Türkiye'nin Kültürel Mirası Zenginleşiyor: 2025 Yılında Müze ve Ziyaretçi Sayısında Büyük Artış

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ülkenin tarihi ve kültürel zenginliğini ortaya koyan 2025 yılına ilişkin kültürel miras istatistiklerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan verilere göre, Türkiye genelindeki müze sayısı bir önceki yıla kıyasla yüzde 4,4 oranında bir artış göstererek 664'e ulaştı. Kültürel envanterin genişlemesinde özel müzelerin ağırlığı dikkat çekerken, mevcut müzelerin 220'sinin Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde, 426'sının özel müze statüsünde, 18'inin ise Milli Saraylar Başkanlığına bağlı olarak faaliyet gösterdiği bildirildi. Aynı dönemde koruma altındaki ören yeri sayısı ise 148 olarak kayıtlara geçti.

Kültürel Mirasın Envanteri Genişliyor: Eser Sayısı 4 Milyonu Aşarak Rekor Kırdı

Müzelerde koruma altında tutulan toplam taşınır kültür varlığı sayısı, 2025 yılında bir önceki yıla göre yüzde 0,4 oranında artarak 4 milyon 12 bin 294 seviyesine ulaştı. Eserlerin kurumsal dağılımına bakıldığında; Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı müzelerdeki eser sayısı yüzde 0,5 artışla 3 milyon 388 bin 462'ye yükseldi. Özel müzeler bünyesindeki eser sayısı yüzde 0,4'lük artışla 292 bin 271 olurken, Milli Saraylar Başkanlığına bağlı müzelerdeki eser sayısı ise yüzde 0,5 oranında hafif bir düşüş kaydederek 331 bin 561 olarak belirlendi.

Bakanlığa bağlı müzelerde sergilenen ve korunan eserlerin niteliksel dağılımı da çeşitlilik gösterdi. Bu kapsamda, eserlerin yüzde 60,4'ünü sikkeler oluştururken, yüzde 27,8'ini arkeolojik materyaller, yüzde 6,7'sini etnografik malzemeler ve yüzde 3,5'ini ise tarihi çivi yazılı tabletler oluşturdu.

Müzelere Ziyaretçi Akını: İstanbul, İzmir ve Ankara Zirvede

Kültür turizmine olan ilginin artmasıyla birlikte müze ve ören yerlerini ziyaret edenlerin sayısı, 2025 yılında yüzde 6,8 oranında artış kaydederek 65 milyon 862 bin 639 kişiye ulaştı. Toplam ziyaretçi sayısının büyük bir kısmı, yüzde 52,9'luk oranla Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı müze ve ören yerlerini tercih etti. Bakanlığa bağlı ücretli müze ve ören yerlerini ziyaret eden kişi sayısı 20 milyon 888 bin 733 olarak gerçekleşirken, bu grubun toplam ziyaretçiler içindeki payı yüzde 31,7 oldu.

Özel müzeler de bu dönemde ziyaretçi çekme konusunda önemli bir başarı yakaladı. Özel müze ziyaretçi sayısı yüzde 10,8 artarak 21 milyon 905 bin 335'e yükselirken, Milli Saraylar Başkanlığına bağlı müze ziyaretçi sayısı ise yüzde 8,8 azalarak 9 milyon 122 bin 685 seviyesinde kaldı. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından satışı gerçekleştirilen Müze Kart sayısı ise 6 milyon 804 bin 917 adet olarak açıklandı.

Türkiye genelinde en çok ziyaret edilen şehirlerin başında tarihi dokusuyla ön plana çıkan İstanbul yer aldı. İstanbul'daki müzeler 18 milyon 307 bin 485 ziyaretçi ağırlarken, onu 4 milyon 646 bin 357 ziyaretçiyle İzmir ve 4 milyon 642 bin 683 ziyaretçiyle Ankara takip etti.

Taşınmaz Kültür Varlıkları ve Doğal Sit Alanlarında Artış Sürüyor

Türkiye'nin sahip olduğu taşınmaz kültür varlıklarının sayısı, bir önceki yıla göre yüzde 2,6 oranında artarak 130 bin 632'ye ulaştı. Taşınmaz kültür varlıklarının en yoğun bulunduğu şehir, 34 bin 558 varlık ile İstanbul oldu. İstanbul'un ardından 8 bin 120 varlıkla İzmir ve 5 bin 332 varlıkla Muğla listenin üst sıralarında yer aldı. Ülke genelindeki toplam sit alanı sayısı ise yüzde 6 oranında artarak 27 bin 703'e yükseldi. Bu sit alanlarının ezici bir çoğunluğunu, yüzde 97,1'lik oranla arkeolojik sit alanları oluşturdu.

Doğal mirasın korunması kapsamında da önemli gelişmeler kaydedildi. Milli parkların sayısı 2025 yılında yüzde 2 artarak 50'ye, toplam milli park yüzölçümü ise yüzde 3,2 artışla 942 bin 286 hektar alana ulaştı. Tabiat parkı sayısı yüzde 2,2'lik artışla 274 olurken, kapladığı alan yüzde 0,2 artarak 94 bin 294 hektar olarak hesaplandı. Tabiatı koruma alanı sayısı 32, tabiat anıtı sayısı ise 111 olarak bir önceki yıla göre değişim göstermedi.