ABŞ-dan Eýrana taryhy gabaw: Gazna sekretary Bessent "görlüp-eşidilmedik" ykdysady sanksiýalary yglan etdi

ABŞ Eýrana ykdysady we harby basyşy ýokarlandyrjak täze sanksiýalar tolkunyna taýýarlanýar. ABŞ-nyň Gazna ministri Skott Bessent teleýaýlymda Tähran hökümetine garşy "dünýä taryhynda görlüp-eşidilmedik ädimleriň" görüljekdigini aýtdy. Geçen ýyl ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump tarapyndan gaýtadan başlanan we üstümizdäki ýylyň fewral aýynda Eýrana garşy geçirilen harby operasiýalardan soň hasam kynlaşdyrylan "iň ýokary basyş" strategiýasy täze maliýe päsgelçilikleri bilen dünýä derejesinde giňeldilýär.

Taryhdaky iň agyr ykdysady gulplama gelýär

Gazna sekretary Skott Bessent täze sanksiýa kararlarynyň indiki hepdeden resmi taýdan yglan ediljekdigini aýtdy. Eýranyň ykdysadyýetini doly ysmaz etmegi maksat edinýän bu täze bukjanyň diňe maliýe çäklendirmeleri bilen çäklenmejekdigine ünsi çeken Bessent, global söwda ugurlaryny öz içine alýan giňişleýin strategiýany görkezdi. Ministr Bessent bu barada eden çykyşynda: "Taryhda bir ýurda girizilen iň agyr ykdysady sanksiýalary ulanarys. Bu ädim dünýäde hiç haçan görmedik ykdysady izolýasiýa we Hormuz bogazynyň de-fakto gabawy bolar, bu Eýranyň portlaryna girmegiň we çykmagyň doly öňüni alar"

Kripto gapjyklary we debrýusyň aşagyndaky bank hasaplary

Bessent ABŞ-nyň Gazna ministrliginiň işiniň gaty giňdigini aýtdy we Eýran re regimeiminiň bütin dünýäde ýaýradylan maliýe baýlyklarynyň gönüden-göni gönükdirilendigini düşündirdi. Tähranda ýolbaşçy toparyň we döwlet edaralarynyň maliýeleşdiriş ugurlaryny doly kesmegi maksat edinýändiklerini mälim eden ministr, sanly aktiwlere we adaty bank hasaplaryna gözegçilik edýändiklerini aýtdy. Dünýä bank ulgamyndaky hasaplara we rejime pul akymynyň öňüni almak üçin cryptocurrency gapjyklaryna gaty berk we hemmetaraplaýyn çäklendirmeleriň girizilendigi nygtaldy.

Hormuz bogazyndaky dartgynlyk we öňki sanksiýalar

Waşington bilen Tähranyň arasyndaky dartgynlyk hasam güýçlendi, esasanam deňiz söwda ýollarynda howpsuzlyk krizisleri. ABŞ-nyň administrasiýasy geçen iýulda Hormuz bogazyndan geçýän halkara söwda gämilerine edilen hüjümlerden soň çäre gördi. Bu hüjümlerden ar almak üçin Eýranyň deňiz we maliýe ulgamlaryna gönüden-göni gönükdirilen sanksiýalar giňeldildi. Täze döwürde durmuşa geçiriljek harby we ykdysady toplumlaýyn blokada meýilnamasy sebitdäki geosyýasy deňagramlylygy çuňňur sarsdyrjak tapgyra gadam basandygymyzy görkezýär.