Washington-Pekin Hattında Yeni Kriz: Çin'den İran'a ABD Üssü İçin Uydu İstihbaratı Desteği İddiası

ABD merkezli saygın yayın organlarından Wall Street Journal (WSJ), Washington ile Pekin arasındaki ilişkileri kökünden sarsacak nitelikte çarpıcı bir iddiayı gündeme taşıdı. ABD'li üst düzey yetkililere dayandırılan habere göre, Çinli bazı kuruluşlar, İran’ın Ürdün’de bulunan ABD askeri üssüne yönelik gerçekleştirdiği ve üç Amerikan askerinin hayatını kaybettiği ölümcül saldırı öncesinde Tahran yönetimine yüksek çözünürlüklü uydu görüntüleri sağladı.

Saldırının Arkasındaki Çin Desteğine Dair En Net Kanıt

Gazetenin haberinde, kimliği açıklanmayan ABD’li yetkililerin, Çinli kuruluşların İran’a 17 Temmuz tarihinde gerçekleştirilen saldırı öncesinde ve sonrasında stratejik istihbarat desteği sunduğunu belirttiği aktarıldı. Ürdün’deki Muwaffiq Salti Hava Üssü’ne düzenlenen balistik füze saldırısında 3 ABD askeri yaşamını yitirmişti. Yetkililer, elde edilen bu yeni verilerin, Çin'in çatışma sürecinde İran'a sağladığı desteğin Amerikan askerlerinin ölümüne doğrudan zemin hazırladığına dair bugüne kadarki "en somut ve açık kanıt" olduğunu vurguluyor. Görüntüleri aktaran Çinli şirket veya kurumların isimleri ise güvenlik gerekçesiyle henüz kamuoyuna açıklanmadı.

Diplomatik Kanallarda "Kanıt" Tartışması

Yaşanan bu kritik gelişmenin ardından, üst düzey ABD'li diplomatların ve istihbarat yetkililerinin, Muwaffiq Salti Hava Üssü'ne ait uydu görüntülerinin paylaşılması konusunu Çinli mevkideşleriyle doğrudan görüştüğü öğrenildi. Ancak Pekin yönetiminin iddiaları kesin bir dille reddettiği ve Washington’dan somut kanıtlar talep ettiği belirtiliyor. İki süper güç arasında perde arkasında yürütülen bu gerilimli diplomasi trafiği, askeri istihbarat paylaşımının bölgedeki dengeleri nasıl değiştirdiğini de gözler önüne seriyor.

Trump ve Xi Jinping Zirvesi Öncesi Büyük Gerilim

Ortaya çıkan bu ağır suçlamalar, iki ülke liderinin bir araya geleceği kritik buluşma öncesine denk gelmesi açısından büyük önem taşıyor. ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in 24 Eylül tarihinde Beyaz Saray’da gerçekleştirmeyi planladığı ikili zirvenin, bu istihbarat krizi nedeniyle oldukça gergin bir atmosferde geçmesi bekleniyor.

Ürdün'deki üsse yönelik gerçekleştirilen balistik füze saldırısı, Nisan ayında sağlanan ateşkesin ardından İran ile yaşanan çatışmalarda ölen ilk ABD askerleri olarak kayıtlara geçmişti. Saldırının, Washington ve Tahran yönetimlerinin Haziran ayında üzerinde uzlaştığı geçici anlaşmayı askıya aldığı kritik bir dönemde gerçekleşmesi ise bölgedeki jeopolitik riskleri daha da tırmandırıyor.