Çekişdäki gizlin howp: halka görnüşindäki gyzyllyk nämäni aňladýar?
Hünärmenler, garynja dişlenenden soň ýüze çykýan halka görnüşindäki dökülmeleriň Laýma keseliniň alamaty bolup biljekdigini duýdurýarlar. Ine möhüm duýduryşlar.
Tomus aýlarynyň gelmegi bilen oba ýerlerinde, tokaý ýerlerinde we piknik meýdançalarynda wagt geçirýänleriň sany köpelýärkä, garynja dişlemek hadysalary hem ep-esli artýar. Adatça jemgyýetde diňe Krym-Kongo gemorragiki gyzzyrmasy (CCHF) bilen baglanyşykly garyşyk aragatnaşyk, hakykatdanam dürli we mekir keselleriň alamaty bolup biler. Biruni uniwersitetiniň lukmançylyk fakultetiniň gyssagly lukmançylyk hünärmeni Doktor mugallymyň agzasy Gültekin Akýol Türkiýedäki ilatyň döredýän beýleki howplaryna ünsi çekmek bilen raýatlara duýduryş berdi. Her bir çişik dişlenmesine diňe CCHF nukdaýnazaryndan baha bermegiň nädogrydygyny aýdan Akýol, aragatnaşykdan soň ýüze çykýan kliniki alamatlaryň ýakyndan yzarlanmalydygyny aýtdy.
Laýma keseliniň görkezijisi: halka şekilli giňelýän raş
Dr. Türkiýede giňden ýaýran Ixodes ricinus görnüşli tekeleriň Laýma keseline sebäp bolýan bakteriýalary saklap biljekdigini mälim etdi. Mugallym agzasy Gültekin Akýol bu keseliň iň adaty alamatlarynyň deride ýüze çykýandygyny aýtdy. Düwürtikden birnäçe gün ýa-da birnäçe hepde soň dişlenýän ýerde tegelek dökülmäniň bolup biljekdigini mälim eden Akýol, "Çişen ýeriň töwereginde kem-kemden giňelýän we nyşan tagtasyna meňzeýän halka şekilli dökülme bolup biler. Bu kliniki surat ýokary gyzzyrma, dowamly ýadawlyk, agyr kelle agyry, myşsa we bogun agyrylary bilen bilelikde bolup biler. Şeýle alamatlar ýüze çykanda, bellik lukmanyna habar berilmelidir"
.Riketsiýa ýokançlygy we gara ýaranyň alamaty
Dr. Garynjalaryň ýaýramagynyň ýeke-täk töwekgelçiliginiň diňe Laýma bilen çäklenmeýändigini mälim etdi. Akýol, rickettsia bakteriýalaryndan döreýän ýokançlyklara-da ünsi çekdi. Hünärmen, rickettioz diýilýän bu ýokançlyklarda garynjanyň deri ýerinde gara we gabykly ýaranyň bolup biljekdigini we ýokançlygyň beýleki alamatlaryny ýokary gyzzyrma, agyr kelle agyry, bedeniň giň ýaýramagy we dişlenýän ýere ýakyn limfa düwünleriniň ep-esli giňelmegi hökmünde görkezdi.
Galyň aýyrylanda ýalňyşlyklar: Köln we ýag dökmäň!
Dr. jemgyýetiň arasynda tekeleri aýyrmakda eşidiş we aşa howply usullaryň ulanylýandygyny mälim etdi. Mugallym agzasy Gültekin Akýol möhüm duýduryş berdi. Akýol aljyraňňy ýagdaýda nädogry usullar bilen aýyrylmagynyň wirus ýa-da bakteriýa ýokaşma howpuny birnäçe gezek ýokarlandyrýandygyny mälim etdi we şeýle hem: "Garynja odun, alkogol, ýag ýa-da ýuwujy serişdäni guýmak, çilim oty bilen ýakmak ýa-da gysmak arkaly gysmak düýbünden ýalňyş. Şeýle çäreler garynjanyň streslenmegine sebäp bolýar, gusýar we suwuklyk bolmaly. derine iň ýakyn inçejik jüpdekleriň kömegi bilen, ezilmän ýekeje hereket bilen. " "Dikligine aýyrmaly. Bu amal ygtybarly ýerine ýetirilmese, iň ýakyn saglyk edarasyna haýal etmän maslahat berilmeli"
10 günlük yzarlama prosesi we öňüni alyş ýollary
Garynja bedenden üstünlikli aýrylsa-da, töwekgelçiligiň derrew gutarmaýandygyny ýatladýar. Akýol ilkinji 10 günlük gözegçilik döwrüniň möhümdigini aýtdy. Bu prosesde ýokary gyzzyrma, gowşaklyk, myşsa agyrylary, dökülmeler, ýürek bulanma, gusmak ýa-da garaşylmadyk gan akma alamatlary ýüze çyksa, gyssagly kömek otagyna gitmegiň zerurdygyny aýtdy. Oba ýerlerine baryp görenden soň, goltuklar, içegeler, dyzlaryň aňyrsynda, gulaklaryň töwereginde we bedeniň gizlin bölekleri bolan kelläniň üns bilen barlanmalydygyny aýtdy.
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!