COP31 tarap maýa goýum sammiti Stambulda ýaşyl öwrülişik maksatlary bilen başlandy

Prezidentiň maýa goýum we maliýe gullugy we Halkara maýa goýujylar birleşigi (YASED) bilen hyzmatdaşlykda guralan "COP31 tarap maýa goýum sammiti: Halkara ýaşyl maýa goýumlaryny mobilizlemek" çäresi Stambulyň Maliýe merkezindäki Ziraat Towers auditoriýasynda başlandy. Peak; jemgyýetçilik guramalaryny, halkara guramalaryny we global kompaniýanyň wekillerini bir ýere jemledi we Türkiýäniň howanyň üýtgemegine we ýaşyl özgerişlere garşy göreş baradaky garaýşyny halkara maýadarlarynyň gün tertibine getirdi.

Türkiýäniň ýaşyl energiýasy we özgeriş maksatlary näme?

Prezidentiň maýa goýum we maliýe gullugynyň başlygy Ahmet Burak Dağlyogly Türkiýeniň gaýtadan dikeldilýän energiýa syýahatynyň 2005-nji ýylda güýje giren täzelenýän energiýa kanuny bilen başlandygyny aýtdy. Häzirki gurlan kuwwatyň 60 göteriminiň täzelenip bilýän çeşmelerden ybaratdygyny belläp, Dağlıoğlu Türkiýe gün panelleri we ýel energiýasy enjamlaryny öndürmekde sebit merkezine öwrülendigini aýtdy. Şeýle hem, dikeldiş derejesiniň “Zol galyndylary” taslamasynyň çäginde 37 göterime ýetendigini we bu nyrhyň 2053-nji ýyla çenli 70 göterime çenli ýokarlandyryljakdygyny aýtdy.

Maliýe pudagy ýaşyl maýa goýumlaryny nädip goldaýar?

Türkiýäniň Banklar Assosiasiýasynyň Dolandyryjylar geňeşiniň başlygy we "Ziraat Bank" -yň baş müdiri Alparslan Çakar, energiýa pudagyna berilýän karzlaryň 1 trillion liradan geçendigini, şolardan 347 milliard liranyň täzelenip bilýän energiýa taslamalaryna bölünip berilendigini habar berdi. Howanyň üýtgemeginiň ykdysady durnuklylyga ýetirýän täsiri barada durup geçen Çakar, durnukly maliýeleşdiriş modelleriniň we oňat gurluşly taslamalaryň Türkiýanyň bäsdeşlik ukybyny ýokarlandyrjakdygyny aýtdy. ASASED-iň prezidenti Ali Fuat Orhonoğlu ösýän ýurtlaryň her ýylda 4 trillion dollar maýa goýum defisitiniň bardygyny we bu boşlugy ýapmakda halkara göni maýa goýumlarynyň möhüm rol oýnaýandygyny aýtdy.

Stambul Maliýe Merkezinde geçirilen sammitde energiýa infrastrukturasy, aýlaw ykdysadyýeti we durnukly senagat maýa goýumlary Türkiýeniň 2053-nji ýyldaky sap nol maksatlaryna laýyklykda ara alnyp maslahatlaşyldy. Prezidentiň maýa goýum we maliýe gullugynyň, YASED we Türkiýäniň banklar birleşiginiň wekilleriniň gatnaşmagynda guralan bu çäre, Türkiýäniň önümçilik kuwwatyny global maliýeleşdirmek mümkinçilikleri bilen birleşdirmegi maksat edinýär.

COP31 prosesi, Türkiýanyň howanyň üýtgemegi syýasatyny halkara platformalarynda öňe sürmek we ýaşyl maýa goýumlary üçin täze hyzmatdaşlyk mümkinçiliklerini döretmek nukdaýnazaryndan möhümdir. Degişli guramalar, maýadarlar we maliýe guramalary durnukly ösüş maksatlarynyň çäginde taýýarlanan taslamalar arkaly uzak möhletli hyzmatdaşlygy ösdürmegi maksat edinýärler. Amal we sammitiň netijeleri barada iň täze maglumatlary degişli ministrlikleriň we maýa goýum ofisleriniň resmi web sahypalaryna alyp bilersiňiz.

Netije

Türkiýe diňe bir ýaşyl öwrülişik prosesinde energiýa önümçiligine däl, eýsem bu energiýany goldaýan enjamlar we tehnologiýa önümçiligine hem üns berýändigi görünýär. Içerki önümçilik kuwwaty, esasanam gün we ýel energiýasy pudagy, ýurda global üpjünçilik zynjyrlarynda has güýçli orny eýelemäge mümkinçilik berýär.

Maliýe pudagy tarapyndan energiýa taslamalaryna berilýän karzlaryň köp mukdary Türkiýeniň howa maksatlaryna ýetmek kararyny goldaýar. Döwlet syýasatlarynyň öňünden aýdylmagynyň we hususy pudagyň maýa goýum isleginiň utgaşmagy Türkiýäni halkara maýadarlar üçin özüne çekiji “arassa energiýa merkezine” öwürip biler.

Mümkin täsirler

Türkiýe, COP31-e çenli döwürde ýaşyl maýa goýumlaryna gönükdirilen syýasatlar, ýurda girýän göni daşary ýurt maýasynyň mukdarynyň köpelmegine sebäp bolup biler. Esasanam batareýa ulgamlary we energiýa tygşytlaýyş taslamalary üçin höweslendirmeleriň, içerki pudagyň uglerod yzyny azaltmak arkaly eksportda bäsdeşlik artykmaçlygyny üpjün etmegi göz öňünde tutulýar.

Bank pudagy tarapyndan durnukly maliýeleşdiriş modelleriniň ýaýramagy energiýa çykdajylaryny has netijeli dolandyrmaga we daşary ýurt garaşlylygyny azaltmaga kömek edip biler. Bu, Türkiýäniň ykdysady ösüş modelini uzak möhletde has çydamly we ekologiýa taýdan arassa gurluşa öwrüp biler.