Cumhurbaşkanı Erdoğan, BM 81. Genel Kurulu Kapsamında New York'ta Yoğun Diplomasi Trafiği Yürüttü

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu'na katılmak ve çeşitli temaslarda bulunmak üzere gittiği ABD'nin New York şehrinde, Genel Kurul hitabının yanı sıra çok sayıda ülkenin devlet ve hükümet başkanlarıyla ikili görüşmeler gerçekleştirerek yoğun bir diplomasi trafiği yürüttü. Türkevi ve BM Genel Merkezi'nde üç gün süren temaslarda ikili ilişkiler, bölgesel çatışmalar, küresel güvenlik ve ekonomik işbirlikleri ele alındı.

Türkevi ve BM Genel Merkezi'nde İkili Lider Görüşmeleri

Cumhurbaşkanı Erdoğan, New York'taki temaslarının ilk günlerinde Türkevi'nde çok sayıda lideri kabul etti. 22 Eylül'de Vietnam Devlet Başkanı To Lam ile görüşen Erdoğan, iki ülke ilişkilerinin "Stratejik Ortaklık" seviyesine yükseltilmesi önerisini ele aldı. Ardından Libya Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed Yunus el-Menfi ile enerji, savunma ve madencilik alanlarındaki işbirliklerini; Kuveyt Veliaht Prensi Sabah Halid el-Hamed es-Sabah ile de ticari ilişkileri ve İsrail'in bölgedeki saldırganlığının durdurulması gerekliliğini görüştü. Kosova Başbakanı Albin Kurti ile savunma sanayii, Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam ile insani yardımlar ve Gürcistan Başbakanı İrakli Kobakhidze ile ulaştırma ve güvenlik konuları değerlendirildi. Erdoğan ayrıca, Doktor Patrick Soon-Shiong ile görüşerek ilk günkü temaslarını tamamladı ve "100 Yıllık Dostluk: Türkiye-Amerika Birleşik Devletleri" etkinliğinde, "Bölgemizde ve dünyada karşı karşıya bulunduğumuz çatışmalar, savaşlar ve krizler, Türkiye ile Amerika'nın yakın diyalog içinde olmasını gerektiriyor." ifadelerini kullandı.

BM Genel Kurulu Hitabı ve Küresel Güvenlik Mesajları

Temaslarının ikinci gününde BM Genel Kurulu'na hitap eden Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasının büyük bölümünü Gazze'deki duruma ayırarak, "190'dan fazla ülkenin iradesinin 5 ülkenin keyfine bağlı olduğu bir yapı, kabul edelim ki ne adildir ne de güveni tam manasıyla tesis edebilir. Güvenlik Konseyi, 'Dünya 5'ten büyüktür' ilkesine göre mutlaka reforme edilmelidir." dedi. Genel Kurul hitabının ardından BM Genel Genel Sekreteri Antonio Guterres ile bir araya gelen Erdoğan; Gazze, Ukrayna ve İran'daki gerilimlerin düşürülmesi gerektiğini belirterek Kıbrıs konusunda egemen eşitlik vurgusu yaptı. İkinci günde Senegal Cumhurbaşkanı Bassirou Diomaye Faye, Katar Emiri Temim bin Hamed Al Sani, İngiltere Başbakanı Andy Burnham, Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae, Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki ve Bangladeş Başbakanı Tarık Rahman ile de görüşen Erdoğan, ikili ticaret hacimlerinin artırılması ve bölgesel krizlerin çözümü için istişarelerde bulundu. ABD Başkanı Donald Trump'ın katıldığı toplantıda da yer alan Erdoğan hakkında Trump, "Tam olarak bir yıl önce, birçok ülke Birleşmiş Milletlerin yan etkinlikleri kapsamında burada bir araya gelerek Gazze'deki kanlı savaşı nasıl sona erdirebileceğimizi tartışmıştık ve neredeyse aynı isimler buradaydı. Aralarında Türkiye'den gelen, tam şuradaki dostum da vardı. Kendisi sert bir adamdır. Onunla uğraşmayın. Kendisi gerçekten harika bir adamdır." şeklinde konuştu.

Üçüncü Gün Görüşmeleri ve Irak ile Güvenlik Mutabakatı

Cumhurbaşkanı Erdoğan, üçüncü gün temaslarına Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan'ı kabul ederek başladı ve iki ülke arasındaki normalleşme sürecini ele aldı. Ardından Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi ile görüşen Erdoğan'ın bu kabulü sonrası yayımlanan ortak açıklamada, iki ülkenin güvenlik alanında işbirliğini derinleştirme kararı aldığı, Sincar'da devlet otoritesinin tesisi ve Türk kuvvetlerinin Başika-Zilkan yerleşkesini Irak Federal Hükümetine kademeli olarak teslim etmesi hususlarında mutabık kalındığı bildirildi. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile de görüşen Erdoğan, savaşın kalıcı barışla neticelenmesi için doğrudan müzakerelerin canlandırılmasına hazır olduklarını ifade etti.

Türkiye-ABD İş Konseyi Toplantısı'na katılan Erdoğan, ekonomik ilişkilere değinerek, "Küresel ekonomik düzenin yeniden kurgulandığı bir dönemde Türkiye ile stratejik bir ekonomik işbirliği modeline ihtiyaç olduğu kanaatindeyim." dedi. "BM Genel Sekreteri İklim Etkinliği"nde iklim hedefleri ile kalkınma arasındaki bağa dikkat çeken Erdoğan, New York programını sivil toplum kuruluşlarının düzenlediği etkinliklerle ve vatandaşlarla bir araya gelerek tamamladı.