Mazmuna geç
14 Oktýabr 2026, Çarşenbe Garaşsyz habar portaly · Resmi edara däl
DEVLET.TC Ygtybarly habar çeşmesi Garaşsyz habar portaly · Resmi edara däl
Saglyk

BSGG-dan gorkuzýan hasabat: Çilim çekmek we nikotini ulanmak önelgesizlige gönüden-göni sebäp bolýar

Bütindünýä saglygy goraýyş guramasynyň (BSGG) 2000-2026-njy ýyllary öz içine alýan hasabatynda çilim çekmegiň erkeklerde we aýallarda önelgesizlik howpuny ep-esli ýokarlandyrýandygy mälim edildi.

BSGG-dan gorkuzýan hasabat: Çilim çekmek we nikotini ulanmak önelgesizlige gönüden-göni sebäp bolýar

Gysgaça

  • Bütindünýä saglygy goraýyş guramasynyň (BSGG) 2000-2026-njy ýyllary öz içine alýan hasabatynda çilim çekmegiň erkeklerde we aýallarda önelgesizlik howpuny ep-esli ýokarlandyrýandygy mälim edildi.
  • Çilimleriň we temmäki önümleriniň adam saglygyna ýetirýän zyýanly täsiri her gün täze ylmy gözlegler bilen subut edilmegini dowam etdirýär.
  • Hasabatda nikotiniň köpeliş saglygyna ýetirýän zyýanly täsirleri haýran galdyryjy maglumatlar bilen aýan edildi.

Çilimleriň we temmäki önümleriniň adam saglygyna ýetirýän zyýanly täsiri her gün täze ylmy gözlegler bilen subut edilmegini dowam etdirýär. Netijede, Bütindünýä saglygy goraýyş guramasy (BSGG) tarapyndan çap edilen giňişleýin hasabatda temmäki ulanmagyň diňe bir öýken we ýürek saglygyna howp salman, önelgesizlige sebäp bolup, köpeliş ulgamyna gönüden-göni gönükdirilendigi aýan edildi. Hasabatda nikotiniň köpeliş saglygyna ýetirýän zyýanly täsirleri haýran galdyryjy maglumatlar bilen aýan edildi.

BSGG 2000-2026 hasabaty: Temmäkini ulanmagyň köpeliş saglygyna edýän agyr täsiri

Bütindünýä saglygy goraýyş guramasynyň 2000-nji ýyldan 2026-njy ýyla çenli bolan giňişleýin taslama hasabatynda temmäki ulanmagyň aýallaryň we erkekleriň köpeliş saglygyna global howpy öwrenilýär. Gözlegleriň netijelerine görä, çilim tüssesinden tapylan müňlerçe zyýanly toksinler köpeliş öýjükleriniň hilini gönüden-göni bozýar. Hasabatda ünsi çeken iň möhüm jikme-jiklikleriň biri, bu howpuň diňe işjeň çilimkeşlere däl, eýsem tüsse sezewar bolan passiw çilimkeşlere-de howp salýandygydyr. Çilim çekmeýän ýerlerde bolmak bilen çilime sezewar bolan adamlarda önelgesizlik töwekgelçiliginiň ep-esli ýokarlanýandygy bellendi.

Jynsy gowşaklyk we erkeklerde sperma hiliniň peselmegi

BSGG-nyň hasabatynda çilimkeşleriň jynsy durmuşyna we köpeliş ukybyna abanýan howplar ýörite ýaýda ara alnyp maslahatlaşyldy. Temmäki önümlerindäki nikotiniň we beýleki gaty himiki maddalaryň damar gurluşyny bozup, gan aýlanyşynyň öňüni alýandygy mälim edildi. Bu ýagdaýyň çilim çekýän erkeklerde jynsy gowşaklyga we ereksiýa problemalaryna sebäp bolandygy nygtaldy. Şeýle hem, çilim tüssesiniň sperma sanyny, hereketini we morfologiýasyny bozup, erkek önelgesizlik ýagdaýlaryny gönüden-göni ýokarlandyrýandygy habar berildi.

Önelgesizligi bejermegiň üstünlik derejesini ep-esli azaldar

Çilim çekmek, çaga edinmek isleýän, ýöne tebigy maksat bilen bu maksada ýetip bilmeýän jübütler üçin diwar gurýar. BSGG-nyň hasabatynda çilim çekmek we nikotiniň sarp edilmegi, häzirki zaman önelgesizlik bejergisiniň, şol sanda in vitro tohumlandyrmagyň (IVF) üstünlik derejesini ep-esli azaldýandygyna ünsi çekdi. Bejergi döwründe temmäkini ulanmagy dowam etdirmek, ýumurtganyň we sperma hilini peseldýär we düwünçejigiň ýatgysyna birikmek mümkinçiligini azaldar diýilýär. Hünärmenler sagdyn göwrelilik we önelgesizligi üstünlikli bejermek üçin temmäki önümlerinden doly gaça durmalydygy barada möhüm duýduryş berýärler.

Çeşme: Sabah

Bu habary paýlaş
Devlet.TC habarlar bölümi

Devlet.TC habarlar bölümi

Ähli makalalary görkez

Saglyk

Teswirler (0)

Teswir ýaz

E-poçta salgyňyz çap edilmeýär, diňe moderasiýa üçin ulanylýar. Gizlinlik syýasaty

Teswirler moderatoryň tassyklamasyndan soň neşir edilýär.

Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!