1958 Dünýä çempionaty: Braziliýanyň ilkinji ýeňşi we Peläniň ýokarlanmagy

1958 Dünýä çempionaty futbol taryhyny bellän pursatlaryň biri hökmünde hasaba alyndy. Şwesiýada geçirilen bu ýaryş Braziliýanyň ilkinji gezek dünýä çempiony bolmagyna sebäp boldy. Braziliýa 1958-nji ýylda Şwesiýada gazanan bu ýeňşi bilen futbol dünýäsinde uly täsir galdyrdy.

Braziliýanyň döremegi

Şwesiýada geçirilen ýaryşdan öň Braziliýa dünýä çempionatynda ýeňiş gazanyp bilmedi. Şeýle-de bolsa, 1958-nji ýyl bu betbagtlygyň bozulan ýylydy. Braziliýa güýçli topary bilen Şwesiýada üstünlik gazandy we taryhda ilkinji gezek kubogy öýüne aldy. Thearyşyň formaty, toparlaryň hersinden dört topardan ybarat bolmagyny talap etdi, sebäbi gatnaşyjylaryň sany 16 boldy.

Bäsleşige gatnaşyjylar we Türkiýanyň karary

Europeewropadan köp güýçli topar gatnaşdy. Bu ýurtlaryň arasynda Awstriýa, Çehoslowakiýa, Angliýa, Fransiýa, Günbatar Germaniýa, Wengriýa, Demirgazyk Irlandiýa, Şotlandiýa, SSSR, Şwesiýa, Uels we ugugoslawiýa bar. Braziliýa, Argentina we Paragwaý Günorta Amerikadan, Meksika Demirgazyk Amerikadan bäsleşdi. Şeýle-de bolsa, Türkiýe saýlama oýunlarynda Aziýa / Afrika toparyna berilendigine nägilelik bildirip, ýaryşa gatnaşmazlyk kararyna geldi. Final Solnadaky Rasunda stadionynda 49 müň 737 tomaşaçynyň öňünde geçirildi. Braziliýa Şwesiýany 5-2 hasabynda ýeňip, Wawadan we Peleden iki, Mario Zagallodan bir pökgi geçirip, çempion boldy. Şwesiýanyň gollary Nils Liedholm we Agne Simonsson.

Pele ýyldyz bolan ýaryş

Braziliýanyň ýaş zehini Pele bary-ýogy 17 ýaşyndaka dünýä çempionatynda şöhle saçdy. Toparynyň ýeňşinde 6 gol bilen uly rol oýnan Pele, adyny futbol taryhynda altyn harplar bilen ýazdy. Fransuz futbolçysy Just Fontaine, 13 pökgi bilen bir ýaryşda iň köp pökgi geçiren oýunçy diýen ada eýe boldy. Her oýunda ortaça 3,6 gol gazanylsa-da, Fransiýa 23 pökgi bilen iň köp pökgi geçiren topar boldy. Braziliýa 16 pökgi bilen olaryň yzyndan ýetdi. Bu ýaryş, iň köp gol salan oýunlary bilen hem ünsi çekdi.

1958-nji ýyldaky dünýä çempionaty Braziliýanyň dünýä futbolynda güýç hökmünde ösmegini alamatlandyrýan bolsa-da, Pele ýaly meşhur oýunçylaryň dünýä inmegine şaýat boldy. Öňümizdäki ýyllarda Braziliýa bu üstünligi gaýtalap, futbolyň ägirtlerinden birine öwrüler.