Türk Siyasetinde Çeyrek Asırlık Dönüm Noktası: AK Parti’nin 25 Yıllık İktidar ve Değişim Yolculuğu

Türk siyasi tarihinin en dinamik ve dönüştürücü aktörlerinden biri olan Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti), çeyrek asırlık yayın hayatını ve siyasi mücadelesini geride bırakarak 25'inci kuruluş yıl dönümünü kutluyor. Recep Tayyip Erdoğan liderliğindeki "Erdemliler Hareketi" tarafından 14 Ağustos 2001'de Türkiye'nin 39. partisi olarak kurulan AK Parti, geride kalan süreçte Türk siyasetinin merkezine yerleşti. Kurulduğu gün Erdoğan'ın dile getirdiği "Bugünden sonra Türkiye'mizde artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak" sözü, ülkenin yönetim yapısında ve sosyo-politik dengelerinde yeni bir dönemin habercisi oldu. Kuruluşunun hemen ardından yapılan ilk genel kurulda oy birliğiyle genel başkanlığa seçilen Erdoğan yönetimindeki parti, Türk siyasi tarihine 4 başbakan ve 2 cumhurbaşkanı kazandırarak eşine az rastlanır bir başarı grafiği çizdi.

Kuruluştan İktidara Uzanan Hızlı Yükseliş ve Siyasi Yasakların Aşılması

AK Parti, kuruluşundan sadece 15 ay sonra, "Tek başına, iş başına" sloganıyla girdiği 3 Kasım 2002 genel seçimlerinde yüzde 34,28'lik oy oranıyla tek başına iktidar oldu. Genel Başkan Erdoğan'ın siyasi yasaklı olması nedeniyle ilk hükümet, Abdullah Gül başbakanlığında 58. Cumhuriyet Hükümeti olarak kuruldu. Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) 312. maddesinde yapılan yasal düzenlemeyle siyasi yasağı kalkan Erdoğan, 9 Mart 2003'te Siirt'te yenilenen seçimlerde milletvekili seçilerek parlamentoya girdi. Ardından 15 Mart 2003'te 59. Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'ni kurarak başbakanlık koltuğuna oturdu. Bu gelişme, partinin kesintisiz iktidar döneminin en önemli köşe taşlarından biri oldu.

Erdoğan başbakanlığındaki AK Parti, ilk yerel seçim sınavını 2004 yılında verdi ve yüzde 41,7 oy oranıyla 12'si büyükşehir olmak üzere toplam 1750 belediyeyi kazandı. 2007 genel seçimlerinde oy oranını yüzde 46,58'e yükselterek iktidarını pekiştiren parti, 2008 yılında büyük bir kapatma davasıyla karşı karşıya kaldı. Dönemin Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Abdurrahman Yalçınkaya tarafından hazırlanan ve siyasi tarihe "Google İddianamesi" olarak geçen dava, Anayasa Mahkemesi'nde görüşüldü. 30 Temmuz 2008'de açıklanan kararda, kapatma için gereken nitelikli çoğunluk sağlanamadığı için dava reddedildi. Bu zorlu sürecin ardından 12 Eylül 2010'da yapılan anayasa değişikliği referandumunda sandıktan yüzde 57,88 "evet" oyu çıktı ve yargı başta olmak üzere birçok alanda yapısal reformların önü açıldı. AK Parti, 2011 genel seçimlerinde ise tarihinin en yüksek oy oranlarından birine ulaşarak yüzde 49,83 ile yeniden tek başına iktidar oldu.

Yeni Yönetim Sistemi ve Vesayet Odaklarına Karşı Tarihi Mücadele

10 Ağustos 2014, Türkiye için yeni bir milat oldu. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün görev süresinin dolmasının ardından yapılan ve cumhurbaşkanının ilk kez doğrudan halk tarafından seçildiği oylamada Recep Tayyip Erdoğan, yüzde 51,79 oy alarak Türkiye'nin 12. Cumhurbaşkanı seçildi. Erdoğan'ın ardından genel başkanlık koltuğuna Konya Milletvekili Ahmet Davutoğlu oturdu. 2015 yılındaki iki genel seçimin ardından, 22 Mayıs 2016'da yapılan kongrede partinin kurucularından Binali Yıldırım genel başkanlığa seçilerek 65. Hükümeti kurdu.

AK Parti iktidarının karşılaştığı en büyük sınamalardan biri, 15 Temmuz 2016'daki FETÖ darbe girişimi oldu. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın çağrısıyla meydanlara dökülen halkın direnişiyle bastırılan bu kanlı girişim, Türk siyasetinde yeni bir ittifakın da kapısını araladı. AK Parti ve MHP'nin sergilediği ortak duruş, "Cumhur İttifakı"nın temelini oluşturdu. Bu birliktelik, 16 Nisan 2017'de yapılan anayasa değişikliği referandumuyla Türkiye'yi Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi ile tanıştırdı. Yüzde 51,41 "evet" oyuyla kabul edilen sistem değişikliğiyle "Cumhurbaşkanı seçilenin partisiyle ilişiği kesilir" hükmü kaldırıldı. Böylece Erdoğan, 979 gün sonra yeniden yuvasına dönerek 21 Mayıs 2017'deki kongrede oy birliğiyle genel başkan seçildi. 24 Haziran 2018 seçimlerinde yüzde 52,59 oy alan Erdoğan, yeni sistemin ilk Cumhurbaşkanı olurken, AK Parti de yüzde 42,56 ile seçimlerden yine birinci parti olarak çıktı.

Teşkilatlarda Değişim Rüzgarları ve "Terörsüz Türkiye" Hedefi

Küresel Kovid-19 salgını gölgesinde ertelenen kongre süreçlerini başarıyla tamamlayan AK Parti, 14 Mayıs ve 28 Mayıs 2023 tarihlerinde yapılan tarihi seçimlerde bir kez daha rüştünü ispatladı. İkinci turda yüzde 52,18 oy alan Erdoğan yeniden Cumhurbaşkanı seçilirken, AK Parti parlamentoda 268 milletvekili ile liderliğini korudu. 31 Mart 2024 Mahalli İdareler Seçimleri'nde yüzde 35,49 oy alan parti, milletin sandıkta verdiği mesajlar doğrultusunda geniş çaplı bir yenilenme sürecine girdi. Adıyaman'dan Kahramanmaraş'a, Rize'den Batman'a kadar birçok il ve ilçe başkanı değiştirildi. 23 Şubat 2025'te gerçekleştirilen 8. Olağan Büyük Kongre'de Merkez Karar ve Yönetim Kurulu'nun (MKYK) yüzde 52'si yenilenirken; tüzük değişikliğiyle Türk Devletleri ile İlişkiler, Sağlık Politikaları ile Kültür ve Sanat Politikaları adında 3 yeni genel başkan yardımcılığı ihdas edildi. Bu süreçte teşkilatlardaki değişim devam etti ve 9 Nisan 2026'da Sevilay Tuncer, Çevre ve Şehircilik Politikaları Başkanlığı görevini İstanbul Milletvekili Nilhan Ayan'a devretti.

AK Parti'nin son dönemdeki en stratejik adımlarından biri de MHP lideri Devlet Bahçeli'nin 22 Ekim 2024'teki tarihi çağrısıyla başlayan "Terörsüz Türkiye" vizyonu oldu. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'un girişimleriyle kurulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu, 5 Ağustos 2025'te çalışmalarına başlayarak hazırladığı raporu 18 Şubat 2026'da kabul etti. Bu çalışmaların yasal zemini olan "Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi", 5 Ağustos 2026'da Meclis'e sunuldu. PKK/KCK terör örgütünün silah bırakması ve tasfiyesine yönelik tarihi düzenlemeleri içeren kanun teklifi, 10 Ağustos 2026'da TBMM Genel Kurulu'nda 467 kabul oyuyla yasalaşarak Türk siyasetinde yeni bir barış ve huzur döneminin kapılarını araladı.