Savaşın Gölgesinde Dev Bütçe Tartışması: 37.5 Milyar Dolarla Neler Yapılabilirdi?

ABD Senatosu Ödenekler Komitesi, Savunma Bakanlığı (Pentagon) için talep edilen 87.6 milyar dolarlık devasa ek bütçe tasarısını görüşmek üzere kritik bir oturum gerçekleştirdi. Oturumda, Pentagon yetkilisi Hegseth'in bütçeyi savunmak adına yaptığı açıklamalar ve kamuoyunda yükselen itirazlar damga vurdu. Uzmanlar, askeri operasyonların ve savunma harcamalarının Amerikan vergi mükelleflerine toplam maliyetinin halihazırda 113 milyar doları aştığına dikkat çekiyor.

Senato Komitesinde Hegseth'e Protesto Yağmuru

Pentagon'un sunduğu 87.6 milyar dolarlık ek bütçe talebini savunmak üzere senatörlerin karşısına çıkan Hegseth, bu kaynağı Savunma Bakanlığının "acil ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik elzem ve ivedi bir kaynak takviyesi" olarak nitelendirdi. Ancak oturum oldukça gergin anlara sahne oldu. Hegseth'in açılış konuşması, salonda bulunan aktivistler tarafından tam 4 kez protestolarla kesildi. Amerikan kamuoyunda, savunma sanayisine aktarılan milyarlarca doların sosyal refah projelerine yönlendirilmesi gerektiği yönündeki sesler her geçen gün daha gür çıkıyor.

37.5 Milyar Dolar ile Neler Yapılabilirdi?

Tartışmaların odağında yer alan ve doğrudan Amerikan vatandaşlarının vergilerinden karşılanan 37.5 milyar dolarlık bütçenin, alternatif projelerde kullanılması durumunda yaratacağı devasa sosyal ve ekonomik dönüşüm gözler önüne serildi. Uzmanlar ve ekonomistler, bu kaynakla hayata geçirilebilecek küresel ve yerel projeleri şu şekilde listeliyor:

Dev Sağlık Yatırımları: Her biri 100 milyon dolar maliyete sahip, tam donanımlı 375 adet modern hastane inşa edilerek sağlık sistemine kazandırılabilirdi.

Eğitimde Büyük Atılım: Ortalama 500 bin dolar maliyetle yaklaşık 75 bin yeni okul inşa edilerek milyonlarca çocuğa modern eğitim imkanı sunulabilirdi.

Temiz Su Altyapısı: On milyonlarca insanın en temel ihtiyacı olan güvenli içme suyuna erişimini sağlayacak devasa altyapı projeleri hayata geçirilebilirdi.

Sosyal Konut Seferberliği: Ortalama 100 bin dolar maliyetle yaklaşık 375 bin adet sosyal konut inşa edilerek evsizlik sorunu büyük ölçüde çözülebilirdi.

Yenilenebilir Enerji Hamlesi: Çevre dostu bir gelecek için 15 ila 20 gigavat kapasiteli güneş enerjisi yatırımı yapılabilir ya da her biri 10 milyon dolar değerinde 3.750 adet rüzgar türbini kurulabilirdi.

Teknoloji ve Eğitim Desteği: Tanesi 1000 dolar değerinde olan tam 37.5 milyon adet bilgisayar satın alınarak öğrencilere dağıtılabilirdi.

Havacılık ve Ulaşım: Havayolu ulaşımını güçlendirmek adına Boeing 787 veya Airbus A350 sınıfında yaklaşık 250 adet büyük yolcu uçağı filoya dahil edilebilirdi.

Raylı Sistemler: Kilometre maliyeti 100 milyon dolar olan tam 375 kilometrelik modern metro hattı inşa edilerek şehir içi ulaşım rahatlatılabilirdi.

Elektrikli Araç Dönüşümü: Otomotiv sektöründe yeşil dönüşümü desteklemek amacıyla 937 bin adet Tesla Model 3 otomobil satın alınabilirdi.

Gençlere Eğitim Bursu: Kişi başı 20 bin dolar bütçeyle yaklaşık 1.9 milyon üniversite öğrencisinin tüm eğitim masrafları karşılanarak tam burs sağlanabilirdi.

Nükleer Enerjiden Mega Altyapı Projelerine Alternatifler

Savunma bütçesinin alternatif kullanım alanları sadece sosyal projelerle sınırlı kalmıyor. Aynı bütçeyle küresel ölçekte ses getirecek mega mühendislik projeleri de finanse edilebilirdi:

Temiz Enerji Üretimi: Her biri 2 milyar dolar maliyetli 18 adet büyük nükleer reaktör inşa edilerek enerji bağımsızlığı yolunda dev bir adım atılabilirdi.

Prestijli Mimari Yapılar: Dünyanın en yüksek binası unvanına sahip Burj Khalifa benzeri tam 150 gökdelen projesi sıfırdan başlatılabilirdi.

Mega Köprü Projeleri: Boğaz Köprüsü ölçeğinde ve büyüklüğünde tam 7 adet mega altyapı projesi gerçekleştirilebilirdi.

Savaş harcamalarının her geçen gün artması, hem ABD kamuoyunda hem de küresel ölçekte "silahlanma mı, refah mı?" sorusunu yeniden gündeme taşıyor. Pentagon'un talep ettiği ek bütçenin kongre onayından geçip geçmeyeceği ise önümüzdeki günlerde netleşecek.