Kırsalda Süt Üreticileri İçin Yeni Dönem

Erzurum'un tarım ve hayvancılık açısından önemli bölgelerinden İspir'de, kırsal kalkınmayı desteklemeyi amaçlayan yenilikçi bir girişim başlatılıyor.

İspir Belediyesi tarafından hazırlanan ve Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı (KUDAKA) tarafından finanse edilen 'Kırsalda Süt Üreticilerinin Emeği Kazanca Dönüşüyor' projesi, kırsal alanlarda süt üreticilerinin çalışmalarını ekonomik kazanca dönüştürmeyi hedefliyor. Proje, toplamda yaklaşık 9 milyon 500 bin TL bütçeyle hayata geçirilecek olup, süt üretim altyapısının geliştirilmesini, sütün hijyenik koşullarda toplanması, saklanması ve pazara ulaştırılmasını sağlayacak.

Bu girişimle, üreticilerin gelir düzeylerinin artırılması, süt kalitesinin iyileştirilmesi ve kırsal ekonominin sürdürülebilir bir biçimde büyümesi amaçlanıyor. Uzmanlar, kırsal kalkınma için örnek bir model olarak değerlendirilen projenin, yerel yönetimlerin üretime dayalı kalkınma stratejilerine güçlü bir örnek teşkil ettiğini belirtiyor.

İspir Belediye Başkanı Ahmet Coşkun, ilçenin kalkınma stratejisini turizm, tarım ve hayvancılık üzerine kurduklarını ve üretime yönelik projelerin yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda sosyal dönüşümün de anahtarı olduğunu vurguladı. Coşkun, "Toprağımızı işleyen çiftçimiz, İspir’in gerçek hazinesidir. Üretime verilen her destek aslında geleceğe yapılan bir yatırımdır. İlçemizin ekonomik kalkınmasının tarım ve hayvancılıktan başka alternatifi olmadığını biliyoruz. Bu nedenle göreve geldiğimiz günden bu yana üretime dayalı projeleri öncelikli gündemimiz haline getirdik" şeklinde konuştu ve belediye yönetim yaklaşımlarının "Birlikte Yönetim - Bütüncül Yaklaşım" ilkesine dayalı olarak kamu kurumları, üreticiler ve yerel paydaşlarla güçlü iş birlikleri içinde çalıştıklarını dile getirdi.

Soğuk zincir süt projesiyle başlayan dönüşüm hikâyesi hakkında bilgi veren Başkan Coşkun, projenin öncesini ve mevcut durumunu anlatarak, bölge ve halk için önemini şu sözlerle ifade etti: "Vatandaşlarımızın memnuniyeti ve yaşam kalitesinin artırılması bizim her zaman önceliğimiz olmuştur. Halkımızın istek ve taleplerini dinleyerek ilçemizin potansiyelini ortaya çıkaracak projeler geliştirdik. İlçemizin en büyük potansiyeli tarım ve hayvancılık üzerine olduğu için bu potansiyeli açığa çıkarmak ve katma değere dönüştürmek üzere çalışmalar başlatarak 'Soğuk Süt Zincir Projesi'ni başlattık."

Proje, ilk aşamada 101 mahallede yapılan ziyaretlerle çiftçilerin ve üreticilerin istek, talep ve sorunlarını belirlemek amacıyla başlatıldı. İlk olarak bir süt aracıyla 5 mahalleden süt toplanmaya başlandı. Daha sonra 26 mahalleye hizmet verecek bir süt toplama merkezi kuruldu ve Erzurum Ticaret Borsası ve İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ile iş birliği yapılarak süt toplama tankı ve sağım makineleri dağıtıldı. Şu anda 200 üreticiden süt alımı yapılıyor ve her yıl 200 ton süt mandıralara ulaştırılıyor.

Coşkun, belediyecilik hizmetlerinin rutin çalışmaların ötesine geçtiğini belirterek, "İspir Belediyesi olarak klasik belediyecilik anlayışının ötesine geçmeye çalışıyoruz. Vatandaşlarımızın sorunlarını, istek ve taleplerini dinleyerek ilgili müdürlüklerimiz ve teknik personelimiz ile çalışmalar başlatarak bu sorunlar üzerine projeler üretiyoruz, geliştiriyoruz ve uyguluyoruz. Erzurum Valiliği ve Erzurum Ticaret Borsası tarafından tarım ve hayvancılıkta dönüşüm hikâyesi olarak adlandırdığımız 'Soğuk Zincir Süt Projesi' de bunlardan bir tanesidir. Yine projenin gelişim sürecine ve sürdürülebilirliğine katkı sunmak amacıyla Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımıza sunmuş olduğumuz 'Kırsalda Süt Üreticilerinin Emeği Kazanca Dönüşüyor' projemiz onaylanmış olup bu yıl içerisinde hizmete başlayacağız" dedi.

Soğuk zincir altyapısının kurulması ve üreticilerin örgütlenmesi sayesinde diğer projelerin de ön hazırlığı yapılmış durumda. Proje Koordinatörü Hasan İşler, bu tür projelerin yerel yönetimlerin üretime dayalı ekonomik modeller geliştirmesine imkân sağladığını ifade ederek, bölgede yürütülen yeni kalkınma projelerini değerlendirdi. Yerelde güçlü bir altyapı desteğinin zorunlu olduğuna dikkat çeken İşler, İspir'in coğrafi zorlukları ve yaylacılık kültürüne değinerek, bütüncül bir kırsal kalkınma planının önemini vurguladı.

Hazırlanacak bu stratejinin merkezinde kırsal kalkınma odaklı bir dönüşüm modeli yer alacak. Çiftçilere yönelik kooperatifleşme modelleri, üretim planlaması ve destek mekanizmaları oluşturulacak; yem maliyetlerini azaltmaya yönelik yerel üretim ve tedarik zinciri çözümleri geliştirilecek. Ayrıca modern ve verimli hayvancılık için yeni nesil ahır sistemlerinin kurulması, gübre yönetim probleminin çözülmesi ve hayvansal atıkların biyogaz ve organik gübre üretimine entegre edilmesi planlanıyor.

Bu yaklaşımın yalnızca bir proje değil, aynı zamanda zincirleme bir kalkınma etkisi oluşturacağını belirten İşler, atılacak bu ilk adımın 'kelebek etkisi' oluşturarak bölgedeki diğer tarım ve hayvancılık projelerine zemin hazırlayacağını, uzun vadede ise Doğu Anadolu için örnek bir kırsal kalkınma modeline dönüşeceğini ifade etti.

Başkan Coşkun, şehir yaşamının ekonomik ve sosyal baskılarından uzaklaşmak isteyen çok sayıda girişimci ve gencin yeniden memleketlerine dönerek üretim odaklı faaliyetlere yöneldiğini belirtti. Coşkun, kırsalın yeniden bir cazibe merkezi haline geldiğini vurgulayarak, "Şehir yaşamı her birey için aynı ölçüde ekonomik fırsat üretmiyor. Buna karşılık kırsalda hayata geçirilen tarım ve hayvancılık projeleriyle birlikte İspir, üretim gücü yüksek, ekonomik potansiyeli artan ve kendi kendine yetebilen bir yapıya kavuşmuştur. Bugün geldiğimiz noktada kırsal alanlarımız adeta tarım ve hayvancılığın yeniden altın çağını yaşamaktadır" dedi. Coşkun, özellikle gençlerin ve yatırımcıların köylerine dönerek üretim süreçlerine dahil olmasının bölge ekonomisine doğrudan katkı sağladığını ifade ederek, "Tersine göç yalnızca nüfus hareketi değil, aynı zamanda ekonomik bir dönüşümdür. Üretim artmış, gelir düzeyi yükselmiş ve kırsal ekonomi şehirle rekabet edebilir bir seviyeye ulaşmıştır. Bu bizim için en büyük kazanımlardan biridir" ifadelerini kullandı. Başkan Coşkun, bu sürecin sürdürülebilir hale gelmesiyle birlikte İspir’in yalnızca göç veren değil, aynı zamanda göç alan bir ekonomik merkez haline geleceğini de sözlerine ekledi.

İspir Belediye bünyesinde Tarımsal Hizmetler Müdürlüğü’nün kurulmasının, tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin daha profesyonel, kurumsal ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşması açısından kritik bir adım olduğunu ifade eden İspir Belediyesi Veteriner Hekimi Arif Özden, yürütülen çalışmaların sahadaki etkilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Özden, özellikle süt üretimine dayalı projenin başlangıç aşamasında Tarımsal Hizmetler Müdürlüğü’nün aktif bir rol üstlendiğini belirterek, "Sahada gerçekleştirdiğimiz en önemli müdahalelerden biri hayvan sağlığı ve hastalık yönetimi oldu. Bu süreçte zamanında yapılan teşhis ve müdahalelerle üretim kayıplarının önüne geçtik, aynı zamanda üreticinin sisteme olan güvenini yeniden tesis ettik. Bu da süt verimliliğine dayalı projenin temelini oluşturdu" dedi.

Yürütülen çalışmalar kapsamında üreticilere düzenli olarak hayvan sağlığı, besleme teknikleri, süt kalitesinin artırılması ve modern hayvancılık yöntemleri konusunda eğitimler verildiğini belirten Özden, bu sürecin yalnızca teknik bir destek değil aynı zamanda kırsal örgütlenmeyi güçlendiren bir yapı oluşturduğunu vurguladı. Özden, "Kırsal mahallelerde üreticilerin bir araya gelmesini, birlikte hareket etmesini ve daha planlı üretim modellerine geçmesini sağladık. Bu, sahada sürdürülebilirliğin en önemli ayağıdır" ifadelerini kullandı.

Saha çalışmalarının merkezinde aktif rol aldığını belirten Arif Özden, düzenli bilgilendirme ve yönlendirme mekanizmaları sayesinde üreticilerin artık daha bilinçli kararlar aldığını, Tarımsal Hizmetler Müdürlüğü’nün ise bu sürecin kurumsal omurgasını oluşturduğunu ifade etti. Gerçekleştirilen çalışmalar sonucunda bölgede verimli hayvan ırklarına yönelimin arttığını, süt üretiminde hem kalite hem de verimlilik açısından önemli iyileşmeler sağlandığını belirten Özden, modern hayvancılık uygulamalarının sahaya entegre edilmesiyle birlikte üreticilerin sektöre daha profesyonel katılım gösterdiğini ve özellikle genç üreticilerin bu alana ilgisinin belirgin şekilde arttığını sözlerine ekledi.

Bölgesel Güçlenmeden KUDAKA’nın Kurumsal ve Kırsal Kalkınma Hamlesi İspir Belediye Başkanı Ahmet Coşkun, hayata geçirilen kırsal kalkınma projesinin onaylanması ve uygulama sürecine geçilmesinde kurumsal iş birliklerinin belirleyici rol oynadığını vurguladı. Coşkun, başta Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır olmak üzere, Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı (KUDAKA) Genel Sekreteri Oktay Güven’e ve tüm kalkınma ajansı ekibine katkılarından dolayı teşekkür etti. Başkan Coşkun, "Böylesine kapsamlı projelerin hayata geçmesinde merkezi idare ile yerel yönetimlerin uyumu son derece kritiktir. Sayın Bakanımız Mehmet Fatih Kacır’ın vizyoner yaklaşımı ve KUDAKA’nın bölgeye sağladığı güçlü destek sayesinde yerel kalkınma projeleri daha etkin ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşmaktadır. ‘Kırsalda Süt Üreticilerinin Emeği Kazanca Dönüşüyor’ projemizin desteklenmesi de bunun en somut göstergesidir" dedi. Coşkun, sağlanan desteklerle birlikte üreticilerin emeğini daha güçlü bir ekonomik değere dönüştürme imkânı bulacağını belirterek, kırsal kalkınma modelinin bölge için stratejik bir dönüşüm niteliği taşıdığını ifade etti.

İspir’de üretime dayalı kalkınma modelini kararlılıkla sürdürdüklerini dile getiren Coşkun, "Hedefimiz sadece bugünü değil, yarının İspir’ini inşa etmektir. Tarım ve hayvancılığı güçlendiren, gençlerin üretime katıldığı, kadınların ekonomide daha aktif rol aldığı sürdürülebilir bir kırsal yapı oluşturmak için çalışmalarımıza devam ediyoruz" sözleriyle açıklamasını tamamladı.