Gazze'de Lise Sınavları İlk Kez Batı Şeria ile Aynı Zamanda Yapıldı

Gazze ve Batı Şeria'da, İsrail saldırılarının ardından ilk kez lise bitirme sınavları eş zamanlı olarak gerçekleştiriliyor. Bu önemli eğitim etkinliği, Gazze Şeridi'nde yaklaşık 37 bin 698 öğrenciyi kapsarken, sınavlar çeşitli kamusal alanlar ve internet erişiminin olduğu mekanlarda yapılıyor.

Savaşın Gölgesinde Eğitim

Gazze Eğitim Bakanlığı Sınavlar Genel Müdür Yardımcısı Cemal Yusuf, bir radyo programında yaptığı açıklamada, savaş nedeniyle okul binalarının kullanılamaz hale geldiğini ve bu yüzden sınavların "e-School" uygulaması üzerinden elektronik ortamda yürütüldüğünü belirtti. Yusuf, eğitim sisteminin büyük oranda çökmesine rağmen Gazze, Batı Şeria ve yurtdışındaki öğrenciler için sınavların eş zamanlı yapılmasını sağladıklarını vurguladı.

Gazze'de okul binalarının yaklaşık yüzde 90'ı tahrip olmuş durumda ve bu nedenle sınavlar, alternatif enerji kaynaklarıyla donatılmış çadırlar ve eğitim alanlarında gerçekleştiriliyor. Bu imkanlar, sivil toplum kuruluşları ve destek veren kurumların katkılarıyla sağlanıyor.

Uluslararası Katılım ve Kayıplar

Bu yıl, Filistin dışında 46 farklı ülkede yaşayan 1941 Gazze kökenli öğrenci de sınavlara katılıyor. Ancak, İsrail saldırılarında hayatını kaybeden lise son sınıf öğrencilerini anımsatan Yusuf, Bakanlık kayıtlarına göre yaklaşık 1800 öğrencinin yaşamını yitirdiğini ifade etti. Filistin Eğitim ve Yükseköğretim Bakanlığı, Batı Şeria, Gazze Şeridi ve yurtdışında toplam 91 bin 138 öğrencinin sınavlara katıldığını duyurdu.

Eğitim Altyapısındaki Yıkım

Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu'nun (UNICEF) Kasım 2025 tarihli raporuna göre, Gazze'deki okulların yüzde 97'sinden fazlası ya hasar gördü ya da tamamen yıkıldı. Eğitim Grubu ve Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA) tarafından yapılan değerlendirmede, okul binalarının yüzde 91,8'inin yeniden kullanılabilir hale gelmesi için tamamen yeniden inşa edilmesi gerektiği belirtildi.

Gazze'de ayakta kalan çok sayıdaki okul, yerinden edilen Filistinliler için barınma merkezine dönüştürüldü, bu da eğitim faaliyetlerini durma noktasına getirdi. Filistin Eğitim ve Yükseköğretim Bakanlığı'nın verilerine göre, yaklaşık 300 devlet okulu tamamen yıkıldı veya kullanılamaz hale geldi.

Tutuklu Öğrencilerin Durumu

Filistin Esirler Cemiyeti, İsrail cezaevlerinde bulunan 65 lise öğrencisinin, diğer tutuklu öğrenciler gibi sınavlara katılamadığını açıkladı. Bu öğrenciler, Gazze'ye yönelik saldırıların başlamasından bu yana işkence ve kötü muameleye maruz kalırken, eğitim hakkı gibi temel haklarından yoksun bırakılmış durumda.

Açıklamada, İsrail'in saldırılarının ardından öğrencileri hedef alan gözaltı ve tutuklama kampanyalarının arttığı ve bu durumun tutukluların koşullarında köklü değişimlere yol açtığı vurgulandı. Filistinli mahkumların yıllar süren mücadeleyle elde ettiği kazanımların, özellikle eğitim hakkının hedef alındığı belirtildi.

Uluslararası Tepkiler

Uluslararası insan hakları kuruluşları ve Birleşmiş Milletler'e çağrıda bulunularak, tutuklu Filistinli öğrencilerin maruz kaldığı ihlallere karşı harekete geçilmesi istendi. İsrail'in öğrencileri hedef alan uygulamalarının durdurulması, tutuklu çocuklar ve öğrencilerin korunması ve uluslararası hukuka aykırı uygulamaların sona erdirilmesi için uluslararası baskının artırılması çağrısı yapıldı.

Gazze'de 10 Ekim 2025'te varılan ateşkes anlaşmasına rağmen, İsrail ihlalleri sürüyor. Filistinli kaynaklara göre, ateşkes sonrası düzenlenen saldırılarda 1012 kişi hayatını kaybetti ve 3 bin 208 kişi yaralandı.