13-nji kazyýet bukjasy oktýabr aýynda Türkiýäniň Milli mejlisine hödürlener: Alimentiň kesgitlenmedik düzgüni we aýrylyşmagyň täze düzgünleri

AK partiýasy tarapyndan taýýarlanylýan we takmynan 30 makaladan ybarat boljak 13-nji kazyýet bukjasy oktýabr aýynda Türkiýanyň Beýik Milli Assambleýasynyň (TBMM) Prezidentine hödürlener. Uzak wagt bäri köpçüligiň arasynda ara alnyp maslahatlaşylýan näbelli aliment baradaky düzgünlere goşmaça, aýrylyşmak meselesini çaltlaşdyrmak, kärende jedellerinde wagt çäkleri we sosial media platformalarynda şahsyýeti barlamak ýaly möhüm temalar bukjanyň esasy gün tertibini düzýär.

Aliment tölegleri üçin täze wagt modeli nähili işlär?

Konstitusiýa kazyýeti Türk raýat kodeksiniň 175-nji maddasynda näbelli aliment baradaky jümläni ýatyrandan soň taýýarlanan täze modelde, aliment töleglerine belli bir möhlet girizmek meýilleşdirilýär. Gözlegleriň taslamasyna görä, aliment möhleti azyndan 3 ýyl we, adatça, nikanyň başyndan aýrylyşmak kazyýet işiniň açylýan gününe çenli ýarymdan köp bolmaly däldir. Kazynyň ygtyýarlyklaryny giňeldýän bu ulgamda; Aliment karz berijiniň ýaşy, okuwy we saglyk ýagdaýy, gazanç etmek ukyby we aliment bergisiniň ykdysady şertleri ýaly ölçegler bahalandyrylar.

Aýrylyşmak we kärende töleglerinde bu proses nähili çaltlaşdyrylar?

Aýrylyşmak meselesinde kanuny näbelliligi azaltmak üçin, ilkinji kazyýetiň karary sebit adalat kazyýetiniň kararyna laýyk hasap edilse, şikaýat görnüşi ýapylýar. Mundan başga-da, emläk paýlaşmak meseleleriniň aýrylyşmak prosesini yza süýşürmeginiň öňüni almak üçin bu iki prosesi aýyrmak we emläk paýlaşmak üçin 10 ýyllyk çäklendirmäni 5 ýyla çenli azaltmak göz öňünde tutulýar. Kärende jedellerinde, 9 aýyň içinde kesgitlemek we 18 aýyň içinde göçürmek meselesini çözmek maksat edinilýär. Sosial media platformalarynda bikanun jedeller we neşe gaçakçylygy ýaly jenaýatlara garşy göreşiň çäginde elektron hökümet arkaly şahsyýeti barlamak gün tertibinde durýar.

AK partiýasy tarapyndan taýýarlanan 13-nji kazyýet bukjasy aliment ulgamynda düýpgöter üýtgeşmeler girizmegi, belli bir töleg borçnamasyny belli bir kriteriýalara baglamagy we aýry-aýry döwürlerde kireýine bermek we kazyýet işlerinde kazyýet işlerini tamamlamagy maksat edinýär. Oktýabr aýynda Türkiýäniň Milli mejlisine hödürlenmegine garaşylýan bu düzgün, aliment kararlaryny hem öz içine alýan geçiş düzgünlerini öz içine alýar.

Türkiýedäki kazyýet özgertmeleri Adalat ministrligi we GNAT Adalat Geňeşi tarapyndan geçirilen kanunçylyk teklipleri bilen dowam edýär. Türkiýäniň Milli mejlisine hödürlenen taslamalar, degişli komissiýalarda ara alnyp maslahatlaşylandan soň Baş Assambleýada ses bermek arkaly kanuna öwrülýär. Raýatlar resmi gazetiň üsti bilen güýje girýän kanun üýtgeşmelerine eýerip we häzirki hukuk amallary barada jikme-jik maglumat almak üçin aklawçylaryna ýüz tutup bilerler.

Netije

13-nji Kazyýet bukjasy, aliment we aýrylyşmak proseslerini türk hukuk ulgamynda has öňünden we has çaltlaşdyrmagy maksat edinýär. Hususan-da, aliment möhletini nikanyň dowamlylygyna we taraplaryň ykdysady ýagdaýyna görä kesgitlemek kazyýet ulgamynda "näbelli aliment" jedellerini bes etmegi maksat edinýän rasional ädim hökmünde kabul edilip bilner.

Kazyýet işlerini çaltlaşdyrmaga gönükdirilen kärende we aýrylyşmak meseleleriniň möhletleri kazyýetleriň iş ýüküni azaltmakda we taraplaryň nägileligini ýeňletmekde möhüm rol oýnar. Düzgünnama kanuna öwrülensoň, kanuny näbellilikleriň azalýan we kazyýet işleriniň has netijeli işleýän döwrüne gireris diýlip garaşylýar.

Mümkin täsirler

Alimentiň täze düzgüni aýrylyşanlaryň ykdysady geljegine gönüden-göni täsir edip biler; Esasanam uzak möhletli nikalarda, aliment karz berijilerini goramak arkaly aliment borçnamalarynyň maliýe ýüküni deňleşdirip bolýar. Bar bolan aliment borçnamalary geçiş düzgünleriniň kömegi bilen täze ulgama uýgunlaşdyryljakdygy sebäpli, köp raýatyň töleg meýilnamalary üýtgäp biler.

Aýrylyşmak we kärende tölegleriniň wagt çäkleri birnäçe ýyl dowam edýän kazyýet işinden zeýrenýän taraplar üçin oňyn ösüş bolup biler. Şeýle-de bolsa, bu ýagdaý kazyýetleriň işinde nähili amaly netijelere getirer we bu adalat ýerine ýetirilenden soň adalat tizliginde näderejede şöhlelener.