Kavurucu Sıcaklar Kalp Sağlığını Tehdit Ediyor

Türkiye'yi etkisi altına alan aşırı sıcak hava dalgaları, sadece çevreyi değil, aynı zamanda insan sağlığını da ciddi biçimde tehdit ediyor. 1950’li yıllardan bu yana sıcaklık dalgalarının sıklığı ve şiddetinde önemli bir artış yaşandığını belirten Prof. Dr. Mehmet Akbulut, Avrupa'nın dünyanın en hızlı ısınan kıtası hâline geldiğini vurguladı. 2022 yılında Avrupa'da sıcaklık kaynaklı ölümler 60 bini aşarken, dünya genelinde her yıl 17,5 milyon sağlıklı yaşam yılının kaybedildiği bildirildi.

Aşırı Sıcakların Kalp Üzerindeki Etkileri

Sıcaklık artışlarının sağlık üzerindeki etkilerinin başında kalp ve damar hastalıkları geliyor. Prof. Dr. Akbulut'a göre, yerel eşik değerlerin üzerindeki her 1 derecelik sıcaklık artışı, inme riskini yüzde 3,8'e, akut koroner sendrom riskini ise yüzde 3,5'e kadar yükseltiyor. Vücut, sıcaklığı dengelemek için yoğun bir çaba sarf ederken, damarlar genişliyor ve kan dolaşımı periferde gölleniyor. Bu durum, özellikle kalp hastalığı olan bireylerde ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor.

Gençler ve İlaç Kullananlar da Tehlikede

Terleme ile yaşanan sıvı kaybı, damar içi sıvı hacmini azaltarak kalbin yükünü artırıyor. Bu durum, böbrekler başta olmak üzere birçok organı olumsuz etkileyerek çoklu organ hasarına neden olabiliyor. Prof. Dr. Akbulut, antitrombosit tedavi ve beta bloker kullanan bireylerde, özellikle de 25-59 yaş aralığında, ölümcül olmayan kalp krizi riskinin anlamlı şekilde arttığını belirtiyor. Bu ilaçların birlikte kullanımında riskin yüzde 75'e kadar çıkabileceği ifade ediliyor.

Hava Kirliliği ve Sosyoekonomik Faktörler

Sıcaklık artışının hava kirliliği ile birleşmesi, kalp sağlığı üzerinde iki kat daha fazla baskı oluşturuyor. Artan sıcaklık, ozon oluşumunu tetikleyerek kirleticilerin toksik etkilerini artırıyor ve vücudun sıcaklık düzenleme mekanizmalarını bozuyor. Prof. Dr. Akbulut, düşük sosyoekonomik düzeydeki bireylerin daha fazla risk altında olduğunu, bu kişilerin kentsel ısı adası etkisi ve hava kirliliği nedeniyle daha büyük kardiyovasküler kırılganlık yaşadığını vurguluyor.

Özellikle sağlık hizmetlerine erişimi kısıtlı olan bu kesimler, sıcaklık ve hava kirliliği nedeniyle daha büyük bir tehlike altında bulunuyor.

Değerlendirme ve Gelecek Öngörüleri

Aşırı sıcaklıkların kalp sağlığı üzerindeki etkileri göz önüne alındığında, bireysel ve toplumsal önlemlerin alınması elzem görünüyor. Uzmanlar, özellikle yaz aylarında sıvı alımının artırılması, serin ortamlarda bulunulması ve risk grubundaki bireylerin düzenli sağlık kontrolleri yaptırması gerektiğini belirtiyor. Küresel iklim değişikliği ile mücadele eden dünya, önümüzdeki yıllarda bu tür sağlık sorunlarının artışına hazırlıklı olmalı.