Yapay Zeka Eylem Planı ile 10 milyar dolarlık yatırım hedefi

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, 7 Kasım 2026 tarihinde düzenlenen TRT World Forum 2026 kapsamında Türkiye'nin 2026-2030 Yapay Zeka Eylem Planı'nı kamuoyuna duyurdu. Bakan Kacır, söz konusu plan dahilinde 5 milyon vatandaşa yapay zeka okuryazarlığı kazandırmayı ve veri merkezleri, bulut bilişim ile yapay zeka altyapısı için özel sektör eliyle en az 10 milyar dolarlık yatırım hacmi oluşturmayı hedeflediklerini belirtti.

Yapay zeka hedefleri ve eğitim projeleri nelerdir?

Türkiye'yi yapay zeka teknolojilerinde öncü ülkeler arasına taşımayı amaçlayan 2026-2030 Yapay Zeka Eylem Planı, "Farkında ol, faydalan, inşa et ve yön ver" olmak üzere dört temel eksen üzerine kurgulandı. Bu kapsamda 10 bin ileri düzey yapay zeka uzmanı ile 100 bin profesyonelin yetiştirilmesi hedefleniyor. Ayrıca araştırmacıların gerçek hayattaki sorunlara çözüm geliştirebilmesi amacıyla en az 2 bin kamu veri seti erişime açılacak ve Türkçe büyük dil modeli BİLGE'nin ilk sürümü geliştiricilerin kullanımına sunulacak.

Altyapı yatırımları ve etik düzenlemeler nasıl olacak?

Türkiye'nin veri merkezi kapasitesini 2030 yılına kadar en az 1 gigavata çıkarmayı hedeflediklerini ifade eden Mehmet Fatih Kacır, HIT-30 Programı ile yatırımların hızlandırıldığını vurguladı. Güvenli ve sorumlu kullanım için Yapay Zeka Etik Kurulu kurulacağını belirten Kacır, bu kurulun mahremiyetin korunması, ayrımcılığın önlenmesi ve çocukların güvenliği konularında rehberlik edeceğini açıkladı. Bakan, yapay zeka sistemlerine yetki devredilmesinin insanın sorumluluğunu ortadan kaldırmadığını, bu nedenle şeffaflık ve hesap verebilirliğin kritik olduğunu ifade etti.

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır tarafından açıklanan 2026-2030 Yapay Zeka Eylem Planı; 5 milyon vatandaşa eğitim, 10 milyar dolar yatırım, 1 gigavat veri merkezi kapasitesi ve yerli büyük dil modeli BİLGE gibi stratejik hedefleri içeriyor. Türkiye, bu adımlarla teknolojik bağımsızlığını güçlendirmeyi ve yapay zeka ekosistemini geliştirmeyi amaçlıyor.

Türkiye'de teknoloji politikalarının belirlenmesi ve uygulanması süreçleri Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülmektedir. Eylem planı kapsamındaki eğitim programlarına katılım, veri setlerine erişim ve teşviklerden yararlanma gibi süreçler, Bakanlığın belirleyeceği takvim ve başvuru kriterleri doğrultusunda ilgili kurumlarca duyurulacaktır.

Çıkarılacak sonuç

Açıklanan eylem planı, Türkiye'nin dijital dönüşüm stratejisinde yapay zekayı merkezi bir konuma yerleştirdiğini göstermektedir. Özellikle yerli dil modeli BİLGE ve veri merkezi kapasitesinin artırılması, ülkenin teknolojik altyapısını dışa bağımlılıktan kurtarma ve yerel bir yapay zeka ekosistemi oluşturma konusundaki kararlılığını ortaya koymaktadır.

Eğitim hedefleri ve etik kurulun oluşturulması, teknolojinin sadece ekonomik bir araç değil, toplumsal güveni koruyacak şekilde yönetilmesi gerektiğini vurgulayan dengeli bir yaklaşımı yansıtmaktadır. Bu durum, Türkiye'nin yapay zeka alanında hem teknik kapasitesini hem de hukuki çerçevesini eş zamanlı olarak geliştirmeyi hedeflediğini kanıtlamaktadır.

Muhtemel etkiler

10 milyar dolarlık yatırım hedefi, Türkiye'deki teknoloji girişimleri ve yazılım sektörü için önemli bir finansman ve büyüme fırsatı oluşturabilir. Veri merkezlerinin kapasitesinin 1 gigavata çıkarılması, bulut bilişim hizmetlerinin yaygınlaşmasını ve yerli yazılım projelerinin daha hızlı hayata geçmesini sağlayabilir.

5 milyon vatandaşa verilecek eğitimler, iş gücü piyasasında yapay zeka yetkinliklerine olan talebi karşılayabilir ve dijital okuryazarlık düzeyini yükseltebilir. Ayrıca, Yapay Zeka Etik Kurulu'nun faaliyetleri, sektördeki geliştiriciler için standartların belirlenmesine ve güvenli uygulama geliştirme süreçlerinin teşvik edilmesine katkıda bulunabilir.