Resmî Gazete künyesi
- Tür
- Kurul Kararı
- Sayı tarihi
- 31 Ekim 2026, Cumartesi
- Yürürlük
- Yürürlük: 4. ve 5. maddeler 1 Ocak 2027, diğer hükümler yayımı tarihinde.
- Kimleri ilgilendiriyor
- Doğal gaz piyasası katılımcıları, iletim şirketleri ve enerji sektörü paydaşları.
- Resmî metin
- Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 15/10/2026 Tarihli ve 14958 Sayılı Kararı
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), 15 Ekim 2026 tarihli ve 14958 sayılı kararı ile Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası İşletim Usul ve Esasları'nda (PUE) kapsamlı değişikliklere gitti. 23 Eylül 2017 tarihli ve 30189 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan temel düzenlemeyi güncelleyen Kurul, piyasa işleyişini, fiyat hesaplama yöntemlerini ve katılımcıların piyasaya erişim şartlarını yeniden belirledi.
Yapılan düzenlemelerle birlikte piyasadaki günlük referans fiyat (GRF) hesaplamaları, teklif miktarı limitleri ve iletim şirketinin dengeleyici işlem süreçleri teknik bir çerçeveye oturtuldu. Ayrıca piyasa işletmecisinin raporlama yükümlülükleri genişletilirken, katılımcıların piyasaya erişimini askıya alma yetkileri de netleştirildi. Söz konusu değişiklikler, enerji piyasalarında şeffaflığın artırılması ve piyasa bozucu davranışların önüne geçilmesi amacıyla hayata geçirildi.
Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası'nda faaliyet gösteren tüm tüzel kişiler, iletim şirketi ve piyasa işletmecisi, bu yeni usul ve esaslara uyum sağlamakla yükümlüdür. Piyasa katılımcıları, teknik gerekliliklerin yerine getirilmesi için belirlenen geçiş süreci içerisinde sistemlerini güncellemelidir.
Ne değişti?
- Günlük referans fiyat (GRF) hesaplamasında, yayınlanmış son gaz gününe ait GRF'nin %50 altı ve üstünde kalan eşleşmeler hesaplamaya dahil edilmeyecek.
- Piyasada verilecek tekliflerin asgari miktarı 1.000 Sm3, azami miktarı ise saat 12:00-14:05 arası hariç 500.000 Sm3 olarak sınırlandırıldı.
- İletim şirketinin ilave dengeleyici işlemlerinde, piyasa işletmecisi tarafından tekliflerin 10 dakika süreyle pasife alınması kuralı getirildi.
- Piyasa katılımcılarının piyasaya erişiminin askıya alınabileceği durumlar; teminat yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi, piyasa koşullarının kaybedilmesi veya kötüye kullanım tespiti gibi maddelerle genişletildi.
- Piyasa işletmecisinin veri yayımlama ve raporlama faaliyetleri, kesinleşmiş eşleşmelerin paylaşımı ve dengesizlik oluşturan taşıtanların duyurulması gibi yeni görevlerle detaylandırıldı.
Kimleri ilgilendiriyor?
Düzenleme, Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası'nda işlem yapan tüm piyasa katılımcılarını, piyasa işletmecisini ve iletim şirketini doğrudan ilgilendirmektedir.
Yürürlük
Düzenlemenin 4. ve 5. maddeleri 1 Ocak 2027 tarihinde, diğer hükümleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Çıkarılacak sonuç
EPDK'nın bu kararı, doğal gaz piyasasında fiyat istikrarını korumayı ve manipülatif işlemlerin önüne geçmeyi hedefleyen teknik bir müdahale niteliğindedir. Özellikle teklif miktarlarına getirilen sınırlamalar ve fiyat hesaplamasındaki uç değerlerin dışlanması, piyasadaki fiyat oluşumunun daha sağlıklı ve gerçekçi bir zemine oturmasını amaçlamaktadır.
Piyasa işletmecisine verilen genişletilmiş raporlama ve denetim yetkileri, şeffaflık ilkelerinin güçlendirildiğini göstermektedir. Katılımcıların piyasadan uzaklaştırılmasını içeren yaptırım maddelerinin netleştirilmesi ise piyasa disiplininin korunması adına atılmış önemli bir adım olarak değerlendirilmektedir.
Muhtemel etkiler
Yeni düzenlemelerin, piyasadaki işlem hacmi ve fiyat dalgalanmaları üzerinde dengeleyici bir etki yaratması beklenebilir. Teklif miktarı limitlerinin, özellikle büyük ölçekli katılımcıların piyasa üzerindeki ani etkilerini sınırlandırabileceği öngörülmektedir.
İletim şirketinin dengeleyici işlemlerindeki yeni kuralın, piyasa katılımcıları arasındaki rekabeti daha düzenli hale getirmesi ve sistem dengesizliklerinin daha etkin yönetilmesini sağlaması muhtemeldir. Ayrıca, sistemsel uyum süreciyle birlikte piyasa katılımcılarının operasyonel süreçlerinde bir adaptasyon dönemi yaşanabilir.
Kaynak: T.C. Resmî Gazete
Bu haber kaynak haberden yapay zekâ desteğiyle derlenmiştir. Nasıl çalışıyoruz?
Yorumlar (0)
Yorum Yaz
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yapın!