COP31'de iklim diplomasisi ve parlamentoların rolü

İletişim Başkanlığının ev sahipliğinde 10 Kasım 2026 tarihinde Antalya'da düzenlenen panelde, Avrupa, Orta Doğu ve Körfez bölgesinden gelen parlamenterler iklim değişikliğiyle mücadelede yasama organlarının sorumluluklarını değerlendirdi. COP31 süreci kapsamında gerçekleştirilen oturumda, küresel iklim hedeflerinin ulusal yasal düzenlemelere ve somut politikalara dönüştürülmesi konusu ele alındı.

Parlamentolar iklim hedeflerini nasıl destekliyor?

Dünya Bankası ve IMF Parlamenter Ağı Başkanı Sven Clement, iklim değişikliğiyle mücadelede uluslararası taahhütlerin ulusal mevzuat, yeterli finansman ve etkin denetim mekanizmalarıyla desteklenmesi gerektiğini belirtti. Lüksemburg'un iklim yasası ve ücretsiz toplu taşıma uygulaması gibi örnekleri paylaşan Clement, çevresel hedeflerle vatandaşların ekonomik ihtiyaçları arasında denge kurulmasının önemine dikkat çekti.

Bölgesel iş birliği ve ulusal eylem planları

Kuveyt Ulusal Meclisi Milletvekili Alia Al Khaled, Körfez ülkelerinin yüksek enerji tüketimi ve su arıtma gibi ortak sorunlarına karşı bölgesel bir çevre konseyi kurulmasını önerdi. AK Parti İstanbul Milletvekili Tuba Durgut ise Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda 2025 yılında kabul edilen İklim Kanunu'nun, iklim değişikliğiyle mücadele ve uyum politikalarının güçlendirilmesi bakımından önemli bir adım olduğunu vurguladı.

Antalya'daki panelde Forward Thinking Direktörü Jordan Morgan moderatörlüğünde bir araya gelen Sven Clement, Alia Al Khaled, Tuba Durgut ve Mısır Milletvekili Dr. Ahmed Fayed, iklim politikalarının uygulanmasında parlamentoların bütçe denetimi ve uluslararası anlaşmaların takibindeki rolünü tartıştı. Mısır tarafı ise karbon yönetişimi ve yeşil alanların artırılmasına yönelik hazırlanan üç ayrı yasa tasarısı ile siyasi uzlaşının önemine işaret etti.

İklim değişikliğiyle mücadele süreçleri, ülkelerin ulusal mevzuatlarını Paris Anlaşması hedefleriyle uyumlu hale getirmesini ve parlamenter denetim mekanizmalarını aktif kullanmasını gerektiriyor. Türkiye'nin 2024-2030 dönemini kapsayan strateji ve eylem planları ile döngüsel ekonomi çalışmaları, bu küresel sürecin yerel uygulamaları arasında yer alıyor.

İklim hedeflerinde yasama desteği ne kadar etkili?

Küresel iklim taahhütlerinin hayata geçirilmesi, artık sadece yürütme organlarının değil, parlamentoların yasama ve bütçe yetkilerini kullanarak sürece dahil olmasıyla mümkün görünüyor. Lüksemburg ve Mısır örneklerinde görüldüğü üzere, iklim yasalarının siyasi uzlaşıyla desteklenmesi, çevresel hedeflerin toplumsal ve ekonomik ihtiyaçlarla uyumlu hale getirilmesini kolaylaştırıyor.

Bölgesel iş birliği enerji politikalarını nasıl değiştirir?

Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri arasında önerilen çevre konseyi ve ortak standartlar, bölgedeki enerji verimliliği ve yenilenebilir enerji yatırımlarını hızlandırabilir. Ayrıca Türkiye'nin İklim Kanunu ile başlattığı yasal süreç, önümüzdeki dönemde yerel yönetimler ve sanayi kuruluşları üzerinde daha sıkı denetim ve uyum zorunlulukları oluşturabilir.