Hürmüz Boğazı'nda Yeni Dönem: İran ve Umman'dan Kritik Koridor Anlaşması

Küresel enerji sevkiyatının en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nda dengeleri değiştirecek stratejik bir gelişme yaşandı. İran ve Umman, boğazdaki deniz taşımacılığı güzergahlarını yeniden düzenleme konusunda kritik bir mutabakata vardı. Yapılan anlaşma kapsamında Hürmüz Boğazı'ndaki güney koridorunun tamamen kapatılması ve geçici olarak 7 mil genişliğinde yeni bir geçiş koridorunun aktif edilmesi kararlaştırıldı.

İran ve Umman Arasında Hürmüz Boğazı Mutabakatı

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, devlet televizyonuna yaptığı açıklamalarda Umman ile yürütülen müzakerelerin detaylarını paylaştı. Garibabadi, iki ülkenin Hürmüz Boğazı'ndan tanker geçişlerini kontrol altında tutmak amacıyla ortak bir koridor oluşturulması konusunda el sıkıştığını belirtti. Alınan karar doğrultusunda, daha önce aktif olarak kullanılan güney güzergahı tamamen devre dışı bırakılacak.

Umman'ın güney koridorunu kapatmayı kabul ettiğini dile getiren Garibabadi, halihazırda İran silahlı kuvvetlerinin bu bölgeden herhangi bir askeri ya da ticari gemi geçişine izin vermediğini vurguladı. Belirlenen 7 millik yeni güzergahın geçici bir çözüm olduğunu belirten İranlı yetkili, kalıcı bir hat oluşturulması için Umman tarafıyla diplomatik müzakerelerin kararlılıkla sürdürüleceğini ifade etti.

"Hürmüz Boğazı'nda Kontrol Tamamen İran'da"

Boğazın kapalı kalmaya devam ettiğini ve deniz trafiği üzerindeki mutlak kontrolün Tahran yönetiminde olduğunu savunan Garibabadi, gemilerin serbestçe geçiş yaptığına dair uluslararası basında yer alan iddiaları kesin bir dille yalanladı. Amerika Birleşik Devletleri ve müttefiklerine net bir mesaj gönderen Garibabadi, "Hürmüz Boğazı'nın yalnızca İran'ın belirlediği kurallar ve düzenlemeler çerçevesinde yeniden açılacağını herkes bilmelidir" dedi.

Boğazın açılması için siyasi ve askeri şartları sıralayan Bakan Yardımcısı, "Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması, ancak tüm cephelerde savaşın sona erdirilmesi, ablukanın kaldırılması ve Yemen'deki insani ve siyasi durumun kalıcı bir çözüme kavuşturulması şartıyla mümkün olacaktır" değerlendirmesinde bulundu. Mutabakat metninin neden resmi olarak yayımlanmadığına da değinen Garibabadi, Tahran'ın henüz nihai bir taahhüt altına girmediğini, bu yüzden şimdilik sadece ortak basın açıklamasıyla yetinildiğini açıkladı.

Mayın Krizi ve ABD'ye Gözdağı

Bölgedeki mayın tartışmalarına da değinen Garibabadi, ABD'li yetkililerin mayınların temizlendiği yönündeki açıklamalarına sert tepki gösterdi. "Eğer ABD mayınların temizlendiğini iddia ediyorsa, neden kendi askeri veya ticari gemilerini bölgeden geçirmiyor? Eğer temizlediler ise neden geçmiyorlar?" sorusunu yönelten İranlı diplomat, mayınların koordinatlarını yalnızca İran'ın bildiğini iddia etti.

ABD'nin bölgeye mayın tarama gemileri gönderme planlarına karşı da açık bir uyarıda bulunan Garibabadi, "ABD'nin mayın tarama gemileri bu bölgeye girdiği an bizim için doğrudan meşru hedef haline gelecektir. Trump'ın mayın temizlemeye ilişkin açıklamaları sadece küresel piyasaları sakinleştirmeye yönelik asılsız iddialardır" şeklinde konuştu.

Pakistan Aracılığıyla Washington'a İletilen Mesaj

Diplomatik kanallardaki hareketliliğe de dikkat çeken Garibabadi, Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asım Münir'in Tahran'a gerçekleştirdiği resmi ziyaret sırasında ABD'ye net bir mesaj iletildiğini açıkladı. İran'ın yeni bir müzakere sürecine girmeyeceğini belirten Garibabadi, Washington yönetiminin daha önce varılan İslamabad mutabakatına sadık kalması gerektiğini vurguladı. Hürmüz Boğazı'nın yeniden ulaşıma açılabilmesi için ABD'nin mutabakat zaptında yer alan tüm taahhütlerini eksiksiz ve koşulsuz bir şekilde yerine getirmesi gerektiği mesajı Pakistan üzerinden muhataplarına resmen iletildi.