Ankaradaky gizlin operasiýanyň sahnasynyň aňyrsynda: Trump gizlin uçar bir Exchangeasyny tassyklaýar

ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump geçen aý Ankarada geçirilen NATO sammitinden soň öz ýurduna gaýdyp barýarka, syrly howpsuzlyk çäresi bilen baglanyşykly tüsse ekrany aýryldy. Köpçülige giňden täsir eden bu aýyplamalar prezident Trump-yň özi bilen beýan edildi. Trump, Ankaradan gaýdyp barýarka uçarlary üýtgetmek bilen, professional howpsuzlyk toparlarynyň görkezmesi hökmünde nyşana alnan täsinligi suratlandyrdy.

Howpsuzlyk meýilnamasynyň jikme-jiklikleri: Iýmit ulagyndan kiçi uçara çenli

Amerikan metbugatynyň abraýly iki organy bolan "Waşington Post" we "Nýu-Yorkork Taýms" gazetleriniň habaryna görä, Ak tam Eýrandan gelip çykýan "ygtybarly we çynlakaý janyna kast etmek" sebäpli görlüp-eşidilmedik howpsuzlyk protokolyny işjeňleşdirdi. Ankara Esenboğa howa menzilinde ýerine ýetirilen bu aldaw meýilnamasyna laýyklykda, Trump kameralaryň öňünde prezident uçaryna Howa güýçleri Birine mündi. Şeýle-de bolsa, uçara gireninden birnäçe minut soň, uçaryň göze görünmeýän arka tarapynda duralga bolup, adatça iýmit önümlerini uçarlara daşamak üçin ulanylýan kämilleşdirilen hyzmat awtoulagyna geçirildi. Ol ýerden gizlinlikde has kiçi uçara geçirildi.

Şu wagt uçardaky journalistsurnalistleriň we tehniki işgärleriň penjireleri ýapmak tabşyrylandygy sebäpli operasiýadan düýbünden bihabardyklary aýdyldy. Trumpyň ýok ýerinde köne Howa güýçleri 1 uçaryna syýahat eden wekiliýetiň arasynda Döwlet sekretary Marko Rubio , Gazna sekretary Skott Bessent , içerki syýasat boýunça baş geňeşçi Stiwen Miller we Ak tamyň aragatnaşyk müdiri Stiwen Çung bar. Ministr Rubionyň bu howpdan Eýrandan gelip çykýandygyny öňünden bilýändigi we bu operasiýa barada beýleki ýokary derejeli şahsyýetleriň näçeräk bilýändigi entek belli däl.

"Men howp astyndadym": Trump gizlin gullugyň kararyny tassyklaýar

özüne bildirilýän aýyplamalary tassyklap, operasiýanyň tehniki jikme-jikliklerine girmekden saklandy we kararyň tutuşlygyna howpsuzlyk býurokratiýasyna degişlidigini aýtdy. Trump: "Bu, gizlin gullugyň kararydy. Menden başga uçuş marşrutyny we başga bir uçar ulanmagymy haýyş etdiler. Olar muny ýerlikli gördüler, şonuň üçin etdim. Howpsuzlygym üçin jogapkärleriň näme diýýänini edýärin" -diýdi. Kararyň aňyrsynda çynlakaý töwekgelçiligiň bardygyny duýýandygyny aýdyp, ABŞ-nyň prezidenti "Howpuň bardygyny çakladym we köp sorag bermedim. Eýrandan gelip çykýan howpdygyny bilýärdim, ýöne jikme-jiklikleri soramadym. Geň galmadym ýa-da alada etmedim, sebäbi bilmeýän köp howpuň nyşany, täsirli däl liderler köp."

Beýleki tarapdan, bu adatdan daşary gaçmak meýilnamasy ABŞ-nyň meşhur medeniýetinde-de gyzgalaňly mowzuga öwrüldi. Meşhur teleýaýlym "The Tonight Show" -yň alyp baryjysy Jimmi Fallon, Trumpyň Ankaradan täsin gitmegini gülkünç ýagdaýda ara alyp maslahatlaşdy. Fallon, öz çykyşynyň açylyşynda sahnada çykyş edip, Trumpyň edişi ýaly azyk gabynyň içinde gizlenip tomaşaçylary güldi.

Demokratlar ýerlerinden turýarlar: "Sekiz topar" Kongresiň reaksiýasy

Bu gizlin operasiýa ABŞ-nyň içerki syýasatynda täze krizise ýol açdy. Oppozisiýa Demokratik partiýasy Ak tamdan gyssagly brifing isledi. ABŞ-nyň Senatynyň azlyklaryň lideri Çak Şumer Eýrandan janyna kast etmek howpy sebäpli Trumpyň Türkiýeden gizlin gitmegi barada Kongrese derrew habar berilmelidigini öňe sürdi. Şumer şeýle uly howpsuzlyk krizisiniň Kongresden gizlenip, metbugatdan öwrenilendigini kabul edip bilmejekdigini aýtdy.

Senatyň aňtaw komitetiniň iň uly demokrat agzasy Mark Warner -iň bu gizlin operasiýa barada öňünden habar berilmändigi öwrenildi. Şumer bilen Warneriň ikisi-de ABŞ-nyň administrasiýasy iň möhüm aňtaw maglumatlary we gizlin operasiýa maglumatlary bilen paýlaşýan Kongresiň iň ýokary derejeli 8 ýolbaşçysyndan ybarat "Sekiz topar" diýlip atlandyrylýan ýörite toparda. Demokratlar bu toparyň aýlanyp geçmegine berk garşylyk görkezýärler.