11-nji sentýabrda ýatlama dabarasynda uly krizis: Zohran Mamdani we AOK-nyň ýylgyrýan pursatlary reaksiýalary döredýär

ABŞ-nyň Nýu-Yorkork şäherinde 11-nji sentýabrda bolup geçen terrorçylykly hüjümleriň 25 ýyllygy mynasybetli geçirilen resmi ýatlama dabarasy syýasy krizise we uly jedele şaýat boldy. Öldürilenleriň atlary birin-birin okalýan şol gynandyryjy pursatlarda kamerada düşürilen surat bomba ýaryşy ýaly sosial medianyň we ABŞ-nyň jemgyýetçiliginiň gün tertibine girdi. Dabarada Nýu-Yorkorkuň häkimi Zohran Mamdani we Wekiller palatasynyň agzasy Aleksandriýa Okasio-Kortez (AOC) ýylgyryp we söhbetdeş boldular, giň halk tarapyndan ýiti seslenme döretdi.

Syýasat dünýäsinden gar topy reaksiýalary: "Näme üçin gülýärler?"

Dabara meýdanynda ýazylan şol pursatlar sosial mediýada çalt ýaýrady we gahar-gazap suwuna öwrüldi. Öňki "The View" öý eýesi Meghan Makkeýn şahsy X hasabynda ýazan ýazgysynda "Bu ikisi näme üçin gülýär?" diýip soramak bilen öz reaksiýasyny aýtdy. Tehas ştatynyň respublikan senatory Ted Kruz hem bu çekişmä goşuldy we "Hüjümde ölenleriň atlary gaty sesli okalanda nädip gülüp bilersiňiz? Näme üçin beýle edýärsiňiz?" diýip, geň galdyryjy we reaksiýasyny paýlaşdy.

Bruklin respublikan şäher geňeşiniň agzasy Inna Wernikow tankytlaryny has ýiti äheňde kabul etdi. Wernikow terror pidalarynyň maşgalalaryna dabara gatnaşmazlyk barada aç-açan çagyryş beren Mamdanini gönüden-göni nyşana aldy we şeýle jogap berdi: "Terror pidalarynyň müňlerçe maşgalasy Mamdaniden gelmezligi haýyş etdi. Maşgalalar aglaýarka gülýär. Bu Nýu-Yorkorkuň häkimi."

Beýleki tarapdan, "New York Post" gazetine beren bir näbelli çeşme, beýleki liderleriň dabara wagtynda Mamdani şäherinden uzaklaşandygyny öňe sürdi. Nýu-Yorkorkuň gubernatory Keti Hoçul, döwlet baş prokurory Letitia Jeýms we senator Çak Şumer sebitden çykansoň, Mamdaniniň ýeke galandygyny mälim eden çeşme: "Hiç kim onuň bilen bile bolmak islemedi. Geň zat." Mamdaniniň toparynyň we Okasio-Korteziň ýanyndaky oturgyçlary alanda ýylgyryş we söhbetdeşlik pursatynyň ýüze çykandygy öňe sürüldi.

Respublikan adyndan jedelli suratlara garaşylmadyk gorag

Reaksiýalara garamazdan, bolup geçen wakalara başgaça baha berilmelidigini öňe sürýänler hem bardy. 2001-nji ýylyň 11-nji sentýabrynda bolan hüjümler wagtynda Nýu-Yorkork şäheriniň häkimi Rudy Giulianiniň howpsuzlyk bölüminiň başlygy Maýkl Ragusa özüniň dabarada Mamdani we Okasio-Korteziň ýanyndadygyny aýtdy we suratlaryň manipulirlenendigini öňe sürdi.

Ömürboýy Respublikan diýip kesgitleýän we geçmişde Mamdani we Okasio-Korteza aşa tankydy garaýşy bilen tanalýan Ragusa, X hasabynda beren beýanatynda kameranyň diňe Okasio-Korteziň Mamdani bilen salamlaşýan bir bölegini alandygyny aýtdy. Ragusa goşa standartlary görkezip: "Beýleki syýasatçylaryň köpüsi meniň arkamda gülýärdi we degişýärdi. Respublikanlar we demokratlar". Şeýle hem, Mamdaniniň tutuş dabarada aşa hormat goýýandygyny we çynlakaý çemeleşýändigini, dabaranyň ahyryna çenli galandygyny we pidalaryň garyndaşlary bilen duşuşandygyny aýtdy.

Protestler we 11-nji sentýabryň çuň ýaralary

Mamdaniniň dabara gatnaşmagy öňünden jedelli bolupdy. 11-nji sentýabrda pida bolanlaryň garyndaşlary häkime ýüz tutup, dabara gatnaşmazlygyny haýyş etdiler. Dabarada Mamdaniniň öňki häkim Rudy Giuliani bilen el çarpmagy ünsi özüne çekdi. Giulianiniň Mamdani beýleki syýasatçylara garanyňda has içgin ýüz tutandygy mälim edildi.

Şeýle-de bolsa, köçelerdäki gahar köşeşip bilmedi. Jeýk Langiň ýolbaşçylygyndaky yslama garşy bir topar Nýu-Yorkork şäher häkimliginiň öňünde ýygnanyp, 11-nji sentýabrda aşaky Manhattanda "Haçly ýöriş marty" ady bilen ýörişe gitdi. Demonstrantlar tarapyndan göterilen plakatlarda "Muslimshli musulmanlary deportasiýa" ýaly radikal sözler bar.

ABŞ-nyň taryhynyň iň garaňky güni, 2001-nji ýylyň 11-nji sentýabry, 4 sany ogurlanan ýolagçy uçary tarapyndan utgaşdyrylan terrorçylyk hüjümleri bilen başlandy. Uçarlaryň ilkinjisi Nýuarkdan, Bostondan we Waşingtondan ýerli wagt bilen 08.46-da Bütindünýä Söwda Merkeziniň (Twin Towers) demirgazyk diňine degdi. Diňe 17 minut soň, 09.03-de, ikinji uçar göni ýaýlymda günorta minara gaçdy we bütin dünýäni elhençlige tomaşa etdi.

Hüjümler munuň bilen çäklenmedi. Üç sany ogurlanan uçar ABŞ-nyň Goranmak ministrliginiň (Pentagon) binasyna gaçyp barýarka, iň soňky uçar 93-nji uçar, ýolagçylaryň gatyşmagy we F-16 kysymly uçarlaryň yzarlanmagy netijesinde Pensilwaniýa ştatynyň Şankswil şäherçesinde heläkçilige uçrady. 19 garakçydan başga, Nýu-Yorkorkda, Waşingtonda we Pensilwaniýada bolup geçen bu aýylganç wakalarda jemi 2977 bigünä adam öldi.

SIZI gyzyklandyryp bilersiňiz, ençeme ýyllap gizlin saklandy! Merkezi aňtaw gullugy 11-nji sentýabrda gizlin habar alyş resminamalaryny çap etdi: 'Uçarlary ogurlar' Habarlary görmek