Bakan Kacır Arktik Seferinde: "5 Türkiye Büyüklüğünde Deniz Buzu Eridi"

Cumhurbaşkanlığı himayelerinde, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda ve TÜBİTAK Kutup Araştırmaları Enstitüsü (KARE) yönetiminde yürütülen 6. Ulusal Arktik Bilimsel Araştırma Seferi (TASE-VI) tüm hızıyla sürüyor. Oşinografiden biyolojiye, atmosfer dinamiklerinden uydu sistemlerine kadar 12 farklı disiplinde bilimsel projenin yürütüldüğü bu tarihi seferde, 3'ü yabancı olmak üzere toplam 12 bilim insanı görev alıyor. "Ulusal Kutup Bilim Stratejisi" doğrultusunda çevreye asgari düzeyde etki bırakacak şekilde organize edilen sefer, küresel iklim krizinin yıkıcı etkilerini yerinde analiz etmeyi amaçlıyor.

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, bilim heyetini ve araştırma sahasını yerinde görmek üzere Svalbard Takımadaları'ndaki Longyearbyen yerleşimine bir ziyaret gerçekleştirdi. Burada araştırmacıların bulunduğu gemiye binen Bakan Kacır, Türk bilim insanlarıyla bir araya gelerek yürütülen çalışmalar hakkında kapsamlı bilgi aldı.

78. kuzey paralelinin ötesine doğru ilerleyen bilim heyetiyle birlikte yolculuk yapan Bakan Kacır, Türkiye'nin kutup araştırmalarındaki vizyonunu paylaştı. İlk kez 2017 yılında Antarktika'ya düzenlenen seferle başlayan bu bilimsel serüvenin, bugün TASE-VI ile çok daha güçlü bir boyuta ulaştığını belirten Kacır, bugüne kadar yaklaşık 300 Türk bilim insanının kutup bölgelerinde görev aldığını ve uluslararası literatüre değerli katkılar sunduğunu ifade etti. Bakan Kacır, bu yılki seferde bilim insanlarının Svalbard çevresinde 22 günde 4 bin deniz mili katettiğini ve 90'dan fazla istasyonda kritik ölçümler gerçekleştirdiğini vurguladı.

Küresel Isınmanın Acı Tablosu: 5 Türkiye Büyüklüğünde Buzul Yok Oldu

Kutup bölgelerinin adeta yeryüzünün doğal bir laboratuvarı olduğunu dile getiren Bakan Kacır, bu coğrafyaların küresel ortalamanın 3,5 katı hızla ısındığına dikkat çekti. Kara buzullarının erimesinin dünya genelinde deniz seviyelerini yükselttiğini ve kıyı bölgelerini tehdit ettiğini belirten Kacır, karşı karşıya kalınan tehlikenin boyutlarını şu çarpıcı verilerle açıkladı:

"Hemen arkamızda yükselen kara buzulunun yaklaşık 500 bin yıllık bir geçmişi var ve bilim insanlarımız bu devasa kütlenin hızla eridiğini gözlemliyor. Benzer şekilde deniz buzları da büyük bir hızla yok oluyor. Arktik Okyanusu'ndaki deniz buzlarının alanı geçmişte 17 milyon kilometrekare iken bugün 13 milyon kilometrekareye kadar geriledi. Bu durum, yaklaşık 5 Türkiye büyüklüğündeki bir buzul alanının tamamen eriyerek yok olduğu anlamına geliyor. Bu büyük erime, bölgedeki hassas ekosistemi de kökten değiştiriyor."

Kuzey Kutbu'nda Yeni Ticaret Rotaları ve Jeostratejik Mücadele

Buzulların erimesinin ekolojik yıkımların yanı sıra bölgenin jeostratejik önemini de artırdığını belirten Bakan Kacır, eriyen buzullarla birlikte yeni küresel ticaret yollarının açıldığını ifade etti. Uzak Asya ve Çin ile Avrupa ve Amerika arasındaki mevcut güney rotalarına kıyasla yüzde 50 daha kısa olan yeni alternatiflerin Kuzey Kutbu çevresinde belirdiğini söyleyen Kacır, bölgenin ekonomik potansiyeline de değindi.

Arktik bölgesinin dünyadaki toplam doğal gaz rezervlerinin yüzde 30'undan fazlasına ve petrol rezervlerinin yaklaşık yüzde 15'ine ev sahipliği yaptığını hatırlatan Kacır, nadir toprak elementleri açısından da zengin olan bu coğrafyanın küresel aktörlerin ilgi odağı haline geldiğini belirtti. Türkiye'nin bu süreçte geri kalmadığını vurgulayan Bakan Kacır, "Cumhurbaşkanımızın himayesinde yürüttüğümüz kutup seferleriyle hem bilimsel alanda varlık gösteriyor hem de uluslararası iş birliklerinde ülkemizin elini güçlendiriyoruz" dedi.

Türkiye Artık Yabancı Bilim İnsanlarına Ev Sahipliği Yapıyor

Svalbard Anlaşması'nın önemine de değinen Bakan Kacır, adanın sadece sivil ve bilimsel çalışmalara açık olduğunu, Türkiye'nin 2025 yılı itibarıyla bu anlaşmaya taraf olan 49 ülke arasında yer alacağını müjdeledi. Bu sayede Türk vatandaşlarının ve araştırmacılarının bölgedeki haklarının güvence altına alınacağını ifade etti.

Geçmiş yıllarda Türk bilim insanlarının ancak başka ülkelerin seferlerine katılarak sınırlı imkanlarla araştırma yapabildiğini hatırlatan Kacır, "2017'den bu yana kendi ulusal seferlerimizi düzenleyerek bilim dünyamızın kabuğunu kırmasını sağladık. Artık biz başka ülkelerin araştırmacılarını misafir ediyoruz. Bu seferimizde Uruguay, Arjantin ve Bulgaristan'dan gelen bilim insanları, Türk meslektaşlarıyla omuz omuza çalışıyor" diye konuştu.

Genç nesillerin bilimsel çalışmalara katılımına da büyük önem verdiklerini dile getiren Kacır, TEKNOFEST bünyesinde düzenlenen kutup araştırmaları yarışmalarında dereceye giren lise öğrencilerini de sefer heyetine dahil ettiklerini açıkladı. Bu yıl sefere katılan lise öğrencisinin üniversite sınavında Türkiye dördüncüsü olduğunu, bir önceki seferdeki öğrencinin ise Türkiye birincisi olduğunu belirterek TEKNOFEST kuşağının başarısıyla gurur duyduklarını ifade etti. Bakan Kacır, açıklamalarının ardından Svalbard yetkilileriyle resmi temaslarda bulundu ve Türk bilim insanlarıyla sohbet ederek ziyaretini tamamladı.