Genç Girişimcilerden Oyun Bağımlılığını Önleyen Yenilikçi Uygulama

Bolu’da Yenilikçi Proje

Bolu Bilim ve Sanat Merkezi'ne (BİLSEM) devam eden Bolu Sosyal Bilimler Lisesi 9. sınıf öğrencisi Zeynep Sude Kaya ve İzzet Baysal Anadolu Lisesi 9. sınıf öğrencileri İrem İnci Tosun ile Çağan Töredi, çevrelerinde mobil oyunlarla fazla zaman geçiren arkadaşlarının durumunu gözlemleyerek, bu oyunların bağımlılık riskini ölçmek amacıyla bir proje geliştirmeye karar verdiler.

Bolu BİLSEM'de tarih öğretmeni Sevinç Demir Tümen'in danışmanlığında geliştirilen yapay zeka destekli uygulama, oyunların ID bilgilerini kullanarak, uygulama marketlerindeki kullanıcı yorumlarını analiz ediyor. Bu analiz sonucunda, “duygusal bağımlılık”, “finansal harcama”, “fiziksel etkiler”, “sosyal izolasyon” ve “zaman kaybı/aşırı oynama” gibi kategorilerdeki risk seviyeleri belirleniyor.

TÜBİTAK’ın Ankara’daki bölge yarışmasında “psikoloji” kategorisinde birincilik kazanan uygulama, aileler, rehber öğretmenler ve uzmanlara, oyunların olumsuz yanlarını görme fırsatı sunuyor.

Projeyi geliştiren öğrencilerden Zeynep Sude Kaya, çocuklar ve gençlerin mobil oyunlara ayırdığı sürenin bağımlılık boyutuna ulaştığını belirtti.

Kaya, öğrencilerin ekran başında geçirdikleri zamanın fazlalığına dikkat çekerek, “Velilere ve rehber öğretmenlere uyarı niteliğinde bir sistem geliştirdik. Bu sistem, kullanıcı yorumlarını analiz ederek oyunların bağımlılık düzeyini ölçüyor ve bilgilendirme sağlıyor.” dedi.

İrem İnci Tosun ise mobil oyun kullanıcı yorumlarını analiz eden, psikolojik risk analizi gerçekleştiren ve destek çıktıları üreten bu sistemi geliştirme sürecini anlattı.

Tosun, uygulamanın ebeveynler, rehber öğretmenler ve uzmanlar için bir karar destek sistemi sunduğunu belirtirken, “Uygulamamız sayesinde, kullanıcılar bir oyunu oynamadan önce, hangi konularda bağımlılık riski taşıdığını görebiliyor. Sistemimizde 5 kategori var ve her biri için risk seviyesini ölçebiliyor.” diye ekledi.

BİLSEM öğrencisi Çağan Töredi de, uygulamanın güvenilir sonuçlar sunduğunu ve rehber öğretmenler ile aileler tarafından kullanılmasının önemine vurgu yaptı.

Duygusal İzleri Yakalamak

Öğretmen Sevinç Demir Tümen, oyun bağımlılığının çağın önemli sorunlarından biri olduğunu ifade etti.

Tümen, öğrencilerle bağımlılık sorununa çözüm geliştirmek amacıyla fikir alışverişi yaptıklarını belirterek, “Bağımlılık tespitinde anketler kullanılıyor, ancak öğrenciler her zaman doğru yanıt vermeyebiliyor. Oyun marketlerindeki yorumlar ise kullanıcıların gerçek duygularını yansıtıyor, bu nedenle yorum analizine dayalı bir program geliştirdik.” dedi.

Uygulamanın, milyonlarca oyunun analizini gerçek zamanlı yapabildiğini belirten Tümen, “Bu program, oyunun bağımlılık yapma ihtimalini ve riskleri gösteriyor. Bu, anne babalar ve öğretmenler için büyük bir avantaj.” şeklinde konuştu.

Ailelerin ve öğretmenlerin, milyonlarca yorum arasından riskli olanları görerek çocuklarının hangi duygulara kapılabileceğini önceden anlama şansı bulacağını belirten Tümen, uygulamanın ilerleyen dönemlerde mağazalarda yer alacağını ekledi.