949 Cenevre Sözleşmeleri'ni ve bu sözleşmelere bağlı ek protokoller ile uluslararası insancıl hukukun temel normlarını çiğnediğini savunuyor.

Dava dilekçesinde, Almanya'nın İsrail'e verdiği askeri ve mali desteklerin yanı sıra, Birleşmiş Milletler Yakın Doğu'daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı'na (UNRWA) sağladıgı fonları keserek insani krizin derinleşmesine yol açtığı iddia ediliyor. Nikaragua, Berlin'in bu adımlarla soykırım suçunun işlenmesini kolaylaştırdığını ve uluslararası hukuktan doğan önleme yükümlülüğünü ihlal ettiğini ileri sürüyor. Öte yandan UAD, bu süreç öncesinde Nikaragua'nın talep ettiği acil geçici tedbir kararlarını daha önce reddetmişti.

Almanya'nın İsrail'e Yönelik Tartışmalı Silah İhracatı

Almanya'nın İsrail ile olan askeri ilişkileri, davanın en önemli odak noktalarından birini oluşturuyor. Alman hükümeti, Gazze'deki insani durum nedeniyle 8 Ağustos 2025 tarihinde İsrail'e yönelik askeri ihracatı kısıtlama kararı almış, ancak bu kısıtlamayı kısa bir süre sonra, 24 Kasım 2025 tarihinde yürürlükten kaldırmıştı. Kısıtlamaların kaldırılmasının ardından Berlin'in Tel Aviv'e yönelik askeri sevkiyatlarında büyük bir artış yaşandı.

Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanlığı'nın, Federal Meclis'te (Bundestag) muhalefette bulunan Sol Parti'nin (Die Linke) soru önergesine verdiği resmi yanıtta çarpıcı veriler ortaya çıktı. Belgelere göre, kısıtlamaların kaldırıldığı 24 Kasım 2025 tarihinden bu yılın ilk yarısına kadar geçen süreçte, Almanya'nın İsrail'e yaklaşık 800 milyon euro değerinde askeri teçhizat ve silah satışına onay verdiği belgelendi. Bu devasa askeri destek, Lahey'deki yargılamanın en kritik delilleri arasında yer alıyor.