Küresel Piyasalarda Yön Arayışı: Yapay Zeka Dopingine Karşı Enflasyon ve Jeopolitik Baskı

Küresel finans piyasaları, geride bıraktığımız haftada ABD'den gelen çelişkili makroekonomik verilerin ardından yeni haftaya belirsizliklerin gölgesinde, karışık bir seyirle başlangıç yaptı. ABD'de açıklanan ADP özel sektör istihdam verisi iş gücü piyasasında bir yavaşlamaya işaret ederken, tarım dışı istihdam rakamlarının beklentilerin üzerinde gelmesi ekonomik aktivitenin halen güçlü olduğuna yönelik sinyaller verdi. Ancak tarım dışı istihdam artışının büyük oranda kamu, konaklama ile yeme-içme sektörlerinde yoğunlaşması, uzmanlar tarafından bu yükselişin geçici ve mevsimsel etkilerden kaynaklanabileceği şeklinde yorumlandı.

ABD İstihdamında Karışık Sinyaller ve Trump'ın Faiz Çıkışı

İstihdam verilerindeki bu uyumsuzluk, ABD Merkez Bankasının (Fed) önümüzdeki dönemde atacağı para politikası adımlarına yönelik tahminleri zorlaştırıyor. Para piyasalarındaki güncel fiyatlamalara bakıldığında, Fed'in gelecek hafta gerçekleştireceği toplantıda politika faizini yüzde 58 ihtimalle 25 baz puan artıracağı, yüzde 42 ihtimalle ise mevcut seviyede sabit bırakacağı öngörülüyor. Hafta boyunca açıklanacak olan enflasyon verileri, Fed'in patikasına ilişkin daha net bir çerçeve çizecek.

Politika yapıcılardan gelen açıklamalar da yakından takip ediliyor. Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack, mevcut para politikasının yeterince kısıtlayıcı olmadığını savunarak, "Enflasyon oldukça yüksek seviyelerde seyrediyor. Hedefimizin üzerinde ne kadar uzun süre kalırsa, onu aşağı çekmek o kadar zorlaşacaktır. Şu an için net bir şekilde harekete geçme zamanının geldiğini düşünüyorum" değerlendirmesinde bulundu.

Diğer taraftan, ABD'nin eski başkanı Donald Trump, sosyal medya kanalları üzerinden yaptığı açıklamalarda mevcut ekonomi yönetimini sert bir dille eleştirdi. İstihdam verilerinin kendi öngörüleri dışındaki tüm beklentileri üçe katladığını belirten Trump, faiz oranlarının acilen düşürülmesi gerektiğini savundu. Trump, piyasaların olumlu verilere yükselişle tepki vermesi gerektiğini ifade ederek, "Borsa düşmeye devam ediyor çünkü iyi giden işlerin enflasyona yol açacağı korkusuyla hemen fren yapılması gerektiğine dair sahte bir gerçeklik algısı yaratıldı. Oysa durum tam tersi olmalıydı. Bu yaklaşım sürerse ülke hak ettiği büyüme oranlarına ulaşamaz; büyüme tek başına enflasyon yaratmaz" dedi.

Yapay Zeka Devrimi Asya Borsalarını Uçurdu, Petrol Jeopolitik Risklerle Tırmanışta

Fed'in faiz politikasına dair belirsizlikler sürerken, teknoloji dünyasından gelen güçlü haber akışı hisse senedi piyasalarını ayakta tutuyor. Yapay zeka devi OpenAI, bugüne kadarki en gelişmiş ve yüksek otonom yeteneklere sahip modeli olan GPT-6 Astra'yı kamuoyuna tanıttı. Şirketten yapılan açıklamada, sınırlı kullanıcının deneyimine sunulan bu modelin gelişmiş siber kapasiteye sahip olduğu, insan müdahalesine ihtiyaç duymadan karmaşık bilgisayar sistemlerini yönetebildiği, veri tablolarını doldurabildiği ve sıfırdan internet sitesi tasarlayabildiği bildirildi. Bu devrimsel gelişme, yarı iletken sektörüne yönelik küresel talebin katlanarak artacağı beklentisini doğurarak özellikle Asya pazarında teknoloji hisselerine güçlü alımlar getirdi.

Güney Kore borsasında teknoloji ağırlıklı Kospi endeksi günü yüzde 4,1 yükselişle tamamlarken; yarı iletken üreticisi SK Hynix yüzde 7,4, LG Electronics yüzde 5,1 ve Samsung Electronics hisseleri yüzde 5 değer kazandı. Japonya'da ise Nikkei 225 endeksi günü yüzde 1,9 artışla kapattı. Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,2, Hong Kong'da ise Hang Seng endeksi yüzde 1,2 geriledi.

Jeopolitik cephede ise ABD ile İran arasındaki askeri gerilim tırmanıyor. İran Devrim Muhafızları Ordusu, kendi karasularına yönelik deniz ablukasına katıldığını iddia ettiği ABD'ye ait bir uçak gemisi ile bir muhrip gemisini balistik füzelerle hedef aldığını duyurdu. Ayrıca İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai, Umman ile Hürmüz Boğazı'nın kontrolünü içeren yeni koridor anlaşmasının önümüzdeki günlerde resmiyete döküleceğini açıkladı. Bu sıcak gelişmeler enerji arz güvenliğine yönelik endişeleri tetiklerken, Brent petrolün varil fiyatı yeni haftaya yüzde 1,1 değer kazanarak 97,3 dolardan başladı.

Finansal araçlarda ise ABD 10 yıllık tahvil faizi yeni haftaya yatay bir başlangıçla yüzde 4,79 seviyesinden girdi. Dolar endeksi 99,2 seviyesinde güçlü duruşunu korurken, altının ons fiyatı artan faiz beklentileri ve güçlü doların etkisiyle yüzde 0,8 değer kaybederek 4 bin 396 dolara geriledi. ABD borsaları cuma gününü düşüşle tamamlarken, bugün ülkede İşçi Bayramı tatili nedeniyle piyasalar işleme kapalı olacak.

Avrupa'da Gözler ECB'ye Çevrildi, Türkiye'de OVP Rüzgarı Esiyor

Avrupa tarafında ise yatırımcılar bu hafta Avrupa Merkez Bankasının (ECB) açıklayacağı faiz kararına ve Başkan Christine Lagarde'ın yapacağı açıklamalara odaklandı. Enerji maliyetlerindeki artışın Avrupa sanayisi üzerindeki baskısı sürerken, para piyasalarında bankanın yıl sonuna kadar iki kez faiz artırımına gideceği fiyatlanıyor. Siyasi tarafta ise Almanya'da aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinin Saksonya-Anhalt eyalet seçimlerinde yüzde 43,8 oy alarak birinci çıkması ancak tek başına iktidar çoğunluğunu elde edememesi dikkat çekti.

Yurt içi piyasalarda ise gündemin en önemli maddesi açıklanan yeni Orta Vadeli Program (OVP) oldu. Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz; Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Hakkı Susmaz, Strateji ve Bütçe Başkanı İbrahim Şenel ve TCMB Başkanı Fatih Karahan'ın katılımıyla 2027-2029 dönemini kapsayan makroekonomik yol haritasını paylaştı.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, enflasyonun 2026 yılının son çeyreğinde belirgin bir düşüş kaydederek yıl sonunda yüzde 28,4 seviyesine gerilemesini beklediklerini açıkladı. Büyüme hedeflerine de değinen Yılmaz, Türkiye ekonomisinin 2026 yılında yüzde 3,3, 2027 yılında yüzde 4,2, 2028 yılında yüzde 4,6 ve 2029 yılında ise yüzde 5 oranında büyümesini öngördüklerini belirtti.

Haftanın ilk gününde Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi cuma günkü kazanımlarının ardından teknik olarak 13.900 ve 13.800 seviyelerini destek, 14.100 ve 14.200 seviyelerini ise direnç olarak izliyor. Dolar/TL kuru ise bankalararası piyasanın açılışında 48,4390 seviyesinden işlem görüyor.