BMG dünýäni sarsdyrjak ynsanperwer kömek baradaky beýany: "Döwletler zorluga ýolbaşçylyk edýär"

Birleşen Milletler Guramasy (BMG) dünýädäki konflikt zolaklarynda işleýän gumanitar kömek işgärleriniň ýüzbe-ýüz bolýan möhüm howplaryna adatdan daşary jogap berdi. BMG-nyň Nýu-Yorkorkdaky baş edarasynda Bütindünýä ynsanperwerlik güni mynasybetli geçirilen gündelik metbugat konferensiýasyna Ukrainadan onlaýn gatnaşan BMG-nyň gyssagly kömek koordinatory Fletçer ynsanperwer kömeginiň işgärlerine garşy yzygiderli zorlugy tankyt etdi. Fletçer ölümleriň we hüjümleriň esasy güýjüniň döwletlerdigini aýtdy we halkara jemgyýetçiligini gyssagly çäre görmäge çagyrdy.

Jezasyzlyk medeniýeti we döwletleriň jogapkärçiligi

Iki ýyl töweregi işinden aýrylandygyny bellän Fletçer, ynsanperwer kömek işgärlerine gönükdirilen hüjümleriň aýry-aýry wakalar däldigini we aňyrsynda çuňňur jezasyzlygyň bardygyny aýtdy. Fletçer global adalat ulgamyndaky boşluklara ünsi çekip: "Ynsanperwer kömek işgärlerine garşy edilýän zorlukda döwletler esasy rol oýnaýar. Gynansagam, herekete getirenler, buýruk berenler, ýarag berenler we bu ýaraglary oýlanyşyksyz ulanyp boljak bulam-bujar gurşawy döredenler üçin jogapkärçilik jogapkärçiligi mehanizmi ýok" -diýdi.

"Hüjümleriň kadalaşmagyny kabul etmeris"

Fletçer konflikt zolaklarynda işleýän işgärleriň zorlugyň möwjemeginiň adamzat taryhyna "gara tegmile" degişlidigini aýtdy we bu ýagdaýyň diňe wagtlaýyn ýokarlanma däldigini aýtdy. Bu ganhorluklar bilen baglanyşykly halkara derejesinde täsirli we manyly derňewleriň geçirilýändigini aýdyp bolmajakdygyny aýdyp, Fletçer "Bu ýagdaý jemgyýetimize garşy zorlugyň kadalaşmagyny aňladýar. Biz muny kabul etmeýäris we asla kabul etmeris. Ynsanperwer kömek işgärleriniň öldürilmeginiň adaty söweş ýitgisi hökmünde görülmegine ýol bermeris." Ol karar berdi.

Ukrainadan gelýän howp: Uçarmansyz howa ulaglary, täze tehnologiýa howpy

Fletçer häzirki wagtda işleýän Ukrainanyň üsti bilen beren beýanatlaryna mysal edip, häzirki zaman söweş tehnologiýalarynyň ynsanperwer kömegini has howply edýändigini düşündirdi. Arzan, aňsat elýeterli we üýtgäp bilýän ýaragly uçarmansyz howa ulaglarynyň (UCAV) köpelmegi, şäher ýerlerinde asuda ilata we kömek işgärlerine asimmetrik howp salýandygyny aýtdy. Fletçer duýduryş berdi: "aponaraglanan uçarmanlar raýat durmuşynyň bilkastlaýyn ýa-da biperwaý ýok edilmegine gönükdirilen köne howpuň häzirki zaman, täze ýüzüne öwrüldi."

Çykyşynyň ahyrynda Fletçer halkara hukugynyň ähliumumydygyna ünsi çekdi we "Tehnologiýa näçe üýtgese-de, uruş kanuny hiç haçan üýtgemez" -diýdi we döwletleriň halkara ynsanperwerlik kanunlaryny berjaý etmelidigini ýatlatdy. BMG koordinatory parahat ilaty we kömek işgärlerini goramak üçin ähli diplomatik we harby serişdeleriň mobilizlenmelidigini aýtdy we düzgünleri yzygiderli bozýan aktýorlara garşy öňüni alyş we hakyky sanksiýalaryň durmuşa geçirilmegini isledi.