Avrupa'da Doğal Gaz Fiyatları Aralık 2022'den Bu Yana En Yüksek Seviyeye Ulaştı

Avrupa'da doğal gaz fiyatlandırmasında referans kabul edilen Hollanda merkezli TTF'de kasım vadeli kontratlar, bugün saat 15.13 itibarıyla cuma günkü kapanışa göre yüzde 8,2 artışla megavatsaat başına 88,1 avroya yükseldi. Bu artışla birlikte Avrupa piyasalarında doğal gaz fiyatları, Aralık 2022'den bu yana kaydedilen en yüksek seviyeye ulaştı.

Hürmüz Boğazı'ndaki gerilim arzı nasıl etkiliyor?

Hürmüz Boğazı'nda artan tanker saldırıları ve bölgedeki tırmanan gerilim, sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) arz güvenliğine dair endişeleri artırıyor. ING Emtia Stratejisi Başkanı Warren Patterson, Basra Körfezi kaynaklı LNG akışlarının geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 80 oranında düşük kaldığını belirtti. Patterson, petrol sevkiyatlarında kısmi bir toparlanma görülmesine rağmen LNG akışlarında benzer bir iyileşme yaşanmadığını ve bu durumun kış mevsimi boyunca küresel piyasalara ulaşan arzı sınırladığını ifade etti.

Stok seviyeleri fiyatları neden yükseltiyor?

Gas Infrastructure Europe verilerine göre, Avrupa Birliği ülkelerindeki doğal gaz depolarının doluluk oranı yüzde 74,1 seviyesinde kalarak geçen yılın aynı dönemindeki yüzde 83,04'lük oranın gerisinde kaldı. Beş yıllık ortalamanın altında seyreden stoklar, fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturuyor. Bu kapsamda Almanya hükümeti, devlet kontrolündeki SEFE şirketinden 15 Aralık'a kadar ilave 8 teravatsaat doğal gaz satın alarak depolamasını talep etti.

Avrupa'da doğal gaz fiyatları, Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığı aksamaları ve Orta Doğu kaynaklı LNG arzındaki düşüşün yarattığı küresel sıkışıklık nedeniyle Aralık 2022'den bu yana en yüksek seviyesine çıktı. Pazartesi günü 86 avro seviyesine ulaşan megavatsaat fiyatı, hafta boyunca yukarı yönlü hareketini sürdürerek bugün 88,1 avroya ulaştı.

Doğal gaz piyasalarındaki bu dalgalanmalar, Avrupa Birliği enerji politikaları ve arz güvenliği stratejileri kapsamında yakından takip ediliyor. ING'nin tahminlerine göre, Basra Körfezi kaynaklı arzın normalleşmesi ve ABD'nin ihracat kapasitesindeki artışla birlikte fiyatlarda 2027'nin ikinci çeyreğinden itibaren belirgin bir düşüş yaşanması bekleniyor.

Çıkarılacak sonuç

Mevcut veriler, Avrupa'nın enerji arz güvenliğinin jeopolitik gelişmelere karşı oldukça kırılgan olduğunu ortaya koyuyor. Özellikle kış aylarında stok seviyelerinin kritik eşiklerin altında kalması, bölgeyi dış kaynaklı tedarik kesintilerine ve fiyat sıçramalarına karşı savunmasız bırakıyor.

Piyasaların 2026-2027 kış dönemi için fiyat beklentilerini yukarı yönlü revize etmesi, enerji maliyetlerindeki yüksek seyrin kısa vadede kalıcı olabileceğine işaret ediyor. Arz çeşitliliği ve depolama kapasitesinin artırılması, Avrupa'nın enerji stratejisinde öncelikli gündem maddesi olmaya devam edecektir.

Muhtemel etkiler

Artan doğal gaz fiyatları, Avrupa genelinde sanayi üretimi maliyetlerini doğrudan yükseltebilir ve bu durum nihai tüketiciye yansıyan enerji faturalarında artışa neden olabilir. Özellikle kış sezonunda Asya ve Avrupa piyasaları arasındaki LNG kargosu rekabetinin kızışması, fiyatların daha da yükselmesine yol açabilir.

Soğuk hava koşullarının beklenenden sert geçmesi durumunda, mevcut stok seviyeleriyle Avrupa'nın enerji arzında kısıtlamalara gitme veya alternatif kaynak arayışlarını hızlandırma ihtiyacı doğabilir. Bu durum, küresel enerji piyasalarındaki dengelerin yeniden şekillenmesine neden olabilir.