Özbekistan Tarihinin En Sıcak Yazlarından Birini Yaşadı: 2026 Yılında Termometreler 50 Dereceye Yaklaştı

Özbekistan, meteoroloji tarihinin en kavurucu yaz mevsimlerinden birini geride bıraktı. 2026 yılı yaz aylarında ülke genelinde ortalama sıcaklıklar mevsim normallerinin 1,2 ila 2,6 derece üzerinde seyrederken, bazı çöl ve güney bölgelerinde termometreler 50 derece sınırına dayandı. Topraklarının yarısından fazlası çöl ve kurak bozkırlardan oluşan ülkede, sonbaharın gelişiyle birlikte aşırı sıcak hava dalgaları yerini daha serin bir havaya bırakmaya başladı.

Meteoroloji Tarihinin En Sıcak İkinci Yazı Kaydedildi

Özbekistan Hidrometeoroloji Merkezi (Özgidromet) tarafından açıklanan veriler, 2026 yazının ülkedeki gözlem tarihinin en sıcak ikinci yaz mevsimi olarak kayıtlara geçtiğini ortaya koydu. Ülkenin bazı bölgelerinde ise bu dönem, tüm zamanların en sıcak yaz mevsimi olarak tarihe geçti. Yazın en ekstrem sıcaklıkları temmuz ayında yaşandı. Temmuz ayının ortalarında etkili olan sıcak hava dalgası nedeniyle ülkenin büyük bölümünde sıcaklıklar 43-45 dereceye ulaşırken, güney kesimlerde ve çöl bölgelerinde 46-50 dereceye kadar yükseldi ve yerel sıcaklık rekorları kırıldı. Halk arasında haziranın sonundan ağustosun ilk günlerine kadar süren en sıcak 40 günlük dönem olan "çilla", bu yıl günlük hayatı ciddi şekilde felç etti.

Ağustos Ayında Benzeri Görülmemiş Kuraklık ve Sıcaklık

Ülkede ağustos ayı da mevsim normallerinin oldukça üzerinde geçti. Aylık ortalama sıcaklıkların son yıllardaki genel ortalamadan 1,9 ila 3 derece daha yüksek ölçüldüğü bu dönemde; Buhara, Nevai, Kaşkaderya ve Surhanderya bölgelerinde bu fark 3,1 ila 3,6 dereceye kadar ulaştı. Özgidromet, gözlem tarihinin başlangıcından bu yana ilk kez ülke genelinde bu denli sıcak bir ağustos ayı yaşandığını bildirdi. Sıcaklık artışına paralel olarak ciddi bir yağış azlığı da dikkat çekti. Temmuz ve ağustos aylarında neredeyse hiç yağış düşmezken, ağustos ayında birçok bölgede yağış miktarı 0,0 ila 0,4 milimetre seviyesinde kaldı. Bu kuraklık, tarımsal sulama ve su kaynakları üzerinde büyük bir baskı oluşturdu.

Günlük Yaşamda Olağanüstü Önlemler ve Enerji Tüketim Rekoru

Aşırı sıcakların etkisiyle ülkede günlük yaşamı korumak adına bir dizi önlem alındı. Karakalpakistan, Harezm ve Nevai bölgelerindeki bazı anaokulları çocukların sağlığını korumak amacıyla geçici olarak kapatıldı. Başkent Taşkent'te yer üstü metro hatlarında ray sıcaklığının tehlikeli seviyelere yükselmesi nedeniyle tren hızları günün sıcak saatlerinde düşürüldü. Ayrıca toplu taşıma araçlarındaki klimalar denetlendi, caddeler su püskürtme araçlarıyla serinletildi ve yeşil alanlar daha sık sulandı. Sıcaklıklar, soğutma sistemlerinin yoğun kullanımı nedeniyle elektrik tüketiminde de tarihi bir rekor getirdi. Temmuz ayı ortasında günlük elektrik tüketimi 294,4 milyon kilovatsaate ulaşarak Temmuz 2025'teki 272,6 milyon kilovatsaatlik eski rekoru geride bıraktı. Enerji şirketleri bu süreçte kesintisiz hizmet verebilmek için olağanüstü çalışma düzenine geçti.

Uzman Görüşü: Termal Alçak Basınç ve Coğrafi Konum Etkisi

Gelişmeleri değerlendiren meteoroloji uzmanı Bahadır Abduganiyev, 2026 yazındaki aşırı sıcakların Orta Asya üzerinde konumlanan güçlü bir termal alçak basınç sistemiyle doğrudan ilişkili olduğunu vurguladı. Karaların yazın hızla ısınmasıyla oluşan bu sistemin, sıcak ve kuru hava kütlelerini bölgede uzun süre hapsettiğini belirten Abduganiyev, bu durumun aşırı sıcak hava dalgalarını uzattığını ifade etti. Özbekistan'ın denizlerden uzak coğrafi konumu ve belirgin karasal iklim yapısının, gündüzleri hızla ısınan havanın geceleri yeterince soğumasını engellediğini söyleyen uzman, 2016-2025 yıllarındaki tüm temmuz aylarında sıcaklıkların normalin üzerinde seyrettiğine dikkat çekerek iklim değişikliğinin uzun vadeli etkilerine işaret etti.