Atlantik okeanynda hantawirusyň ýaýramagy: Gäminiň bortunda karantin we howpsuzlyk çäreleri

Atlantik ummanynda ýüzýän MV Hondius ylmy-barlag gämisi garaşylmadyk hantawirus ýokanjy bilen ýüzbe-ýüz boldy. Gämi esasan alymlar we ylmy barlagçylar tarapyndan ulanylýan gämi bolandygy bilen tapawutlanýar. Ilkinji ýolagçynyň ölüminden soň, gämi Ispaniýanyň hökümetiniň rugsady bilen Granadilla portuna getirildi we ýüzlerçe ýolagçy we ekipaž ewakuasiýa edildi.

MV Hondius-da Hantawirus wirusy

Bir aý mundan ozal ilkinji ölüm bolan bu gämide ýene-de üç ýolagçynyň ölendigi habar berilýär. Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasynyň maglumatlaryna görä, bu üç ölümiň ikisi hantawirus bilen gönüden-göni baglanyşyklydyr. Gämide jemi alty adamyň wirusa garşy synagy oňyn netije berdi, bir ölüm we bir şübheli ýagdaý henizem üýtgemedi.

Gäminiň we ýolagçylaryň howpsuzlygy üçin görülýän çäreler

MV Hondius wirusyň ýaýramagynyň öňüni almak üçin berk düzgünler bilen dolandyrylýar. Ýolagçylara sterilizasiýa çäreleriniň çäginde gämiden düşmäge rugsat berilýär. Şeýle-de bolsa, ähli bu seresaplyk çärelerine garamazdan, wirusyň ýokuşmagy alymlary geň galdyrdy.

Professor Dr. Serhat Ünalyň beýanatlary

Professor Dr. Serhat Ünal adamdan adama geçmegiň seýrek duş gelýändigini we aladalanmaga sebäp ýokdugyny aýtdy. Ünal hantawirusyň adatça kemirgenlerden geçýändigini we adamdan adama ýaýramagynyň örän seýrek duş gelýändigini düşündirdi.

Ýurtlaryň karantin syýasaty

Ispaniýa gämi üçin port rugsatnamasyny berenden soň, dürli ýurtlar öz raýatlaryny ewakuasiýa etmek üçin çäre görüp başladylar. Türkiýäniň Saglygy goraýyş ministrligi gämidäki üç türk raýatynyň Türkiýä getiriljekdigini we karantine alynjakdygyny yglan etdi. Şol bir wagtyň özünde Fransiýa ewakuasiýa edilen raýatlaryny berk karantin çäreleri astynda izolýasiýa edýär.

Hantawirusyň taryhy we häsiýetleri

1951-nji ýylda Koreýa urşy döwründe tapylan Hantawirus öz adyny Hantan derýasyndan alýar. Wirus adatça kemirgenlerden adamlara geçýär. Hantawirusyň üç esasy görnüşi bar we käbir görnüşleri adamdan adama geçip bilýär. MV Hondius ýokançlygynda ýüze çykarylan And görnüşi şeýle seýrek görnüşleriň biri hökmünde tapawutlanýar.

Hantawirusyň howplary we waksina barlaglary

Häzirki wagtda hantawirusa garşy waksina ýa-da ýörite bejergi ýok. Ir anyklanan ýagdaýlarda goldaw beriji bejergiler ulanylýar. Şeýle-de bolsa, soňky wakalar waksina işläp düzmek boýunça tagallalary çaltlaşdyrdy. Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasy wirusyň ýaýramagynyň pesdigini we täze pandemiýanyň bolmagynyň ähtimallygynyň häzirki wagtda pesdigini aýdýar.

Geçmişden häzirki güne çenli Hantawirus hadysalary

Gündogar Sibirde we Demirgazyk-Gündogar Hytaýda öňki ýaýramalaryň hantawirus sebäpli bolandygy soňra anyklandy. 2018-2019-njy ýyllarda Argentinanyň Patagoniýa sebitindäki Epuýen obasynda uly ýaýrama boldy. Mundan başga-da, meşhur aktýor Jin Hekmanyň aýaly Betsi Arakawa hem hantawirusdan aradan çykdy.