ABŞ-Eýran liniýasyndaky Hormuz dartgynlygy: Tährandan Waşingtona çenli Memorandum

Amerikanyň Birleşen Ştatlary (ABŞ) bilen Eýran arasyndaky diplomatik we harby dartgynlyk özara berk sözler bilen täze ölçege ýetdi. Tähran administrasiýasynyň soňky beren beýanynda beýleki tarapyň bozulmagyny dowam etdirse, bar bolan şertnamalaryň ýerine ýetirilmejekdigi aýdyň görkezildi. Iki ýurduň arasyndaky bu çaknyşyk, global nebit söwdasynyň iň möhüm tranzit nokatlaryndan biri bolan Hormuz bogazyna gözegçilik ugrundaky göreşi güýçlendirdi.

ABŞ Eýrandan Hormuz bogazy barada resmi beýannama bermäge çagyrýar

Waşington fronty Tährandan Hormuz bogazynda nawigasiýa howpsuzlygyny üpjün etmek üçin anyk ädim garaşýar. ABŞ-nyň administrasiýasynyň Eýrandan Hormuz bogazynyň söwda gämileriniň geçmegi üçin doly açykdygyny tassyklaýan resmi we aç-açan beýannama bermegini isländigi öňe sürüldi. ABC News bilen söhbetdeşlikde ABŞ-nyň ady agzalmadyk ýokary derejeli resmisi Waşingtonyň bu meselede eglişik etmeýändigini aýtdy.

Resmiler Tähranyň "Hormuz bogazyndaky ähli geçelgeleriň howpsuzdygyny we söwda gämilerine ot açmak hereketleriniň doly bes edilendigini" aç-açan yglan etmelidigini aýtdy. ABŞ bu borçnamanyň diňe diplomatik kanallar bilen çäklenmeli däldigini, resmi beýannama bilen halkara jemgyýetçiligine mälim edilmelidigini öňe sürýär.

Ummanda geçiriljek tankydy sammitden öň gorkuzmak

Ummanda geçiriljek möhüm ýygnak iki ýurduň arasyndaky diplomatik gatnaşyklaryň geljegi üçin möhüm ähmiýete eýe. ABŞ-nyň resmisi, şu gün we ertir geçiriljek gepleşiklerde Eýranyň Hormuz bogazyndaky konfliktden öňki ýagdaýyna gaýdyp gelmegine garaşýandyklaryny aýtdy. Gepleşikler babatynda gaty ýiti äheň ulanyp, resmi Tährana aç-açan haýbat atdy: "Ertir Ummanda geçiriljek ýygnagyň netijesinde şol bir konstruktiw garaýyş görkezmegine garaşýarys. Bu ugurda ädim ätmeseler, olar üçin gowy gün bolmaz"

Fonda geçirilen gizlin gepleşikler we 'roralňyşlyk' boýun alma

Bu prosesiň aňyrsynda ajaýyp diplomatik ösüşler bolup geçýär. ABŞ habar beriş serişdelerinde berlen habarlara görä, eýranly resmiler Hormuz bogazynda söwda gämilerine ot açylmagyny öňki ýapyk ýygnaklarynda "ýalňyşlyk" diýip häsiýetlendiripdirler. Bu ýörite boýun almadan soň iki ýurduň arasynda gepleşikleri dowam etdirmek barada ylalaşygyň gazanylandygy mälim edildi. Eýran tarapynyň ABŞ-dan problemalary çözmek üçin has köp gepleşik geçirmegini isländigi we gämilere edilýän hüjümleri bes etjekdiklerini aç-açan yglan etjekdikleri mälim edildi.