Awtoulag pudagy eksportda öňdebaryjylygyny saklaýar: 2026-njy ýylyň ilkinji 7 aýynda 24,4 milliard dollarlyk eksport

Türk awtoulag pudagy, global we ýerli bazar dinamikasynyň täsiri sebäpli 2026-njy ýylyň ilkinji ýedi aýynda üýtgeýän diagramma çyzdy. Awtoulag öndürijiler birleşiginiň (OSD) maglumatlaryna görä, bu döwürde awtoulag önümçiligi geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 19 göterim azaldy we 424 müň 667 birlige ýetdi. Oba hojalygynyň traktor önümçiligi goşulanda, önümçiligiň umumy mukdary 779 müň 338 birlige ýetdi. Beýleki tarapdan, ýylyň ilkinji 7 aýynda önümçilik 9 göterim ýokarlanyp, täjirçilik ulag toparynda oňyn ösüşiň gazanylandygy bellärliklidir.

Söwda ulaglary segmentiniň bu ýokarlanmagyna ýeňil täjirçilik awtoulag önümçiliginiň 10 göterim ýokarlanmagy we agyr täjirçilik awtoulag önümçiliginiň 4 göterim ýokarlanmagy täsir etdi. Eksport frontunda mukdar taýdan gysylmalar hasaba alyndy. Awtoulag eksportynyň umumy mukdary ýylyň ilkinji 7 aýynda geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 14 göterim azalsa-da, awtoulag eksportynda 29 göterim azaldy. Bu döwürde jemi eksport 542 müň 401 birlikde, awtoulag eksporty bolsa 255 müň 679 birlikde galdy. Içerki bazarda şuňa meňzeş gysyş tendensiýasy agdyklyk etdi; 2026-njy ýylyň ýanwar-iýul aýlarynda umumy bazar 11 göterim azaldy we 661 müň 249 birlikde ýapyldy. Awtoulag bazary 12 göterim azaldy we 502 müň 712 birlige ýetdi.

Awtoulag pudagynda önümçilik we kuwwat ulanylyş nyrhlary

Bu pudagyň esasy guramasy bolan we 13 agzasy bilen türk awtoulag pudagyna ýolbaşçylyk edýän Awtoulag senagaty birleşigi (OSD) halk köpçüligi bilen 2026-njy ýylyň ilkinji ýedi aýynda jikme-jik önümçilik, eksport we bazar maglumatlary paýlaşdy. Hasabata görä, awtoulag önümçiliginiň umumy mukdary geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 8 göterim azaldy we 767 müň 216 birlige ýetdi. Passengerolagçy awtoulag önümçiligi 19 göterim ýitgi bilen 424 müň 667 birlige çenli azalsa-da, traktor önümçiligini goşmak bilen düşürmegiň umumy mukdary 779 müň 338 birlik hökmünde hasaba alyndy.

theylyň ilkinji 7 aýynda täjirçilik ulaglarynyň önümçiligi geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 9 göterim ýokarlandy. Bu döwürde ýeňil täjirçilik ulaglarynda önümçiligiň 10 göterim, agyr söwda ulaglarynyň 4 göterim ýokarlanmagy boldy. Önümçiligiň durnuklylygyny görkezýän pudagyň umumy kuwwatyny ulanmagyň derejesi 62 göterim boldy.

Potensialy ulanmagyň derejesi kiçi segmentler esasynda gözden geçirilende; Awtoulaglardan we ýeňil söwda ulaglaryndan ybarat ýeňil awtoulag toparynda 63 göterim, ýük awtoulag segmentinde 57 göterim, awtobus we midibus toparynda 69 göterim we traktor önümçiliginde 28 göterim gazanyldy.

Awtoulag eksporty gymmaty ýokarlandy we 24,4 milliard dollara ýetdi

2026-njy ýylyň ýanwar-iýul aýlarynda Türkiýanyň awtoulag eksporty birlikler boýunça 14 göterim azaldy we 542 müň 401 birlige ýetdi. Awtoulag eksporty 29 göterim azalsa-da, täjirçilik awtoulag toparynyň eksporty 8 göterim ýokarlandy. Bu döwürde traktor eksporty 2025-nji ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 20 göterim ýokarlap, 7 müň 792 birlige ýetdi.

Türk eksportçylary ýygnagynyň (TİM) maglumatlaryna görä, umumy awtoulag pudagy, 2025-nji ýylyň ilkinji ýedi aýynda bolşy ýaly, 17 göterim paý bilen türk eksportynda öňdebaryjylygyny saklamagyny dowam etdirdi. Gymmatlygy boýunça awtoulag eksportynyň umumy mukdary 2,6 göterim ýokarlap, 24,4 milliard dollar derejesine ýetdi. Uludağ Eksportçylar Assosiasiýalarynyň (UIB) maglumatlaryna görä, ýolagçy awtoulaglarynyň eksporty 9 göterim azaldy we 6,3 milliard dollara, esasy senagat eksporty bolsa 0,1 göterim, üpjünçilik pudagynyň eksporty bolsa dollar derejesinde 4,5 göterim ýokarlandy.

Içerki bazardaky şertnama dowam edýärkä, içerki ulaglaryň paýy artýar

2026-njy ýylyň ilkinji ýedi aýynda Türkiýäniň içerki bazary, geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 11 göterim azaldy we jemi 661 müň 249 birlik ýapyldy.

Bu döwürde awtoulag bazary 12 göterim azaldy we 502 müň 712 birlige ýetdi. Söwda ulaglary bazarynda şuňa meňzeş peselme tendensiýasy ýüze çykdy; Söwda ulaglarynyň umumy bazary 5 göterim, ýeňil söwda ulaglary bazary 5 göterim, agyr söwda ulaglary bazary 8 göterim azaldy.

Bazardaky gysylmalara garamazdan, içerde öndürilen awtoulaglaryň bazar paýynda ýakymly ösüş boldy. 2026-njy ýylyň ýanwar-iýul aýlarynda içerki awtoulaglaryň ýolagçy awtoulag satuwynda paýy 5 baldan 35 göterime çenli ýokarlandy, ýeňil söwda ulaglary bazaryndaky içerki ulaglaryň paýy 3 bal artyp 23 göterime çenli ýokarlandy.