ABŞ bilen Eýranyň arasynda 9 maddalyk parahatçylyk şertnamasy bar

Saud Arabystanynda ýerleşýän Al-Arabiya ABŞ bilen Eýran arasynda işlenýän parahatçylyk şertnamasyna degişlidigi aýdylýan resminamanyň jikme-jikliklerini paýlaşdy. Aýdylyşyna görä bu şertnamanyň taslamasy iki ýurduň arasynda köpden bäri dowam edip gelýän dartgynlygy aradan aýyrmagy maksat edinýär. Ylalaşygyň resmi taýdan yglan edilenden derrew güýje girjekdigi öňe sürüldi. Ylalaşygyň iň täsir galdyryjy maddalarynyň arasynda gury ýerde, deňizde we howa giňişliginde hemmetaraplaýyn we şertsiz ýaraşyk bar. Mundan başga-da, iki ýurt harby we ykdysady infrastrukturany nyşana almazlyk barada özara ygrarly bolarlar. Iki ýurt birek-biregiň özygtyýarlylygyna we territorial bitewiligine hormat goýmagy wada berýär, şol bir wagtyň özünde-de içerki işlerine goşulmazlygy wada berýär. Pars aýlagynda, Hormuz bogazynda we Oman deňzinde nawigasiýa azatlygyny goramak hem şertnamanyň esasy nokatlarynyň biridir.

Bilelikdäki mehanizm we gepleşikler

Ylalaşygy ýerine ýetirmek we bolup biljek jedelleri çözmek üçin bilelikdäki mehanizm döretmek meýilleşdirilýär. Şeýle hem, çözülmedik meseleleri çözmek üçin gepleşikleri 7 günüň içinde başlamak gün tertibinde. Aýdylyşyna görä, Eýran şertnamanyň şertlerini ýerine ýetirýän bolsa, ABŞ Eýrana garşy girizýän sanksiýalaryny ýuwaş-ýuwaşdan ýatyrar. Päkistan tarapyndan araçylyk edilýän dowam edýän tagallalar, deňiz gabawy ýaly meseleler sebäpli başa barmady. Ylalaşygyň syzdyrylan taslamasy iki ýurduň arasyndaky dartgynlygy azaltmak üçin möhüm ädim hasaplanýar.

Baha bermek we geljege garaýyş

Bu talaplaryň tassyklanmagy Eastakyn Gündogarda köpden bäri dowam edip gelýän konfliktiň soňlanmagyny aňladyp biler. Iki tarapyň hem sebitde dowamly parahatçylygy ornaşdyrmak baradaky ylalaşygy berjaý etmegi möhümdir. Ylalaşygyň durmuşa ukyplylygy we taraplaryň oňa näderejede ygrarly boljakdygy geljekdäki ösüşleriň ugruny kesgitlär.