Daşary ýurt öndürijileriniň bahasy indeksi 2026-njy ýylyň iýuly Maglumatlar yglan edildi: YD-PPI-de energiýa we eksport çykdajylary ýokarlanýar

Türk statistika instituty (TUIK), 2026-njy ýylyň iýul aýy üçin Daşary ýurt önüm öndürijileriniň baha indeksi (YD-PPI) maglumatlary paýlaşdy, bu daşary söwda balanslary we türk ykdysadyýetiniň eksport potensialy üçin möhüm ähmiýete eýe. Maglumatlara görä, daşary ýurt bazarlarynda öndürýän öndürijileriň ýüzbe-ýüz bolýan çykdajylarynyň ýokarlanmagy iýul aýynda ýokarlanmagyny dowam etdirdi. Indeks iýul aýynda öňki aý bilen deňeşdirilende 2,51 göterim ýokarlandy.

ualyllyk YD-PPI ýokarlanmagy 30 göterim çägine ýetdi

Eksportçylaryň çykdajy gurluşyna gönüden-göni täsir edýän YD-PPI, geçen ýylyň şol aýy bilen deňeşdirilende 2026-njy ýylyň iýulynda 29,67 göterim ýokarlap, her ýyl güýçli ösüş tendensiýasyny görkezdi. Global üpjünçilik zynjyrynyň üýtgemegi, çig malyň bahasynyň üýtgemegi we esasanam global energiýa çykdajylarynyň üýtgemegi öndürijilere daşary ýurt nyrhlarynda kynçylyk döredýän esasy faktorlaryň biri boldy. Bu ösüş her ýyl türk eksportçylarynyň daşary ýurt bazarlarynda bäsdeşlige ukyplylygy we baha strategiýalarynda gönüden-göni kesgitleýji rol oýnamagyny dowam etdirýär.

çykdajylar ýylyň ilkinji 7 aýynda 20,80 göterim ýokarlandy

yglan edilen hasabatyň jikme-jikliklerine ser salanymyzda, 2026-njy ýylyň ilkinji 7 aýynda jemlenen ösüş ajaýyp derejelere ýetdi. 2026-njy ýylyň iýul aýyna çenli YD-PPI geçen ýylyň dekabry bilen deňeşdirilende 20,80 göterim ýokarlandy. Bu maglumatlar, önümçiligiň çykdajylarynyň ýylyň birinji ýarymyndan bäri yzygiderli ýokarlanýandygyny görkezýär. Çykdajylaryň ýokarlanmagy, esasanam senagat pudagynyň kiçi bölümlerinde önümiň soňky bahalaryny görkezýän global inflýasiýa basyşyny iýmitlendirýän faktorlaryň birine öwrüldi.

12 aýlyk ortaça ösüş 31,99 göterim

Öndürijileriň bahalarynyň uzak möhletleýin tendensiýasyny görkezýän on iki aýlyk ortaça görä, ösüş 31,99 göterim boldy. Bu nyrh, öndürijileriň soňky bir ýylda çeken ýokary çykdajy basyşynyň hemişelik häsiýetini görkezýär. Hünärmenler, geljekde YD-PPI-de global energiýa bahalarynyň we walýuta hümmetiniň üýtgemeginiň aýgytly boljakdygyny çaklaýarlar. Eksporta gönükdirilen pudaklar, bu artýan tendensiýany göz öňünde tutup, çykdajylary dolandyrmak strategiýalaryny düzer diýlip garaşylýar.