Cumhurbaşkanı Erdoğan New York'ta: BM Kürsüsünden 16. Kez Tarihi Hitap ve Kritik Diplomatik Temaslar

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu çalışmalarına iştirak etmek ve küresel ölçekte kritik temaslar gerçekleştirmek amacıyla TSİ 22.50’de "TUR" uçağıyla Amerika Birleşik Devletleri’nin New York kentine ulaştı. John F. Kennedy Uluslararası Havalimanı’nda Türkiye’nin BM Daimi Temsilcisi Büyükelçi Ahmet Yıldız, Washington Büyükelçisi Sedat Önal ve New York Başkonsolosu Büyükelçi Muhittin Ahmet Yazal tarafından karşılanan Erdoğan’a, ABD ziyaretinde kalabalık bir heyet eşlik ediyor. Heyette eşi Emine Erdoğan'ın yanı sıra Adalet Bakanı Akın Gürlek, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı İbrahim Kalın, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Prof. Dr. Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç ile Türk Devletleri Teşkilatı Aksakallar Konseyi Başkanı Binali Yıldırım yer alıyor.

Türkevi’nde Yoğun Diplomasi Trafiği: Libya ve Kuveyt Görüşmeleri

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın New York’taki dört günlük yoğun programı, ikili ve heyetler arası siyasi temaslarla hız kesmeden başlıyor. Erdoğan, ilk olarak Türkevi’nde Libya Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed el-Menfi ile bir araya gelecek. Bu kritik görüşmede, Libya’nın siyasi istikrarı ve toprak bütünlüğünün yanı sıra Türkiye ile Libya arasında Doğu Akdeniz’e yönelik varılan stratejik anlaşmaların son durumu masaya yatırılacak.

Ardından Kuveyt Veliaht Prensi Şeyh Sabah Halid el-Hamed es-Sabah ile görüşecek olan Erdoğan, iki ülke arasındaki savunma sanayii, yatırım, enerji ve ticaret ortaklıklarını ele alacak. Geçtiğimiz mayıs ayında savunma sanayii alanındaki iş birliğini genişletmek üzere imzalanan niyet mektubunun ardından, Kuveyt'in Türkiye'den tedarik ettiği Bayraktar TB2 İHA'larının yanı sıra yeni projeler de gündemin üst sıralarında yer alıyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, günün sonunda Cipriani’de düzenlenecek "100 Yıllık Dostluk: Türkiye-Amerika Birleşik Devletleri" etkinliğine katılarak Türk-Amerikan ilişkilerinin diplomatik boyutuna vurgu yapacak.

BM Kürsüsünde 16. Kez Tarihi Hitap: Gazze ve Küresel Adalet

Bu yıl "Güveni yeniden inşa etmek, dönüşümü yönetmek: Herkes için sonuç üreten bir Birleşmiş Milletler" temasıyla düzenlenen BM Genel Kurulu, küresel krizlerin gölgesinde toplanıyor. Orta Doğu'daki gerilimler, Gazze ve Filistin meselesi, Rusya-Ukrayna savaşı, iklim krizi ve yapay zekanın geleceği gibi hayati konuların ele alınacağı zirvede, Cumhurbaşkanı Erdoğan 22 Eylül Salı günü ABD saatiyle 11.20’de tarihi bir konuşma yapacak. Bu hitap, Erdoğan’ın BM kürsüsünden dünyaya sesleneceği 16. konuşma olarak kayıtlara geçecek. Erdoğan’ın konuşmasında, İsrail’in Gazze’de yürüttüğü soykırıma dikkat çekmesi, Filistin’in bağımsız bir devlet olarak tanınması çağrısını yinelemesi ve uluslararası toplumu somut adımlar atmaya davet etmesi bekleniyor.

Genel Kurul konuşmasının hemen ardından BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile bir araya gelecek olan Erdoğan, Gazze, Suriye, Ukrayna ve küresel insani krizleri değerlendirecek. Cumhurbaşkanı ayrıca, Birleşik Krallık’ın 20 Temmuz’da göreve başlayan yeni Başbakanı Andy Burnham ile de ilk yüz yüze görüşmesini gerçekleştirecek. İki liderin savunma sanayii, ticaret, yatırım ve Stratejik Ortaklık Çerçeve Belgesi konularını ele alması planlanıyor. Erdoğan’ın bir diğer önemli görüşmesi ise Japonya Başbakanı Sanae Takaichi ile olacak.

Normalleşme Süreçleri, Bölgesel İş Birlikleri ve Trump Daveti

Ziyaretin son günü olan 23 Eylül’de Erdoğan, ilk olarak Türkiye-ABD İş Konseyi (TAİK) ve U.S.-Türkiye Business Council tarafından Türkevi’nde düzenlenen yuvarlak masa toplantısında Amerikalı iş dünyası temsilcileriyle buluşacak. Ardından Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan ile bir araya gelecek olan Erdoğan, iki ülke arasındaki normalleşme adımlarını ele alacak. 2022 yılından bu yana yürütülen süreçte, doğrudan ticaretin başlamasına yönelik bürokratik hazırlıklar tamamlanmış olup sınırların açılmasına yönelik teknik çalışmalar devam ediyor. Erdoğan ayrıca Irak Başbakanı Ali Zeydi ile görüşerek Kalkınma Yolu Projesi ve terör örgütü PKK ile ortak mücadele konularını masaya yatıracak.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın resmi programında ABD Başkanı Donald Trump ile özel bir ikili görüşme saati bulunmasa da, iki lider 22 Eylül akşamı Lotte New York Palace Hotel’de düzenlenecek liderler resepsiyonunda bir araya gelecek. Trump ve eşinin ev sahipliğindeki bu davette liderlerin ayaküstü bir temas gerçekleştirmesi bekleniyor. Olası bir görüşmede Suriye, Gazze, İran ve savunma sanayii ilişkilerinin ele alınabileceği belirtiliyor.

BM 81. Genel Kurulu nedeniyle New York genelinde güvenlik önlemleri en üst düzeye çıkarıldı. New York polisine insansız hava araçlarını etkisiz hale getirme yetkisi verilirken, BM binası çevresinde geçici uçuş yasakları ve yoğun yol kapamaları uygulanıyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan ise BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı sıfatıyla "Dünya Ekonomik Forumu Sürdürülebilir Kalkınma Etki Toplantıları" ve "New York İklim Haftası 2026" kapsamında önemli açılış konuşmaları gerçekleştirecek. Cumhurbaşkanı Erdoğan da çarşamba günü BM İklim Zirvesi’ne katılarak küresel ısınma ve enerji dönüşümü konularında hitap edecek. Ziyaret, SETA koordinasyonunda ABD’li düşünce kuruluşlarıyla yapılacak toplantı ve Gotham Hall’da düzenlenecek geleneksel "Türk ve Kardeş Topluluklar Buluşması" ile sona erecek.