ABD ve Çin Busan Anlaşması'nı 10 Ocak'a Kadar Uzattı

ABD ve Çin, iki ülke arasındaki ekonomik yumuşama sürecini kapsayan ve "Busan Anlaşması" olarak adlandırılan mutabakatın süresini 10 Ocak'a kadar uzatma kararı aldı. Bessent, Çin Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng ile yaptığı görüşmelerin ardından, ekonomik alanda atılabilecek adımları değerlendirmek üzere daha fazla zaman kazanmak amacıyla bu kararın alındığını açıkladı.

Bessent, Fox News'e verdiği röportajda, pazar günü New York'ta Çin Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng ile 12 saat süren bir görüşme gerçekleştirdiklerini ancak henüz tamamlanmamış bazı hususların bulunduğunu belirtti. Çarşamba günü Washington'da daha kapsamlı bir anlaşma olasılığını değerlendirdiklerini ifade eden Bessent, "İki ülke arasında 10 Kasım'da sona ermesi planlanan ve 'Busan Anlaşması' olarak adlandırdığımız ekonomik yumuşama sürecini uzatma konusunda bugün mutabık kaldık. Ekonomik alanda neler yapabileceğimizi görmek adına bize daha fazla zaman kazandırmak amacıyla bu anlaşmanın süresi 10 Ocak'a kadar uzatılacak." dedi.

Çin tarafında kusursuz olmayan bazı hususların bulunduğunu dile getiren Bessent, beklentilerini açıkça ilettiklerini ve gelecek aylarda anlaşmanın uygulanması konusunda daha kapsamlı ve istekli bir tutum sergileyip sergilemeyeceklerini görmek istediklerini kaydetti. Bu açıklamalar, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in, ABD Başkanı Donald Trump'ın davetiyle resmi ziyaret için Washington'a ulaştığı sırada yapıldı. Ayrıca Bessent, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Hı Lifıng ile yaptıkları görüşmelerin ABD'nin ekonomik ve ulusal güvenlik çıkarlarını ilerletirken Amerikalı işçileri, çiftçileri ve işletmeleri koruyan somut taahhütler elde etmeye odaklandığını belirtti.

Busan Mutabakatı Kapsamında Alınan Kararlar

ABD ile Çin arasındaki ilişkiler, Trump'ın ikinci iktidar döneminde ABD'nin tarife artışları ve teknoloji kısıtlamaları ile Çin'in nadir toprak elementleri kontrolü adımları nedeniyle gerilmişti. Trump ve Şi'nin Ekim 2025'te Güney Kore'nin Busan kentinde yaptığı görüşmede geçici bir uzlaşmaya varılmıştı. Bu kapsamda iki ülke, birbirlerine getirdikleri yüzde 24 ek tarifeyi 10 Kasım 2025'ten itibaren bir yıl erteleme kararı almıştı.

Anlaşma kapsamında Çin, fentanil ve öncül maddelerinin ihracatını kontrol etmeyi taahhüt ederken, ABD de Çin'e uyguladığı yüzde 20 ek gümrük tarifesini yüzde 10'a düşüreceğini açıklamıştı. Ayrıca ABD, ihracat kontrolü uyguladığı varlık listesindeki yabancı şirketlerin yüzde 50'yi aşan pay sahibi olduğu ortaklıkları kapsayan kuralın yürürlüğe girmesini 29 Eylül’de bir yıl ertelemiş; Çin de buna karşılık 9 Ekim'de aldığı nadir toprak elementleri ihracat kontrolü tedbirlerini bir yıl ertelemeyi kabul etmişti. Son olarak, ABD'nin Çin gemilerine yönelik ek liman ücreti kararı ile Çin'in buna misilleme tedbirleri de karşılıklı olarak bir yıl ertelenmişti.