Temmuz Ayı Ödemeler Dengesi Açıklandı: Cari İşlemler Hesabı Fazla Verdi

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından açıklanan Temmuz dönemi ödemeler dengesi verilerine göre, Türkiye ekonomisinin makro dengelerinde olumlu sinyaller gelmeye devam ediyor. Cari işlemler hesabı, Temmuz ayında 36 milyon ABD doları fazla kaydederek kritik bir eşiği geride bıraktı. Altın ve enerji kalemleri dışarıda bırakıldığında ise cari dengedeki toparlanma çok daha belirgin bir hal aldı. Altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı, aynı dönemde 4 milyar 972 milyon ABD doları gibi güçlü bir fazla verdi. Ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı ise Temmuz ayında 5 milyar 579 milyon ABD doları seviyesinde gerçekleşti.

Altın ve Enerji Hariç Cari Dengede Güçlü Görünüm

Yıllıklandırılmış verilere bakıldığında, Temmuz ayı itibarıyla yıllık cari açık 40,7 milyar ABD doları seviyesinde gerçekleşti. Aynı dönemde, ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret dengesi 77,2 milyar ABD doları açık verirken, hizmetler dengesi bu açığın finansmanında en güçlü kalkan oldu. Hizmetler dengesi yıllık bazda 63,5 milyar ABD doları fazla verdi. Buna karşılık, birincil gelir dengesi 25,2 milyar ABD doları, ikincil gelir dengesi ise 1,9 milyar ABD doları açık kaydetti.

Temmuz ayında hizmetler dengesi kaynaklı net girişler 8 milyar 228 milyon ABD doları olarak kayıtlara geçti. Bu kalemin alt kırılımları incelendiğinde, taşımacılık hizmetlerinden kaynaklanan net gelirler 2 milyar 893 milyon ABD doları, turizm sektörünün can damarı olan seyahat kaleminden elde edilen net gelirler ise 5 milyar 968 milyon ABD doları oldu.

Portföy ve Doğrudan Yatırımlarda Hareketlilik

Doğrudan yatırımlar cephesinde Temmuz ayında net girişler 514 milyon ABD doları seviyesinde gerçekleşti. Yurt dışı yerleşiklerin Türkiye’deki doğrudan yatırımları 1 milyar 154 milyon ABD doları artış gösterirken, yurt içi yerleşiklerin yurt dışındaki doğrudan yatırımları ise 640 milyon ABD doları yükseldi. Gayrimenkul yatırımları detaylarında ise yurt içi yerleşiklerin yurt dışından 169 milyon ABD doları değerinde gayrimenkul aldığı, yurt dışı yerleşiklerin ise Türkiye'de 322 milyon ABD doları tutarında net gayrimenkul alımı yaptığı belirlendi.

Portföy yatırımları ise Temmuz ayında 5 milyar 841 milyon ABD doları tutarında güçlü bir net giriş kaydetti. Yurt dışı yerleşikler, hisse senedi ve yatırım fonu piyasasında 1 milyar 969 milyon ABD doları, Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS) piyasasında ise 2 milyar 368 milyon ABD doları net alış gerçekleştirdi. Tahvil ihraçları tarafında ise yurt dışı yerleşiklerin banka ihraçlarında 914 milyon ABD doları, Genel Hükümet ihraçlarında ise 1 milyar 710 milyon ABD doları net alım yaptığı görülürken, diğer sektör ihraçlarında 172 milyon ABD doları net satış gerçekleşti.

Finansman Kanalları ve Merkez Bankası Rezervlerinde Artış

Yurt dışından kredi kullanımlarında Temmuz ayında bankalar 1 milyar 713 milyon ABD doları, diğer sektörler ise 1 milyar 998 milyon ABD doları net kullanım gerçekleştirdi. Genel Hükümet ise bu dönemde 130 milyon ABD doları net geri ödeme yaptı. Diğer yatırımlar kategorisinde, yurt dışı bankaların yurt içindeki Türk lirası mevduatları 74 milyon ABD doları, yabancı para mevduatları ise 1 milyar 605 milyon ABD doları artarak toplamda 1 milyar 679 milyon ABD doları net artış kaydetti. Tüm bu gelişmelerin sonucunda, Merkez Bankası resmi rezervlerinde Temmuz ayında 14 milyar 252 milyon ABD doları net artış yaşandı.

2026 yılı Temmuz ayı yıllıklandırılmış cari açığın finansman yapısı incelendiğinde; net portföy yatırımları 6,0 milyar ABD doları, krediler 50,9 milyar ABD doları ve ticari krediler 0,4 milyar ABD doları pozitif katkı sağladı. Öte yandan, finansal türevler 5,1 milyar ABD doları, net doğrudan yatırımlar 0,3 milyar ABD doları ve net efektif ile mevduatlar 22,5 milyar ABD doları negatif yönlü etki yarattı. Bu dönemde Merkez Bankası'nın döviz cinsinden net rezervlerinde ise 31,5 milyar ABD doları azalış kaydedildi.