Trump'ın Başlattığı Çatışma, Ekonomik Baskının Fitilini Ateşledi

Donald Trump, İran'la yaşanan gerilimi sonlandırmak için anlaşmanın imzalanmasını arzuluyor. Ancak başlattığı bu çatışma, yönetimini ve politikasını karmaşık bir duruma sokmuş durumda. Trump, bu durumu kamuoyuna bir başarı olarak sunabileceği bir noktada sonlandırmak istiyor.

Çatışmanın dünya ekonomisine maliyeti giderek artıyor. Kasım ayındaki ara seçimlere kısa bir süre kalmışken, Trump finansal piyasalardaki tepkileri dikkatle izliyor. Ancak piyasa aktörlerinin bu çatışmadan memnun olmadığı aşikar.

Tahminlere Kulak Vermek Önemli

Çatışmanın ekonomik etkilerini kesin olarak ölçmek zorken, uluslararası kuruluşlar çeşitli tahminlerde bulunuyor. Bu tahminler, ekonomik kararların verilmesinde yol gösterici oluyor. Dolayısıyla bu tür öngörüler dikkate alınmak zorunda.

OECD, tahminlerini ilk revize eden kuruluşlardan biri oldu. Çatışmanın mevcut seyri altında, küresel ekonomik büyüme tahminini değiştirmedi. 2026 için yüzde 3,9 büyüme oranı öngörülüyor. Ancak bazı ülkelerin büyüme tahminleri aşağı yönlü güncellendi.

Euro Bölgesi'nin büyüme tahmini yüzde 1.2'den yüzde 0.8'e, Birleşik Krallık'ın ise yüzde 1.2'den yüzde 0.7'ye indirildi. Türkiye'nin büyüme beklentisi de yüzde 3.4'ten yüzde 3.3'e düştü.

Enerji Koridorundaki Kriz

Çatışma, enerji fiyatlarının yükselmesine neden olarak enflasyonu tetikliyor. Finansman maliyetleri de artış gösteriyor. Bu durum, Türkiye gibi birçok ekonomiyi etkiliyor. Avrupa'da sorun sadece enerji fiyatları ve faiz oranlarıyla sınırlı değil; enerjiye erişimde de ciddi sıkıntılar var. Bu durum, enerjiye bağımlı ekonomiler için endişe verici. Asya ülkeleri de Hürmüz Boğazı'ndan yapılan petrol transferlerinden etkileniyor.

OECD, çatışmanın uzaması durumunda Brent petrolün varil fiyatının 2026'nın ikinci çeyreğinde ortalama 135 dolara, Avrupa'da doğalgaz fiyatının ise 77 euroya kadar çıkabileceğini tahmin ediyor. Yüksek enerji maliyetleri ve arz sıkıntıları, ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyebilir.

OECD, kötümser senaryoda küresel ekonominin çatışma şokunun ardından ikinci yılda, kendi baz senaryosuna göre reel bazda 0.54 puan daha yavaş büyüyeceğini öngörüyor.

Asya ve Avrupa'daki OECD ülkelerinin daha fazla ekonomik kayıp yaşayacağı hesaplanıyor. Enerji kullanımında kısıtlamalara gidilmesi halinde ise büyüme üzerindeki olumsuz etkinin artması bekleniyor.

Küresel Ticarete Düşüş Darbesi

Bu hafta tahminlerini açıklayan bir diğer kuruluş Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) oldu. Küresel mal ticareti, tarifeler artmasına rağmen 2025'te yüzde 4.6 oranında büyümüştü. Yapay zekâ yatırımları bu büyümeyi destekledi. Bu ürünler, toplam mal ticaretinin küçük bir kısmını oluşturmasına rağmen 2025 yılındaki ticaret büyümesinin neredeyse yarısını sağladı.

DTÖ, 2026 için ise karamsar. Yapay zekânın sürdürülebilirliğine dair belirsizlikler ve enerji arzındaki sorunlar, küresel ticaretin yönü hakkında belirsizlik yaratıyor. Petrol fiyatlarının yüksek seyretmesi durumunda, küresel mal ticaretinin sadece yüzde 1.4 büyümesi bekleniyor. Çatışma öncesindeki beklenti ise yüzde 1.9'dı.

Ülkelerin içindeki ve aralarındaki gelir dağılımı eşitsizliği, jeopolitik gerilimleri artırıyor. Çatışmalar ekonomik düzeni bozuyor ve kısır döngü oluşturuyor.

ABD'de Trump Karşıtı Büyük Protestolar: Monarşiye Hayır

NoKings internet sitesine göre, ABD genelinde 50 eyalette 3 bin 100'den fazla yerde düzenlenen protestolar için 9 milyondan fazla kişi kayıt yaptırdı.

Göstericiler, "Monarşiye hayır", "İran'da ABD-İsrail çatışmasını durdurun", "Trump gitmeli", "Küba'ya ambargoya hayır", "Epstein dosyalarında yoksa kornayı çal" yazılı pankartlarla bir araya geldi ve 7. Cadde üzerinden Times Meydanı'na doğru yürüdü.

Protestolar sırasında polis, çevrede geniş güvenlik tedbirleri aldı.