Küresel Yatırımlarda Çarpıcı Düşüş: Gelişmekte Olan Ülkeler Tehdit Altında

Dünya Yatırım Raporu 2025 ve Finansman İhtiyaçları

Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Kuruluşu (UNCTAD), "Dünya Yatırım Raporu 2025"i yayımlayarak, uluslararası liderlerin kalkınma ve sermaye akışları arasındaki açığı ele alacakları Dördüncü Kalkınma İçin Finansman Konferansı'na hazırlanıyor.

Raporda, mevcut yatırım ve finans sistemlerinin kapsayıcı ve sürdürülebilir büyümeyi teşvik edecek şekilde yeniden yapılandırılması gerektiği vurgulanıyor.

Jeopolitik gerilimler, ticari parçalanmalar ve sertleşen sanayi politikalarının yatırımlar üzerinde yarattığı baskılar, yatırım haritalarının yeniden çizilmesine neden oluyor.

Küresel Yatırım Ortamında Daralma

Geçtiğimiz yıl, küresel doğrudan yabancı yatırımlar yüzde 11 azalarak 1,53 trilyon dolara geriledi. Bu düşüş, özellikle gelişmiş ekonomilere giden sermaye akışlarındaki yüzde 22'lik azalmayla ilişkilendiriliyor. Avrupa'nın gelişmiş ekonomilerindeki yatırımlar yüzde 58 oranında düşerken, Kuzey Amerika'da yatırımlar yüzde 23 oranında artış gösterdi. ABD'ye yapılan doğrudan yabancı yatırımlar, bu artışta önemli bir paya sahip.

Gelişmekte Olan Ülkelerde Yatırım Krizi

Gelişmekte olan ülkelerdeki doğrudan yabancı yatırım girişleri yüzeyde istikrarlı görünse de UNCTAD, derin bir krizi işaret ediyor. Sermaye, bu ülkelerde altyapı, enerji ve teknoloji gibi kritik sektörleri es geçiyor. Afrika'da, Mısır'daki büyük ölçekli bir projeyle yatırımlar yüzde 75 artarken, Çin'e yapılan yatırımlar yüzde 29 azaldı. Latin Amerika'da ise enerji fiyatlarındaki düşüş, yatırımların yüzde 12 azalmasına neden oldu.

Dijital Ekonomide Umut Işığı

Dijital ekonomiye yönelik doğrudan yatırımlar yüzde 14 oranında artış göstererek, bilgi ve iletişim teknolojileri, dijital hizmetler ve yarı iletken sektörlerinde umut vaat ediyor.

Ancak, sürdürülebilir kalkınma hedefleri kapsamındaki yenilenebilir enerji ve ulaşım yatırımlarındaki gerileme, uluslararası proje finansmanının yüzde 24 düşmesine yol açtı.

Gelecek İçin Ortak Hareket Etme Çağrısı

UNCTAD, mevcut küresel doğrudan yatırım seviyesinin kalkınma hedeflerini karşılayacak düzeyde olmadığını belirtiyor. Gelişmekte olan ülkelerin yılda 4 trilyon dolarlık yatırıma ihtiyacı olduğu vurgulanıyor. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, küreselleşmenin zayıflaması ve dijital uçurumun büyümesi karşısında, dayanışma ve işbirliği çağrısında bulunuyor.

UNCTAD Genel Sekreteri Rebeca Grynspan ise, yatırım sisteminin ihtiyaç duyulan alanlara sermaye yönlendirmesi konusunda değişiklik gerektiğine dikkat çekiyor. .

Kaynak: AA