İsrail Başbakanı Netanyahu için siyasi riskler artıyor: ABD desteği ve anket sonuçları sorgulanıyor

Douglas Bloomfield tarafından kaleme alınan analizde, İsrail’de Salı günü, ABD’de ise bir hafta sonra gerçekleştirilecek seçimlerin, iki ülke arasındaki ittifakın geleceği üzerinde belirleyici bir rol oynayacağı ifade edildi. İsrail’in geçmişte Cumhuriyetçi ve Demokratlardan aldığı geniş çaplı desteğin artık sorgulandığı belirtilen yazıda, “Milletvekillerinin İsrail’i kimin daha çok sevdiğini görmek için yarıştığı, neredeyse sınırsız milyarlarca dolarlık askeri yardımın otomatik olarak onaylandığı günler geride kaldı ve bir daha asla geri dönmeyecek” değerlendirmesi yapıldı.

ABD Başkanı Donald Trump ve Netanyahu ilişkisi nasıl etkileniyor?

ABD Başkanı Donald Trump’ın seçimlere kısa süre kala Başbakan Binyamin Netanyahu’ya verdiği desteğin “isteksiz” olduğu vurgulanan yazıda, Trump’ın onay oranlarının İran savaşı kaynaklı enflasyon ve bitmeyen çatışmalar nedeniyle düştüğü belirtildi. Trump taraftarlarının, ABD Başkanı’nı maliyetli çatışmalara sürüklediği gerekçesiyle Netanyahu’yu sorumlu tuttuğu kaydedildi. Bu durumun Kongre’deki Cumhuriyetçi çoğunluğu tehlikeye attığı ve İsrail’e yönelik silah satışları ile istihbarat paylaşımının kısıtlanması çağrılarını beraberinde getirdiği ifade edildi.

İsrail iç siyasetinde anketler neyi gösteriyor?

Kanal 12 televizyonu tarafından paylaşılan son anket sonuçlarına göre, Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki hükümet bloğu iki sandalye kaybederek 51 sandalyeye geriledi. Rakibi Yaşar Partisi lideri Gadi Eisenkot’un bloğu ise 55 sandalyeye ulaştı. Başbakanlık için tercih edilen isimler arasında Eisenkot yüzde 44 destekle öne çıkarken, Netanyahu yüzde 33 seviyesinde kaldı. Ancak 120 sandalyeli İsrail meclisinde, her iki blok da hükümet kurmak için gerekli olan 61 sandalyelik çoğunluğa ulaşamıyor.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, hem ABD'deki değişen siyasi iklimin yarattığı dış baskılarla hem de ülkesindeki anketlerde yaşanan oy kaybıyla mücadele ediyor. ABD'de Demokratların ve bazı Cumhuriyetçilerin İsrail'e yönelik askeri yardımları kısıtlama eğilimi, Netanyahu'nun dış politika stratejisini zorlarken, İsrail iç siyasetinde ise hükümet bloğunun çoğunluğu kaybetmesi siyasi bir belirsizlik ortamı yaratıyor.

İsrail'deki mevcut hükümet sistemi, koalisyon arayışlarını ve meclis çoğunluğunu temel almaktadır. 120 sandalyeli İsrail meclisinde (Knesset) hükümet kurabilmek için 61 milletvekilinin desteği gerekmektedir. Seçim süreçleri ve anket sonuçları, ülkenin dış politika öncelikleri ve müttefikleriyle olan ilişkileri üzerinde doğrudan belirleyici bir etkiye sahiptir. Vatandaşlar, seçim takvimlerini ve adayların sunduğu programları İsrail Seçim Kurulu'nun resmi kanalları üzerinden takip edebilirler.

Çıkarılacak sonuç

İsrail'in uzun yıllardır süregelen dış destek mekanizmalarının, özellikle ABD iç siyasetindeki değişimler ve Gazze'deki insani krizin yarattığı tepkilerle birlikte yapısal bir dönüşüm geçirdiği görülmektedir. Netanyahu yönetimi, geleneksel ittifaklarını korumakta zorlanırken, dış politikadaki yalnızlaşma eğilimi İsrail'in uluslararası arenadaki konumunu zayıflatmaktadır.

İç siyasette ise Netanyahu'nun liderlik ettiği bloğun anketlerdeki gerilemesi, seçmenlerin mevcut hükümetin politikalarına yönelik memnuniyetsizliğini yansıtmaktadır. Hükümet kurmak için gerekli çoğunluğun sağlanamaması, İsrail'in siyasi istikrarsızlık riskiyle karşı karşıya olduğunu ve yeni bir hükümet arayışının kaçınılmaz hale gelebileceğini göstermektedir.

Muhtemel etkiler

ABD'deki seçim sonuçlarının, İsrail'e sağlanan askeri ve teknolojik yardımların miktarını ve kapsamını kısıtlayabileceği öngörülebilir. Özellikle Kongre'de İsrail'e yönelik eleştirilerin artması, silah satışlarının denetime tabi tutulmasına veya daha sıkı şartlara bağlanmasına yol açabilir.

İsrail iç siyasetinde ise hükümet kurma süreçlerinin uzaması, ülkenin karar alma mekanizmalarını yavaşlatabilir. Eğer muhalefet bloğu veya yeni ittifaklar çoğunluğu sağlayamazsa, İsrail'in erken seçim veya farklı koalisyon senaryolarıyla karşı karşıya kalması muhtemeldir. Bu durum, İsrail'in bölgesel politikalarını ve Batı Şeria'daki yerleşimci politikalarına yönelik tutumunu da etkileyebilir.