Çocukları Dijital Tehditlerden Koruyacak Yeni Sosyal Medya Düzenlemeleri

Anadolu Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren Sosyal Medya ve Dijital Güvenlik Eğitim, Uygulama ve Araştırma Merkezi (SODİGEM) Müdürü Prof. Dr. Levent Kurt, AA muhabirine yaptığı açıklamada, dünya genelinde bazı ülkelerde sosyal medya kullanımı için 15 veya 16 yaş sınırının önemli bir koruyucu önlem olarak belirlendiğini ifade etti. Bu yaklaşım, genç bireylerin gelişim süreçlerine uygun içeriklerle etkileşimde bulunmalarını teşvik etmeyi amaçlıyor.

Prof. Dr. Kurt, sosyal medya platformlarının çocukların gelişimsel süreçleri üzerindeki etkilerine dair değerlendirmede bulunarak, "Özellikle gelişim çağındaki çocukların karar verme, problem çözme ve sosyal ilişkilerini düzenleme gibi yeteneklerinin tam olarak gelişmediği bu dönemde, sosyal medya ve dijital oyunlar, onların dopamin sistemlerini etkileyerek bağımlılık yaratabiliyor. Bu durum, çocukların üretken olmaktan çok tüketici rolüne bürünmesine neden olabilir. İlerleyen yaşlarda bu durum çeşitli sorunlara yol açabilir, bu nedenle bu tür düzenlemelerle çocukların korunması amaçlanıyor. Ayrıca, siber zorbalık ve taciz gibi risklerin de önüne geçmek mümkün olabilir." dedi.

Kurt, bu yasaların uygulanmasının iki farklı platform için düzenleme gerektirdiğine dikkat çekti ve şu bilgileri paylaştı:

"Bu iki platformdan biri sosyal medya ağları, diğeri ise dijital oyunlar. Dijital oyunlar için, oyunların uygun yaş gruplarına göre derecelendirilmesi zorunlu hale getiriliyor. Derecelendirilmemiş bir oyun sunulacaksa, en yüksek derecelendirme ile işlem görmesi isteniyor. Sosyal medya platformlarında ise 15 yaşını dolduran kullanıcıların, kimlik doğrulaması yaparak platformlara erişmeleri sağlanacak. Bu, kullanıcıların Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası ve e-devlet şifresi ile sisteme dahil olmasını gerektiriyor. Sonrasında, kullanıcıya özel şifrelenmiş bir dijital anahtar oluşturulacak ve bu anahtar üzerinden erişim sağlanacak."

Prof. Dr. Kurt, 100 binden fazla kullanıcısı olan dijital oyun platformları ve 10 milyonun üzerinde kullanıcıya sahip sosyal medya ağlarının bu kurallara uymak zorunda olduğunu vurguladı. Ayrıca, bu uyum sağlanmadığında, reklamların azaltılması ve ardından yüzde 50 ile yüzde 90 arasında bant genişliği daraltma gibi yaptırımların uygulanabileceğini belirtti. Bu durum, kullanıcıların içerik yükleme sürelerinin ciddi şekilde uzaması anlamına geliyor.

Çocukların sosyal medya platformlarına yaş doğrulaması ile giriş yapmasının, onları sadece tüketici olmaktan uzaklaştırarak daha üretken hale getirebileceğini ifade eden Kurt, "Çocukların bu sınırsız dopamin döngüsünden bir nebze uzaklaştırılması, onların ruhsal ve eğitsel açıdan korunmasına yardımcı olur." şeklinde konuştu.

Kurt, bu düzenlemelerin yanı sıra ailelerin de bilinçli olması gerektiğini vurgulayarak, "Devletin aldığı bu tedbirler tek başına yeterli değil. Ailelerin dijital ebeveynlik rolünü üstlenmesi önemli. Toplumun dijital okuryazarlık becerileri ile donatılması gerekiyor. Aileler, çocukları ile birlikte sosyal medya kullanım kuralları oluşturmalı ve bu platformların faydalarının yanı sıra olası riskleri de açıkça konuşmalıdır. Küçük yaşlardan itibaren açık ve etkili iletişimle çocukların bu platformları daha sağlıklı bir şekilde kullanmaları sağlanabilir." dedi.