BES we OKS-da taryhy iň ýokary dereje: Gaznanyň umumy mukdary 2,6 trillion TL-den geçse-de, pensiýa çykanlaryň sany ýarym milliondan geçdi

Türkiýede tygşytlylyk habardarlygyny ýokarlandyrmak we pensiýa döwründe şahsyýetleriň hal-ýagdaýyny üpjün etmek maksady bilen 2003-nji ýylyň 27-nji oktýabrynda işe girizilen Hususy Pensiýa Ulgamy (BES) 23 ýaşyna ýetip barýarka taryhy üstünlik gazandy. Pensiýa gözegçilik merkezi (EGM) tarapyndan yglan edilen häzirki maglumatlara görä, ulgamdaky gaznanyň umumy mukdary döwletiň goşandy bilen möhüm çäklerden geçdi we ägirt uly ululyga ýetdi.

Hususy pensiýa çykan ýarym million gatnaşyjy

21-nji awgustda EGM tarapyndan paýlaşylan resmi maglumatlara görä, BES-iň işjeň gatnaşyjylarynyň sany 10 million 332 müň 553 -e ýetdi. Gatnaşanlaryň öz tygşytlaýan we döwlet goşant gaznalarynyň jemi 2 trillion 473 milliard 961,4 million lira hökmünde hasaba alyndy. Ulgamyň iň täsir galdyryjy ösüşlerinden biri pensiýa çykanlaryň sanynda boldy. BES-den pensiýa çykmak hukugyny alan raýatlaryň sany 500 müň çäkden geçdi we 501 müň 81 adama ýetdi. Bu statistika Bu ulgamdan pensiýa hukugyny hakykatdanam ulanýan, pensiýa girdeji meýilnamasyny alýan ýa-da ýörite meýilnamalara girýän adamlary öz içine alýan bolsa-da, bu maglumatlardan kepil geçmän gidýänleri aýyrmak arkaly sap sanlar alynýar.

Gaznanyň ölçegi BES we OKS hyzmatdaşlygynda 2,6 trillion liradan geçdi

Awtomatiki hasaba alyş ulgamy (OKS) tarapynda yzygiderli ösüş tendensiýasy dowam edýär. Işgärleriň tygşytlaýan pullaryndan we döwlet goşantlaryndan ybarat bolan OKS ululygy 21-nji awgustda 163 milliard 997 million lira derejesine ýetdi. OKS-da işleýänleriň umumy sany 7 million 889 müň 592 diýlip kesgitlenildi. Şeýlelik bilen, BES we OKS-nyň bilelikdäki güýji bilen döredilen gaznanyň umumy göwrümi rekord derejä ýetdi 2 trillion 637 milliard 958,4 million lira . Ulgamyň içine girýänleriň umumy sany 18 million 222 müň 145 hökmünde täzelendi. Göni gatnaşyjy gaznalar bu ägirt uly gaznanyň 2 trillion 341 milliard 756,6 million lira emele getirendigine garamazdan, döwlet tarapyndan berilýän goldawyň mukdary 296 milliard 201,8 million lira hasaplandy.

2025-nji ýylyň ahyryndaky maglumatlar bilen deňeşdirilende ulgamyň ösüş depgini ýüze çykýar. 2025-nji ýylyň ahyrynda BES we OKS-daky gaznanyň umumy mukdary 2 trillion 163 milliard 164,7 million lira boldy, gatnaşyjylaryň sany 17 million 935 müň 495 boldy. 2026-njy ýylyň 21-nji awgustyna çenli döwürde gaznanyň arassa mukdary 474 milliard 793,7 million lira boldy. Bu, birnäçe aýyň içinde serişdeleriň 21,9 göterim ýokarlanandygyny aňladýar. Şol döwürde gatnaşyjylaryň umumy sany 286 müň 650 adam köpeldi (1,6%).

Geljekde maýa goýum: 18 ýaşa ýetmedikler üçin BES arzasy ösmegini dowam etdirýär

1821 ýaşa çenli çagalar üçin BES programmasy, 2021-nji ýylyň iýunynda çagalary ýaş wagtynda tygşytlamak bilen tanyşdyrmak üçin açyldy, maşgalalaryň uly gyzyklanmasy bilen ösmegini dowam etdirýär. 21-nji awgustdaky maglumatlara görä, 18 ýaşa çenli gatnaşyjylaryň umumy gaznasynyň ululygy, döwlet goşandyny goşmak bilen 114 milliard 622,9 million lira boldy. Bu tygşytlamalardan 92 milliard 982,8 million lira gatnaşyjylaryň öz tygşytlamalaryndan, 21 milliard 640,1 million lira döwlet tarapyndan hödürlenen goşantlardan geldi. Ulgamdaky çagalaryň sany 1 million 744 müň 360 -a ýeten hem bolsa, iň köp gatnaşygyň 173 müň 205 şertnamasy bolan nol ýaşly bäbekleriň adyndan edilendigi bellärliklidir. 2025-nji ýylyň 31-nji dekabryndan 2026-njy ýylyň 21-nji awgustyna çenli 18 ýaşa çenli BES kategoriýasyna 103 müň 378 täze çagalar girizilen bolsa, döwletiň goşandy bilen bu bölümdäki gaznanyň artmagy 29 milliard 639,5 million lira boldy.