Türkiye ile Kazakistan Arasında 14. KEK Protokolü İmzalandı

Türkiye ile Kazakistan arasındaki ilişkilerin gelişimini destekleyen önemli bir adım atıldı. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Astana'da düzenlenen Türkiye-Kazakistan Karma Ekonomik Komisyonu (KEK) 14. Dönem Toplantısında iki ülkenin stratejik ortaklığını vurguladı. Yılmaz, toplantıda yaptığı konuşmada, Kazakistan ile Türkiye arasındaki kuvvetli bağların altını çizerek, “Astana’da düzenlenen bu toplantıya katılmaktan büyük mutluluk duyuyorum. Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’ın selamlarını iletmek isterim. Kazakistan’a ve bizlere gösterdiğiniz misafirperverlik için teşekkür ederiz. Cumhurbaşkanlarımızın ortak vizyonu sayesinde iş birliğimiz bu seviyelere ulaştı. Ahmet Yesevi’nin manevi mirasıyla bu topraklarda olmaktan onur duyuyoruz. Görüşmelerimiz, sadece mevcut ilişkilerimizi değerlendirdiğimiz bir platform değil, geleceğe yönelik ekonomik ve ticari stratejilerimizi şekillendiren bir danışma zemini olmuştur. Türkiye ve Kazakistan sadece iki dost ülke değil, aynı zamanda ortak tarih ve kültüre sahip stratejik ortaklardır. Bu ilişkiyi güçlendirmek amacıyla, önümüzdeki aylarda Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi’nin altıncı toplantısını gerçekleştireceğiz. İlişkilerimiz, ticaret, yatırım, enerji, sanayi gibi birçok alanda köklü bir iş birliğine dönüşmüştür. Türk Devletleri Teşkilatı başta olmak üzere, üyesi olduğumuz örgütlerde iş birliğimizi derinleştirerek tüm Türk Dünyasının refahına katkı sağlamak istiyoruz. Karma Ekonomik Komisyon toplantıları bu hedeflerimize ulaşmamız için önemli bir yol haritası sunmaktadır.” şeklinde konuştu.

‘Türkiye Ekonomisi Kesintisiz Büyüyor’

Küresel ekonomik gelişmelere değinen Yılmaz, “Dünya genelinde önemli değişimlerin yaşandığı, korumacılık eğilimlerinin arttığı ve jeopolitik risklerin yükseldiği bir dönemdeyiz. Ancak Türkiye ekonomisi bu zorluklara rağmen büyüme trendini sürdürüyor ve 22 çeyrektir kesintisiz büyüme kaydediyor. 2025 yılında ekonomimizin %3,6 büyüyerek 1,6 trilyon dolara ulaşması, kişi başına düşen gelirin ise 18 bin doları aşması hedefleniyor. Kazakistan ekonomisi de 2025 yılına kadar %6,5 büyüme göstererek 306 milyar dolara ulaşacak. 2026’da ise bu rakamın 320 milyar dolara çıkması öngörülüyor. İki ülke arasındaki dış ticaretin genişlemesi, ekonomik büyümenin en önemli unsurlarından biri olacaktır. 2025 yılında Türkiye ile Kazakistan arasındaki ticaret hacmi, 2023 yılına benzer şekilde 10 milyar dolar olarak hedeflenmektedir. Amacımız, Cumhurbaşkanlarımızın belirlediği 15 milyar dolarlık ticaret hacmine hızla ulaşmaktır. Bu hedef doğrultusunda, ticaretimizi artıracak tüm çalışmalara hız vermeliyiz. Gümrük ve lojistik alanındaki süreçlerin hızlandırılması öncelikli görevimiz olmalıdır. Ayrıca, karşılıklı yatırımların artırılması da önem arz etmektedir. 2026 yılı itibarıyla Kazakistan’da 5 bine yakın Türk firmasının 5 milyar dolar yatırımının olması bekleniyor. Bu rakamın artırılması için Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması’nın güncellenmesi gereklidir.” diye konuştu.

‘Orta Koridor Zorunluluk Haline Geldi’

İstanbul Finans Merkezi ve Orta Koridor hakkında Yılmaz, “Ülkemizin bölgesel ve küresel finans merkezi olma hedefine yönelik, 2023’te açtığımız İstanbul Finans Merkezi dikkat çekici mevzuat altyapısı ve vergi avantajlarıyla öne çıkıyor. 2025 yılında burada, finansal teknolojiler üzerine odaklanan Fintech Zone’u kurduk. Kazak firmalarını bu teşviklerden yararlanmaya ve teknoparklarımızda yer almaya davet ediyoruz. Türk müteahhitlik firmalarının Kazakistan’daki başarısı da ticari ilişkilerimizin önemli bir ayağını oluşturuyor. Bugüne kadar 30,1 milyar dolar değerinde 541 proje üstlenmiş olan firmalarımız, Kazakistan’ın kalkınmasına önemli katkılar sağlamıştır. Gelecekte de ihtiyaç duyulan her yerde projeler üstlenmeye hazırız. Küresel tedarik zincirleri önemli bir değişim geçiriyor. Kuzey koridoru jeopolitik gerilimler nedeniyle belirsiz hale gelirken, güney güzergahı kapasite sınırlarına ulaşmış durumda. Bu durum Orta Koridoru bir seçenek değil, zorunluluk haline getirmiştir. Türkiye ve Kazakistan bu güzergahın merkezinde yer alıyor. Orta Koridor, yalnızca iki ülkenin değil, tüm Avrasya'nın yükünü taşıyacak bir hat. Bu hattın sağlamlığı, üzerinde inşa edeceğimiz ortak refahın kalıcılığı için önemlidir. Bin yıl önce atalarımız İpek Yolu üzerinde ticaret yaparken, bugün bizler dijital ve yeşil ticaret koridorlarını inşa ediyoruz.” dedi.

‘Kazakistan Enerji Alanında Anahtar Ortak’

Enerji ve eğitim iş birliklerine değinen Yılmaz, “Kazakistan’ın doğal kaynakları ve stratejik konumu, ülkeyi Avrasya enerji denkleminde önemli bir ortak yapıyor. Türkiye ile Kazakistan arasındaki enerji iş birliği, bölgesel istikrar, arz güvenliği ve Avrasya'nın geleceğine katkı sağlayacak. Ham petrol ve gaz arama, üretim, taşıma, depolama ve pazarlama konularında Kazakistan ile iş birliği yapmaya hazırız. BOTAŞ, TPAO ve TPIC aracılığıyla Kazakistan'da yeni fırsatları değerlendirmeye istekliyiz. Türkiye ile Kazakistan arasındaki enerji ortaklığı, Türk dünyasının ekonomik bütünleşmesine katkı sağlayacaktır. İki ülke arasındaki en kalıcı ilişki, insan yetiştirmek ve nesiller arasında köprü kurmaktır. Bugüne kadar binlerce Kazak öğrenciye burs verdik; yaklaşık 13 bin Kazak öğrenci Türkiye'de eğitim alıyor. Bu rakamlar, ortak geleceğimizin simgesidir. Bu geleceği sağlam temellere oturtmak için Kazakistan'daki Türk okullarıyla ilgili protokollerin sonuçlandırılması gereklidir. Türkiye Maarif Vakfı'nın Kazakistan'da okul açması ve eğitim faaliyetlerine başlaması, iki toplumun bağını güçlendirecektir. Kültürel alanda da tamamlanması gereken adımlar bulunmaktadır. Astana Yunus Emre Türk Kültür Merkezi'nin tanınması ve Ahmet Yesevi Çilehane Müzesi'nin düzenlenmesi, kültürel ortaklığımızı daha da güçlendirecektir.” dedi.

‘67 Maddelik Eylem Planı ile Yeni Başarılar Elde Edilmeli’

Gelecek için atılacak adımların önemini vurgulayan Yılmaz, “Ortak tarihimiz bize güçlü bir miras bıraktıysa, bugün atılacak adımlar da geleceğe güçlü bir miras bırakacaktır. 2024 yılındaki 13. Dönem KEK Toplantısında imzaladığımız 90 maddelik Eylem Planı'nın %47'sini tamamladık. Bu oran, mevcut potansiyelimizin gerisinde kalmıştır. Hedeflerimize ulaşmak için daha fazla çalışmalı ve çaba göstermeliyiz. İzleme mekanizmalarını güçlendirerek bürokrasilerimizi hızlandırmalıyız. Bugün imzalayacağımız 67 maddelik yeni Eylem Planı ile ticaret, yatırım, sanayi, enerji, eğitim ve tarım gibi alanlarda yeni başarı hikayeleri yazmalıyız. Kurumlarımızın bu hedeflere sahip çıkarak sorumlu oldukları maddeleri gerçekleştirmelerinin önemini bir kez daha vurgulamak istiyorum.” dedi.

Toplantının ardından, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Kazakistan Başbakanı Oljas Bektenov, Türkiye-Kazakistan 14. Dönem KEK Protokolü ve 67 maddelik Eylem Planı’nı imzaladı.