Yssy ýylylyk ýürek saglygyna howp salýar

Türkiye täsir edýän aşa yssy tolkunlar diňe bir daşky gurşawa däl, eýsem adamyň saglygyna-da howp salýar. 1950-nji ýyllardan bäri ýylylyk tolkunlarynyň ýygylygynyň we agyrlygynyň ep-esli ýokarlanandygyny mälim eden professor doktor Mehmet Akbulut Europeewropanyň dünýäde iň çalt ýylylyk materigine öwrülendigini aýtdy. 2022-nji ýylda Europeewropada ýylylyk bilen baglanyşykly ölümleriň 60 müňden geçendigine garamazdan, dünýäde her ýyl 17,5 million ýyllyk sagdyn durmuşyň ýitirilendigi habar berildi. Prof. Dr. Akbulutyň pikiriçe, her 1 dereje temperaturanyň ýerli çäklerden ýokary bolmagy insult töwekgelçiligini 3,8 göterime, ýiti koronar sindrom töwekgelçiligini 3,5 göterime çenli ýokarlandyrýar. Beden temperaturany deňleşdirmek üçin güýçli tagalla edýärkä, damarlar daralýar we periferiýadaky gan aýlanyş howuzlary. Bu ýagdaý, esasanam ýürek keseli bolan adamlarda çynlakaý saglyk problemalaryna sebäp bolup biler. Bu ýagdaý köp organlara, esasanam böwreklere ýaramaz täsir edip, köp agzanyň zeperlenmegine sebäp bolup biler. Prof. Dr. Akbulut, antiplatelet bejergisini we beta blokatorlary ulanýan adamlarda, esasanam 25-59 ýaş toparynda ölüm howply däl ýürek agyry howpunyň ep-esli ýokarlanýandygyny aýtdy. Bu dermanlar bilelikde ulanylanda töwekgelçiligiň 75 göterime çenli ýokarlanyp biljekdigi mälim edildi. Temperaturanyň ýokarlanmagy ozonyň emele gelmegine itergi berýär, hapalaýjy maddalaryň zäherleýji täsirini ýokarlandyrýar we bedeniň temperaturasyny kadalaşdyrmak mehanizmlerini bozýar. Prof. Doktor Akbulut pes sosial-ykdysady ýagdaýy bolan adamlaryň has uly howp astyndadygyny we şäherdäki ýylylyk adasynyň täsiri we howanyň hapalanmagy sebäpli bu adamlaryň ýürek-damar gowşaklygyny başdan geçirýändigini aýdýar. ätiýaçlyk çäreleri. Hünärmenler suwuklygyň kabul edilmeginiň ýokarlanmalydygyny, esasanam tomus aýlarynda adamlaryň salkyn şertlerde bolmalydygyny we töwekgelçilik toparyndaky adamlaryň saglyk barlaglaryny yzygiderli geçirmelidigini aýdýarlar. Global howanyň üýtgemegi bilen göreşýän dünýä, ýakyn ýyllarda şeýle saglyk meseleleriniň köpelmegine taýyn bolmaly.