NATO Zirvesinde Tarihi İtiraf: "ABD Tarzı Savaş Çok Maliyetli, Çözüm Türkiye ve Ukrayna Modeli"

Ankara'da gerçekleştirilen NATO Liderler Zirvesi'nin perde arkasından sızan bilgiler, Avrupa'nın askeri güvenlik paradigmasında tarihi bir yol ayrımına geldiğini gösteriyor. Savunma politikalarında köklü bir revizyona giden Avrupalı müttefikler, artık eski güvenlik şemsiyelerine güvenemeyeceklerini kabul ediyor.

Ünlü İngiliz gazetesi Financial Times'ta yayımlanan analize göre, ABD Başkanı Donald Trump'ın transatlantik ittifaka yönelik mesafeli duruşu ve İran ile yaşanan gerilimlerin ardından eriyen Amerikan mühimmat stokları, Avrupa başkentlerinde ciddi bir endişe kaynağı haline geldi. Bu durum, kıta genelindeki askeri karar vericileri, ABD'nin doğrudan müdahil olmadığı yeni bir savunma konsepti tasarlamaya yöneltti.

Yıllardır süregelen ezici Amerikan ateş gücüne dayalı askeri planların sonuna gelindiğini gören Avrupalı stratejistler, azalan ABD desteğini ikame etmek için alternatif yollar arıyor. Bu kapsamda, Ukrayna'nın sahada elde ettiği pratik savaş deneyimleri ile Türkiye'nin küresel ölçekte rüştünü ispatlamış, düşük maliyetli ve yüksek teknolojili savunma sanayisi çözümleri, yeni bölgesel savunma doktrininin temel sütunları olarak kabul ediliyor.

Avrupa İçin Yeni Askeri Strateji: Kirpi Savunması

Şimdiye kadar yürürlükte olan NATO savunma senaryoları, olası bir büyük çatışmada askeri yükün yaklaşık yüzde 40'ının ABD tarafından üstlenileceği varsayımıyla hazırlanmıştı. Ancak Washington yönetiminin Avrupa'daki askeri varlığını azaltma eğilimi ve Ortadoğu'daki gerilimler nedeniyle ABD-Körfez silah depolarının boşalması, bu planları tamamen işlevsiz kıldı.

İngiliz askeri kanadından üst düzey bir yetkili, Avrupa'nın içine düştüğü bu zorunlu dönüşümü şu sözlerle özetledi:

"Amerikan askeri doktrini, düşmanın merkez üssüne devasa bir yıkıcı güç uygulayarak onun savaşma kapasitesini tamamen yok etmeye dayanır. Ancak Avrupa'nın tek başına bu büyüklükte bir gücü seferber etmesi imkansızdır. Bu nedenle, düşmanı yıpratmayı, onu stratejik ikilemlere sürüklemeyi hedefleyen ve 'kirpi savunması' olarak adlandırılan bir direnç hattı kurmaktan başka çaremiz yok."

Washington Devri Kapanıyor: Rota Ankara ve Kiev'e Çevrildi

Avrupalı ordular, kısıtlı bütçeler ve sınırlı askeri imkanlarla maksimum savunma verimliliği elde etmek amacıyla gözlerini Washington yerine Ankara ve Kiev'e çevirmiş durumda. Ukrayna sahasında Rus ordusunun ilerleyişini durdurmada büyük başarı sağlayan ucuz, tek kullanımlık insansız hava araçlarının (İHA) taktiksel gücü, NATO bünyesindeki laboratuvarlarda detaylıca analiz ediliyor.

Avrupa, hantal ve bürokratik askeri tedarik mekanizmalarından sıyrılarak daha esnek bir yapıya geçmeyi amaçlıyor. Bu doğrultuda, Ukrayna'nın çok yüksek bütçeli Amerikan teknolojilerine alternatif olarak sadece beş haftalık kısa bir sürede geliştirip tescillediği ucuz Flamingo seyir füzesi ve denizlerde dengeleri değiştiren Sea Baby insansız deniz aracı gibi pratik çözümler model alınıyor.

Bu yeni dönemde, Alman savunma sanayi devi Diehl Defence gibi küresel oyuncular, Ukraynalı yerel üreticilerle ortak üretim projeleri geliştirmek için stratejik adımlar atıyor. Aynı zamanda, NATO'nun en büyük askeri güçlerinden biri olan Türkiye, dinamik, yenilikçi ve maliyet etkin savunma sanayisiyle Avrupa'nın yeniden silahlanma ve güvenlik arayışında kilit bir ortak olarak konumlanıyor.

Avrupa Dış İlişkiler Konseyi (ECFR) uzmanlarından Jana Puglierin, sürecin önündeki en büyük engelin Avrupa ülkeleri arasındaki karşılıklı güven eksikliği olduğunu vurgulayarak şu tespiti paylaştı:

"Avrupa'daki birçok devlet, güvenlik krizlerinde Avrupalı komşularından ziyade her zaman ABD'ye güvenmeyi tercih etti. Bugün bu güvenin altının boş olduğu netleşti. Ancak bu durum, Avrupalıların birbirine anında ve tam olarak güvenmeye başlayacağı anlamına gelmiyor."

Güven Krizi ve Asimetrik Savaşın Yeni Kuralları

Fransız savunma politikaları analisti François Heisbourg ise Avrupalı devletlerin başka bir seçeneğinin kalmadığına dikkat ederek geleceğe yönelik şu öngörüde bulundu:

"Trump yönetiminin bizim güvenliğimizi sağlamasını bekleyemeyiz. Kendi kendimize yeten bir savunma mimarisi inşa etmek zorundayız. Bu yapı muhtemelen yine NATO çatısı altında şekillenecektir ancak bu kez Amerikalıların rolünün asgari düzeyde kaldığı bir NATO göreceğiz."

Askeri literatürde asimetrik savunma doktrini olarak tanımlanan Kirpi Savunması, askeri ve finansal açıdan ezici üstünlüğe sahip bir saldırgana karşı uygulanan, düşük maliyetli ancak işgali son derece yıpratıcı ve maliyetli hale getiren bir stratejidir. Doğadaki kirpinin kendini koruma refleksinden esinlenen bu askeri felsefe, düşmanı tamamen yok etmeyi değil, saldırıyı gerçekleştiren güce ödetilecek bedeli katlanılamaz boyutlara ulaştırmayı hedefler.