Kanserli Hücreler Fotokopi Makinesi Gibi Çalışıyor

Didem Seymen - Kanserle ilgili endişeler ve sorular birçok kişinin zihnini meşgul ederken, hastalığın nasıl işlediğini ve tedavi yöntemlerini anlamak bu endişeleri azaltabilir. 1-7 Nisan Ulusal Kanser Haftası'nda, Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi'nin Tıbbi Onkoloji ve Hematoloji Uzmanı Prof. Dr. Necdet Üskent, kanserli hücrelerin normal hücrelerden nasıl farklılaştığını açıklıyor. Üskent, “Normal hücreler, belirli bir sinyal olmadıkça çoğalmazken, kanser hücreleri bu sınırı tanımadan fotokopi makinesi gibi kontrolsüzce çoğalır. Kanser tedavisinde kullanılan akıllı ilaçlar, bu kontrolsüz hücrelere 'artık intihar etmelisin' mesajını ileterek, tedavi başarısını artırıyor” şeklinde konuştu.

Yara iyileşmesi sırasında hücreler, doku onarımını tamamladıklarında çoğalmayı durdurur. Ancak kanserli hücrelerde bu programlı hücre ölümünün gerçekleşmediğini belirten Prof. Dr. Üskent, “Yeni geliştirilen ilaçlar, bu doğal programı yeniden başlatma prensibiyle çalışır. Bazı akıllı ilaçlar doğrudan tümör hücresine değil, tümörü besleyen damarlara odaklanır ve bu sayede kanser hücresi beslenemeyerek yok olur. Akıllı ilaçların en büyük avantajı, sadece tümörü hedef alarak sağlıklı hücrelere zarar vermemeleridir. Geleneksel kemoterapi ise saç, tırnak ve kemik iliği gibi hızla çoğalan hücreleri de olumsuz etkileyebilir” dedi.

Üskent, akıllı ilaçların kemoterapiye kıyasla daha az yan etki gösterdiğini vurgulayarak, “Bu ilaçlar ameliyat ve kemoterapi ihtiyacını azaltabilir. Akciğer kanserlerinin yaklaşık yüzde 10-15'inde etkili olan bu tedavi, genetik farklılıklar nedeniyle Filipinler, Çin ve Japonya gibi ülkelerde yüzde 25-30 oranında başarı sağlar. Özellikle sigara kullanmamış kadınlarda başarı oranı yüzde 50-60'lara kadar çıkabilir. Akıllı ilaç tedavisinin erken evrelerde uygulanması gerektiği düşünülse de, aslında kanser yayılım gösterdiğinde daha sık tercih edilir” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Necdet Üskent, “Akıllı ilaçların uygunluğu kanser türünden ziyade mutasyon türüne göre belirlenir. Her mutasyon için ilaç bulunmasa da araştırmalar hızla devam ediyor. Örneğin, pankreas kanserinin yüzde 80'inde görülen bir mutasyon için yeni ilaçlar geliştiriliyor” dedi.