Oscar Ödüllü Yönetmen Asghar Farhadi: Dijital Platformlar İzleyiciyi Tembelleştirdi

Dünya sinemasının en saygın isimlerinden biri olan, "Bir Ayrılık", "Satıcı" ve "Geçmiş" gibi başyapıtlarıyla tanınan iki Oscar ödüllü yönetmen Asghar Farhadi, sinema sektörünün geleceği ve sanatsal üretim süreçlerine dair önemli değerlendirmelerde bulundu. Bu yıl TRT tarafından 8. kez düzenlenen TRT 12 Punto 2026'nın uluslararası jüri başkanlığını üstlenen 54 yaşındaki usta yönetmen, daha önce 2014 yılında "33. İstanbul Film Festivali" bünyesinde de uluslararası yarışma jürisi başkanı olarak görev yapmıştı. Son olarak bu yıl "Paralel Hikayeler" adlı çalışmasıyla sinemaseverlerin karşısına çıkan Farhadi, Anadolu Ajansı (AA) muhabirine verdiği özel röportajda insan doğasından dijitalleşmenin sinemaya etkilerine kadar pek çok konuyu masaya yatırdı.

"Duyguların Özü Tüm Dünyada Aynıdır"

Yerel hikayeler anlatmasına rağmen küresel ölçekte nasıl bu kadar güçlü bir bağ kurabildiği sorusunu yanıtlayan Asghar Farhadi, insanlığın ortak noktalarının farklılıklarından çok daha fazla olduğunu vurguladı. Başarılı yönetmen, "Bir annenin evladına duyduğu sevgi ya da insanların hissettiği korku ve endişeler dünyanın her yerinde aynıdır. Kültürler bu duyguları farklı şekillerde dışa vurabilir ancak hissin özü değişmez. Hikayenizin merkezine gerçek bir duyguyu koyarsanız, tüm dünya insanları bunu anlayacaktır" ifadelerini kullandı. Bugünün dünyasında kendisini en çok meşgul eden konunun savaş ve yaşanan zulümler olduğunu belirten Farhadi, bu acıların herkesi derinden yaraladığını ve gelecekteki projelerine farkında olmadan yansıyabileceğini dile getirdi. Senaryo yazım sürecini adeta bir rüyadan uyanıp ilham almaya benzeten usta isim, bir hikayeyi kaleme alırken öncelikle kendi bilinçaltıyla kalbi arasında bir köprü kurup kuramadığına dikkat ettiğini söyledi.

"Dijital Platformlar İzleyiciyi Tembelleştirdi"

Teknolojinin ve dijital yayın platformlarının sinema kültürü üzerindeki dönüştürücü etkisini değerlendiren Farhadi, bu değişimin bağımsız sinema ve hikaye anlatıcılığı üzerinde negatif bir iz bıraktığını savundu. Geçmişte sinemaseverlerin bir filmi adeta bir kaşif gibi keşfetmek için sinema salonlarına gittiğini hatırlatan yönetmen, günümüzde bu durumun tamamen değiştiğini belirtti. Dijital platformlardaki hızlı veri akışının izleyicinin dikkat süresini kısalttığına dikkat çeken Farhadi, "Bu platformlarda harika yapımlar, senaryolar ve oyunculuklar görebiliyoruz. Ancak genel tabloya baktığımızda, izleyicinin artık derin anlamları çözmek için zaman harcamak istemediğini görüyoruz. Maalesef dijital platformlar izleyiciyi tembelleştirdi" şeklinde konuştu.

Genç Sinemacılara Tavsiye: "Sonucu Değil Süreci Düşünün"

Sinema yolculuğunun başındaki genç yönetmen ve senaristlere de altın değerinde tavsiyelerde bulunan Asghar Farhadi, başarı odaklı düşünmenin yaratım sürecini baltaladığını ifade etti. Sinemanın bir futbol maçı gibi skor tabelası üzerinden değerlendirilemeyeceğini vurgulayan tecrübeli yönetmen, "Gençlerin birçoğu 'Öyle bir film yapayım ki çok başarılı olsun' düşüncesiyle hareket ediyor. Bu durum film yapma keyfini bir işkenceye dönüştürüyor. Önemli olan filmin izleyiciyle kurduğu o samimi bağdır. Eğer baştan sadece sonucu hedefleyerek yola çıkarsanız, süreç sizi yanlış yönlere savurur" dedi. Sinemanın toplumsal hafızayı diri tutmadaki rolüne de değinen Farhadi, tarihi gerçeklerin çarpıtılmaması gerektiğinin altını çizdi. ABD'nin Western filmlerinde Kızılderilileri kötü göstererek tarihi nasıl manipüle ettiğini örnek gösteren yönetmen, sinemacıların yaşanan olayları kayıt altına alırken her zaman objektif ve gerçeğe sadık kalmaları gerektiğini sözlerine ekledi.