Türkiye'de 10 Günlük Çöl Tozu Etkisi Bekleniyor

Türkiye, konumunun getirdiği coğrafi özellikler nedeniyle Kuzey Afrika'daki Sahra Çölü gibi kurak bölgelerden koparak atmosfere karışan ince mineral tozlarının etkisi altında kalabiliyor. Bu tozlar, rüzgarların etkisiyle Türkiye'ye kadar ulaşabiliyor.

İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölümü'nden Prof. Dr. Hüseyin Toros, Sahra Çölü'nden her yıl yaklaşık 180 milyon ton tozun atmosfere karışarak Avrupa, Akdeniz, Atlas Okyanusu ve Amerika'ya kadar taşındığını belirtti.

Prof. Dr. Toros, bu tozların özellikle bahar aylarında Türkiye'de daha sık görüldüğünü, sıcak ve kuru hava koşullarının tozların yüksek atmosferde uzun mesafeler kat etmesine olanak tanıdığını ifade etti.

Toros, bu olayların yalnızca yerel değil, küresel atmosfer hareketlerinin bir parçası olduğunu vurgulayarak, "Meteorolojik tahminlere göre Türkiye ve Akdeniz Havzası, Kuzey Afrika kaynaklı yoğun çöl tozu taşınımının etkisi altında kalacak. İstanbul, batıdan gelen bu tozdan ilk etkilenecek şehirlerden biri olacak. 18 Mayıs Pazartesi günü itibarıyla tozun ülkeyi terk etmesi bekleniyor." dedi.

Astım, bronşit, KOAH ve alerjik solunum yolu hastalıklarına sahip bireyler için çöl tozlarının risk taşıdığını belirten Toros, özellikle yaşlılar, çocuklar ve kronik hastalığı olanların toz taşınımı sırasında uzun süre dışarıda kalmaktan kaçınmaları gerektiğini söyledi.

Toros, atmosferdeki ince partiküllerin solunum sistemi üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini gösteren bilimsel çalışmalar bulunduğunu, çöl tozlarının Karayipler ve Amerika kıtası gibi uzak bölgelerde bile hava kalitesini etkileyebildiğini vurguladı.

Çöl tozlarının yalnızca hava kirliliğine yol açmadığını, aynı zamanda dünya ekosistemine önemli katkılar sağladığını ifade eden Toros, Sahra Çölü'nden taşınan tozların demir, fosfor ve çeşitli mineraller içermesi nedeniyle okyanuslardaki planktonları ve tropikal ormanları beslediğini belirtti.

Araştırmaların, Sahra tozlarının Amazon yağmur ormanlarına ihtiyaç duydukları fosforu sağladığını ortaya koyduğunu aktaran Toros, atmosferdeki doğal mineral taşınımının Amazon ekosisteminin devamlılığı için hayati olduğunu söyledi.

Prof. Dr. Toros, çöl tozu taşınımının etkili olduğu dönemlerde hava kalitesinin yakından izlenmesi gerektiğini ve hava kalitesi indeksinin kritik seviyelere ulaştığında vatandaşların açık havada uzun süre kalmaktan kaçınmaları, yoğun fiziksel aktivitelerden kaçınmaları ve maske kullanmalarının önem arz ettiğini belirtti.

Toros, çamurlu yağışlar sonrası araçların temizlenmesi gerekebileceğini ve vatandaşların meteorolojik ve sağlık uyarılarını yakından takip etmelerinin önemini vurguladı.