Adamlaryň sag eli tendensiýasy: Ylmy gözlegler tamamlandy

Adamlaryň köpüsiniň näme üçin sag elini saýlaýandyklary barada ençeme ýyl bäri dowam edip gelýän bilesigelijilik täze ylmy gözlegler bilen aýdyňlaşdyrylyp başlandy. Oksford uniwersitetinde geçirilen gözleg bu tendensiýanyň adamyň beýnisiniň ewolýusiýasy we iki aýakda ýöremegiň başlangyjy bilen baglanyşykly bolup biljekdigini görkezdi.

Sag el ulanmagyň ewolýusiýa gelip çykyşy

Bütin dünýäde ilatyň takmynan 90 göterimi sag elini agdyklyk edýär. Bu ýagdaý, gündelik durmuşda duş gelýän köp gurallaryň we dizaýnlaryň sag el bilen ulanylmagy üçin ösdürilmegine sebäp bolýar. Alymlar bu tendensiýanyň näme üçin beýle giňden ýaýranlygy barada aç-açan gözleýärler.

Oksford uniwersitetiniň gözlegçileri sag eliň agdyklyk etmeginiň adam beýnisiniň ösüş prosesi bilen gönüden-göni baglanyşykly bolup biljekdigini kesgitlediler. Iki aýakda ýöremegiň başlangyjy we beýniniň göwrüminiň ýokarlanmagy bu tendensiýanyň ýaýramagynyň möhüm faktorlaryndan biridir.

El bilen saýlananlar taryhdan gaýdýar

Adamlaryň eliniň yzlary adamzat taryhynyň iň gadymy döwürlerine degişlidir. El ulanylyşy beýleki jandar görnüşlerinde has deňagramly bolsa-da, adamlaryň bir elini aýratyn ulanmagy ajaýyp tapawutdyr. Bu ýagdaý, adamlaryň ewolýusiýa prosesinde başdan geçirýän üýtgeşmeleri bilen ýakyndan baglanyşyklydyr. Adamlaryň haýsy elini ulanjakdygynyň ilkinji alamatlary düwünçegiň döwründe ýüze çykýar we bu amal ýetginjeklige çenli dowam edýär. Hünärmenler bu ösüşde daşky gurşaw faktorlarynyň möhüm rol oýnaýandygyny we bir eliňizi ýygy-ýygydan ulanmagyň, esasanam çagalykda myşsalaryň güýjünde, utgaşdyrylmagynda we süňk gurluşynda fiziki tapawutlary döredip biljekdigini aýdýarlar. üçin döredilen dünýäde kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz bolup biler, bu çepçileriň uýgunlaşmagyny kynlaşdyrýar. Gözlegçiler bu uýgunlaşma prosesiniň çep elli adamlara-da ep-esli derejede täsir edýändigini bellediler. Newroplastiki diýilýän prosesiň netijesinde beýniniň hereketinde we utgaşdyrylýan ýerlerinde täze nerw baglanyşyklary emele gelip biler. Bu beýniniň çeýe gurluşynyň görkezijisi hasaplanýar.

Geljekki gözlegleriň ugry

Bu gözleg saglygyň biologiki gelip çykyşy barada möhüm maglumatlary berýän hem bolsa, alymlar daşky gurşawyň täsiriniň möhümdigini nygtaýarlar. Geljekki gözlegler sag eli bilen çep eliň arasyndaky biologiki we daşky gurşawy has çuňňur öwrenip biler.