Hürmüz Boğazı'nı Açmak İçin Uluslararası Kararlılık Vurgulandı

Londra

İngiltere Dışişleri Bakanı Yvette Cooper, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması amacıyla dünya genelindeki ülkelerin ekonomik, diplomatik ve koordinasyon içeren her türlü önlemi almaya hazır olduğunu duyurdu.

İngiltere'nin liderliğinde gerçekleştirilen çevrimiçi toplantıda, Hürmüz Boğazı'nın durumu masaya yatırıldı. Toplantıda 40'tan fazla ülkenin temsilcileri yanı sıra Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) ve Avrupa Birliği (AB) gibi uluslararası kuruluşlar da yer aldı. Türkiye'yi ise Dışişleri Bakanı Hakan Fidan temsil etti.

İngiltere Dışişleri Bakanlığı, toplantı sonrasında yaptığı açıklamada, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatma girişimlerinin küresel refaha doğrudan tehdit oluşturduğunu belirtti.

Hürmüz Boğazı'nın, dünya deniz yolları arasında kritik bir öneme sahip olduğu ve Afrika'daki tarımsal faaliyetlerin devamı için gerekli olan gübre gibi önemli ürünlerin taşınmasında kullanıldığı vurgulandı.

Bu boğazın dünya enerji tedarik zincirinde merkezi bir rol oynadığını belirten açıklamada, petrol, rafine petrol ürünleri ve sıvılaştırılmış doğal gazın taşındığı başlıca güzergah olduğu ifade edildi. Bu ürünlerin elektrik temininden hava ulaşımına kadar birçok alanda kullanıldığı belirtildi.

Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığının kesintiye uğramasının, küresel tedarik zincirlerini, fiyatları ve ekonomik istikrarı doğrudan etkilediği ve dünya genelindeki toplumlar üzerinde ciddi insani sonuçlar doğurduğu ifade edildi.

Açıklamada, "İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki politikaları, küresel ekonomiyi rehin alma girişimi olarak değerlendirilmektedir." ifadesine yer verildi ve İran'ın bu amacına ulaşmasının kesinlikle önlenmesi gerektiği belirtildi.

Toplantıya katılan ülkelerin, Hürmüz Boğazı'nın derhal ve önkoşulsuz olarak yeniden açılmasının yanı sıra deniz hukuku ve seyrüsefer özgürlüğüne saygı gösterilmesini talep ettikleri kaydedildi. Açıklamada, şu noktalar vurgulandı:

"Toplantıda, Birleşmiş Milletler (BM) başta olmak üzere uluslararası diplomatik baskının artırılması, İran'a Hürmüz Boğazı'nın engelsiz geçişe açılması ve gemilere geçiş ücreti uygulanmasının reddedilmesi için koordineli mesajlar iletilmesi gerektiği konuşuldu. Ayrıca, boğazın kapalı kalması durumunda İran'a ekonomik ve siyasi yaptırımlar uygulanması, IMO ile işbirliği yapılarak boğazda mahsur kalan gemi ve denizcilerin serbest bırakılması, deniz taşımacılığının yeniden canlandırılması ve piyasa güveninin artırılması için sektör kuruluşlarıyla işbirliği yapılması gerektiği ifade edildi."

Ülkelerin, deniz seyrüsefer özgürlüğünü güvence altına almak için katılımcılar arasındaki görüşmelerin devam etmesi konusunda mutabık kaldıkları belirtilerek, "Uluslararası hukukun saygınlığı ve İran'ın Hürmüz Boğazı'nı tamamen açması hayati önem taşımaktadır." denildi.

"İran'ın Boğazı Kapatması, Enerji ve Tedarik Zincirlerine Baskı Yapıyor"

Toplantının ardından basına konuşan Bakan Cooper, ülkelerin Hürmüz Boğazı'nın açılması için her türlü diplomatik ve ekonomik çabayı göstereceklerini ifade etti.

Cooper, 40'tan fazla ülkenin boğazın açılması konusunda birleştiğini ve İran'ın boğazı kapatmasının küresel tedarik zincirleri ve enerji fiyatları üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu belirtti.

Hürmüz Boğazı'ndaki Trafik Savaş Nedeniyle Azaldı

ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırıları ve İran'ın misillemeleri sonucunda bölgede tırmanan gerginlik, Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğini önemli ölçüde azalttı.

Suudi Arabistan, BAE, Kuveyt, Katar, Irak ve İran gibi ülkeleri dünya pazarlarına bağlayan bu boğaz, dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 25'ine, sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin yüzde 20'sine ve gübre ticaretinin yüzde 30'una ev sahipliği yapıyor.

Çin'in ithalatında önemli bir rol oynayan boğaz üzerinden, ülkenin petrol ihtiyacının yaklaşık yüzde 45'i ve sıvılaştırılmış doğal gaz ihtiyacının yüzde 30'u karşılanıyor.

Boğazdaki tanker trafiğindeki kesintiler, küresel petrol tedarikinde aksamalar ve petrol fiyatlarında artışa neden olmuş durumda.